Công Chúa An Tư

 

 

Cống Nguyên (1285)

 

 

I - Lược s:

 

Công Chúa An Tư, c̣n có tên Thiên Tư. Là con gái út của vua Trần Thái Tôn (Trần Cảnh), em gái củaThượng Hoàng Thánh Tôn, cô ruột của vua Nhân Tôn, không rơ năm sinh, t.

 

Vào mùa Xuân năm 1285, trước sc tiến quân vũ băo và uy hiếp rất ngăt nghèo kinh đô Thăng Long của giặc Nguyên Mông do Thoát Hoan làm Thống soái; Thượng Hoàng Thánh Tôn và vua Nhân Tôn đt ruột dâng cống CC An Tư cho Thoát Hoan. Dùng Mỹ Nhân kế nhằm giảm bớt nhịp độ tiến quân của giặc,để ta có thời gian lui quân tránh mũi nhọn, và củng cố lực lượng hầu có chống trả về sau.

 

Nhờ vậy, 2 Vua kịp thoát hiểm lánh về Tam Trỉ ( thuộc Quảng Ninh ). Rồi quân Trần đă phản công và đại thắng quân Nguyên. Riêng An Tư Công Chúa một đi không tr lại..!!!

 

 

II - CC An Tư & CC Huyền Trân ( 1287 - 1340 ):

 

 Huyền Trân là con của vua Trần Nhân Tông, tính theo Vương phả, CC Huyền Trân gọi CC An Tư bng Bà Cô. Hầu hết người Việt đều biết HT Công Chúa qua cuộc hôn nhân với vua Chiêm Thành Chế Mân. Từ đó nưóc Việt nhận được sính lễ 2 Châu: Ô, Rí, và dần mở mang b cơi về phương Nam. Quả là HT CC có công lớn vi Tổ Quốc. Tuy nhiên, thử nghĩ, nếu không có cuộc chiến thắng quân Nguyên năm 1285 vi s góp sc của An Tư CC th́ chuyện ǵ với Châu Rí Châu Ô? Hỏi tức là trả lời.

 

Thế mà, lai lịch của An Tư CC gần như là bóng m trong Việt Sử, ngay cả năm sinh t cũng không ai biết !!

 

 

III - CC An Tư & Chiêu Quân:

 

Vương Chiêu Quân cung phi của Hán Nguyên Đế (49 - 33 TCN ) bị "cống" cho người Hồ phương Bc tc Mông Cổ ngày nay, là con của thường dân. Khi đó CC An Tư là lá ngọc cành vàng. Cả hai đều là "cống vật" cho giặc xâm lăng. Vậy mà khi nói đến "CC An Tư cống Nguyên" có rất nhiều người Việt không biết!! Nhưng néu nói chuyện "Chiêu Quân Cống Hồ" hầu như ai cũng biết. Đáng buồn thay!!

 

Ngoài ra, Vương Chiêu Quân c̣n có ngôi mộ khang trang ở Nội Mông tên gọi là Thanh Trủng. Riêng phần CC An Tư th́ mịt mù tăm tích!!! Nhất là, sau khi bị thua Đại Việt; về nước, tên Thoát Hoan có hiềm thù rồi sinh ra hà khắc Công Chúa hay không?!

 

Thương cảm trước nghịch cảnh của CC An Tư, dưới đây là dòng thơ cảm tác của người biên soạn:

 

Xót Thương An Tư Công Chúa

 

          (Ngũ thủ liên hoàn)

 

An Tư công chúa cống Nguyên Mông

Giặc d xâm lăng nước Lạc Hồng

Lá ngọc liều thân vào hổ báo

Cành vàng góp sức cu non sông

Thoát Hoan chểnh mảng đường xung tiến

ng Đạo liệu trù thế phản công

Lang sói tan tành manh giáp trụ

An Tư công chúa biệt vân mồng..!!

 

Vân mồng vời vi cả đời hoa

T lúc xả thân chuyện nước nhà

Chiến địa xông pha ngh́n sĩ tốt

Trại thù nhập nội một quần thoa

Gĩa từ thân hu màu lan úa

Biệt dá hoàng huynh ngấn lệ sa

Sông Nhĩ cau mày dờn dn sóng

Trông vi nhạn trắng khuất dần xa..!!

 

Xa dần Tổ Quốc năo nùng thay

Thao thức bên song bóng nguyệt cài

Xứ gic lạ lùng nghe tiếng nói

Quê nhà quay quắt nh Xuân bay

Tri Nam êm ấm t́nh thân thuộc

Đất Bắc bơ vơ cảnh lạc loài

Mục tú mi thanh cành liễu yếu

Non sông trọng trách kém ǵ ai..!!

 

Kém ǵ công trận đấng tu mi

Chặn bước quân thù, giảm hiểm nguy

Tam Trĩ thương vua t́m lánh nạn

Thăng Long hận giặc đến dương uy

Hoàng thân* dăm kẻ đang hàng phục

Dũng tướng** có người đă t ly

Ai oán hồng nhan cam phận bạc

Gặp cơn quốc biến phải tùy nghi..!!

 

Tùy nghi phân nhiệm của trièu đ́nh

Giai n s thần hoăn chiến chinh

Thuở trước Chiêu Quân an đất nước

Bấy giờ Công Chúa giăn đao binh

Người đi thui thủi hờn sông núi

Kẻ ở ngậm ngùi tủi muội huynh***

Dân Việt đời đi hng tưởng niệm

An Tư công trạng đáng tôn vinh..!!

 

                      Nguyễn Minh Thanh

 

Vân mồng: tin tức

Vng tanh nào thấy vân mồng (Cung Oán Ngâm Khúc)

*Trần Ích Tắc,Trần Kiện, Trần Lộng...

**Trần B́nh Trọng...

***CC An Tư và Trần Hoảng (Trần Thánh tông )

 

 

IV - Tóm tắt các giai đoạn kháng Nguyên Mông & Kết truyện:

 

Nhà Trần có 3 lần chống giặc Nguyên Mông. Cả ba lần đều đại thắng. Mc dù lúc đầu gặp nhiều khó khăn và có khi kinh đô Thăng Long phải bỏ ngơ, các Vua phải di dời long dá, hành cung!!

- lần 1:1257 - 1258 đời vua Trần Thái Tôn ( Cảnh ), Trần Quốc Tuấn làm Tiết Chế.Phía giặc Ngột Lương Hp Thai làm Thống Soái.

- lần 2:1285 đời vua Trần Nhân Tôn và Thượng Hoàng Thánh Tôn, Trần Quốc Tuấn làm Tiết Chế. Phía giặc Thoát Hoan làm Thống Soái.

- lần 3:1287- 1288 đời vua Trần Nhân Tôn, Trần Quốc Tuấn làm Tiét Chế. Phía giặc Thoát Hoan làm Thống Soái.

 

    Để kết thúc tiểu truyện thương cảm "Công Chúa An Tư cống Nguyên", xin mượn 4 câu thơ m đầu trong Chinh Phụ Ngâm của tiên sinh Đặng Trần Côn, và Hồng Hà nữ sĩ  dịch nghĩa:

 

Thiên địa phong trần  

Hồng nhan đa truân                         

Du du bỉ thương hề,   

Thùy tạo nhân ?      

                          ĐTC

 

Thuở tri đất nổi cơn gió bụi       

Khách má hồng nhiều nỗi truân chuyên                    

Xanh lia thăm thm tầng trên                          

V́ ai gây dựng cho nên nỗ nầy ?

                            ĐTĐ dịch

 

Đất trời khơi gió bụi

Má hồng nhiều truân chuyên

Cao xanh tầng thăm thm    

Ai gây lắm lụy phiền...?!

                                 NMT dịch

 

Nguyễn Minh Thanh biên soạn

            

 

Tham Khảo: các trang web: CC An Tư, CC HT, Trần Hưng Đạo, Chinh Phụ ngâm...

Thành Ngữ Điển Tích & D N T Đ của Gs Trịnh Vân Thanh.

Hán Việt Từ Điển của Đào Duy Anh.

 

 

 

 

 

Trang Chính     Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Phỏng Vấn     Văn Học Nghệ Thuật     Tham Khảo