Exodus – Về miền đất hứa

 

Cựu Ước / Xuất Hành

- Chương 14 – 

 

Mose & the Red Sea

 

Từ Ê-tham đến Biển Đỏ

 

1 Đức Chúa phán với ông Mô-sê: 2 "Ngươi hăy bảo con cái Ít-ra-en quay lại đóng trại đối diện với Pi Ha-khi-rốt, giữa Mích-đôn và biển, đối diện với Ba-an Xơ-phôn; các ngươi sẽ đóng trại ngay đằng trước đó, bên bờ biển. 3 Bấy giờ Pha-ra-ô sẽ nói về con cái Ít-ra-en: "Chúng đi luẩn quẩn trong vùng, sa mạc nhốt chúng lại rồi. 4 Ta sẽ làm cho ḷng Pha-ra-ô ra chai đá và vua ấy sẽ đuổi theo dân. Nhưng Ta sẽ được vẻ vang hiển hách v́ đă đánh bại Pha-ra-ô cùng toàn thể quân lực của vua ấy, và người Ai-cập sẽ biết      là Đức Chúa." Con cái Ít-ra-en đă làm như vậy. 

 

Người Ai-cập đuổi theo dân Ít-ra-en

5 Có tin báo cho vua Ai-cập là dân đă chạy trốn rồi. Pha-ra-ô và bề tôi liền thay ḷng đổi dạ với dân. Chúng nói: "Ta đă làm ǵ vậy? Ta đă thả cho Ít-ra-en đi, thành ra bọn chúng hết làm nô lệ cho ta!" 6 Nhà vua cho thắng chiến xa và đem quân đi theo. 7 Vua lấy sáu trăm chiến xa tốt nhất, và tất cả các chiến xa của Ai-cập, chiếc nào cũng có chiến binh. 8 Đức Chúa làm cho ḷng Pha-ra-ô vua Ai-cập ra chai đá, và vua ấy đuổi theo con cái Ít-ra-en, trong khi con cái Ít-ra-en đi ra, giơ tay đắc thắng. 9 Quân Ai-cập, gồm toàn thể chiến mă, chiến xa của Pha-ra-ô, kỵ binh và quân lực của vua ấy, đuổi theo và bắt kịp họ, khi họ đóng trại bên bờ biển, gần Pi Ha-khi-rốt, đối diện với Ba-an Xơ-phôn. 10 Khi Pha-ra-ô tới gần, con cái Ít-ra-en ngước mắt lên th́ thấy người Ai-cập tiến đến sau lưng họ. Con cái Ít-ra-en kinh hăi, liền lớn tiếng kêu cầu Đức Chúa. 11 Họ nói với ông Mô-sê: "Bên Ai-cập không có đủ mồ chôn hay sao, mà ông lại đưa chúng tôi vào chết trong sa mạc? Ông làm ǵ chúng tôi vậy, khi ông đưa chúng tôi ra khỏi Ai-cập? 12 Đó chẳng phải là điều chúng tôi từng nói với ông bên Ai-cập sao? Chúng tôi đă bảo: Cứ để mặc chúng tôi làm nô lệ Ai-cập! Thà làm nô lệ Ai-cập c̣n hơn chết trong sa mạc!" 13 Ông Mô-sê nói với dân: "Đừng sợ! Cứ đứng vững, rồi anh em sẽ thấy việc Đức Chúa làm hôm nay để cứu thoát anh em: những người Ai-cập anh em thấy hôm nay, không bao giờ anh em thấy lại nữa. 14 Đức Chúa sẽ chiến đấu cho anh em. Anh em có việc ngồi yên." 

 

Phép lạ tại Biển Đỏ

15 Đức Chúa phán với ông Mô-sê: "Có ǵ mà phải kêu cứu Ta? Hăy bảo con cái Ít-ra-en cứ nhổ trại.16 Phần ngươi, cầm gậy lên, giơ tay trên mặt biển, rẽ nước ra cho có lối đi khô ráo ngay giữa ḷng biển, để con cái Ít-ra-en đi vào. 17 C̣n Ta, Ta sẽ làm cho ḷng người Ai-cập ra chai đá. Chúng sẽ tiến vào theo sau các ngươi. Bấy giờ Ta sẽ được vẻ vang hiển hách khi đánh bại Pha-ra-ô cùng toàn thể quân lực, chiến xa và kỵ binh của vua ấy. 18 Người Ai-cập sẽ biết rằng chính Ta là Đức Chúa, khi Ta được vẻ vang hiển hách v́ đă đánh bại Pha-ra-ô cùng chiến xa và kỵ binh của vua ấy."

19 Thiên sứ của Thiên Chúa đang đi trước hàng ngũ Ít-ra-en, lại rời chỗ mà xuống đi đàng sau họ. Cột mây bỏ phía trước mà đứng về phía sau, 20 chen vào giữa hàng ngũ Ai-cập và hàng ngũ Ít-ra-en. Bên kia, mây toả mịt mù, bên này, mây lại sáng soi đêm tối, khiến cho hai bên suốt đêm không xáp lại gần nhau được. 21 Ông Mô-sê giơ tay trên mặt biển, Đức Chúa cho một cơn gió đông thổi mạnh suốt đêm, dồn biển lại, khiến biển hoá thành đất khô cạn. Nước rẽ ra, 22 và con cái Ít-ra-en đi vào giữa ḷng biển khô cạn, nước sừng sững như tường thành hai bên tả hữu. 23 Quân Ai-cập đuổi theo; toàn thể chiến mă, chiến xa và kỵ binh của Pha-ra-ô tiến vào giữa ḷng biển, đằng sau dân Ít-ra-en. 24 Vào lúc gần sáng, từ cột lửa và mây, Đức Chúa nh́n xuống hàng ngũ Ai-cập, Người gây rối loạn trong hàng ngũ chúng. 25 Người làm cho chiến xa kẹt bánh, khiến chúng phải vất vả mới di chuyển nổi. Quân Ai-cập bảo nhau: "Ta phải trốn bọn Ít-ra-en, v́ Đức Chúa chiến đấu chống lại người Ai-cập để giúp họ." 26 Đức Chúa phán với ông Mô-sê: "Hăy giơ tay trên mặt biển, nước sẽ ập xuống trên quân Ai-cập cùng với chiến xa và kỵ binh của chúng." 27Ông Mô-sê giơ tay trên mặt biển, và biển ập lại như cũ, vào lúc tảng sáng. Quân Ai-cập đang chạy trốn th́ gặp nước biển, Đức Chúa xô ngă quân Ai-cập giữa ḷng biển. 28 Nước ập xuống, vùi lấp chiến xa và kỵ binh, vùi lấp toàn thể quân lực của Pha-ra-ô đă theo dân Ít-ra-en đi vào ḷng biển. Không một tên nào sống sót. 29 C̣n con cái Ít-ra-en đă đi giữa ḷng biển khô cạn, nước sừng sững như tường thành hai bên tả hữu. 30 Ngày đó, Đức Chúa đă cứu Ít-ra-en khỏi tay quân Ai-cập. Ít-ra-en thấy quân Ai-cập phơi thây trên bờ biển. 31 Ít-ra-en thấy Đức Chúa đă ra tay hùng mạnh đánh quân Ai-cập. Toàn dân kính sợ Đức Chúa, tin vào Đức Chúa, tin vào ông Mô-sê, tôi trung của Người.

 

Đó là trích đoạn trong Thánh Kinh Cựu Ước: Sách Xuất hành Chương 14 từ câu 21 đến 31 nói về dân Israel ‘Vượt qua Biển Đỏ’, đă là nguồn cảm hứng cho tác giả Leon Uris sáng tác Exodus- Về Miền Đất Hứa.   

 

* Giới thiệu tác giả Exodus:

 

Về miền đất hứa – Exodus tác giả Leon Uris (Mỹ) như là một sự ghi nhận về sự sáng lập của Nhà nước Israel thời hiện đại. Tác phẩm Về miền đất hứa được xuất bản vào năm 1958, tựa đề truyện được dựa trên tên một con tàu mà vào năm 1947 đă thực thi xuyên suốt sứ mệnh lịch sử và vinh quang của dân tộc Do Thái: Exodus – Di dân về miền Đất Hứa!

 

Vào năm 1956, Uris hoạt động như là một phóng viên phản chiến về cuộc chiến giữa khối Ả-rập và Israel. Hai năm sau khi xuất bản, bởi Doubleday, Về miền đất hứa – Exodus trở thành một hiện tượng xuất bản quốc tế, bestseller lớn nhất tại Hoa Kỳ kể từ tác phẩm “Gone with the Wind” của Margaret Mithcell (“Cuốn theo chiều gió”).

 

Câu chuyện mở ra với nhân vật chính là Ari Ben Canaan, một cốt truyện nảy sinh từ kỳ tích vượt qua bao hy sinh, mất mát để chuyển vận những người tị nạn Do Thái tại một trại giam tên Síp (Cyprus) ở Anh Quốc về đến Palestine – Trung đông.

  

Leon Marcus Uris (1924 – 2003) là nhà văn Mỹ gốc Do Thái nổi tiếng chuyên viết tiểu thuyết lịch sử. Cha ông là một người Ba Lan di dân, c̣n mẹ ông cũng là con gái của một gia đ́nh gốc Nga. Năm 6 tuổi ông đă viết một tiểu phẩm để tưởng niệm chú chó của ḿnh. Học trung học môn tiếng Anh của ông rất kém, bị thi rớt đến 3 lần.

 

Năm 17 tuổi xảy ra trận Trân Châu Cảng ông nhập ngũ và chiến đấu ở mặt trận Thái B́nh Dương. Từ năm 1942-1945 ông làm nhân viên thông tin liên lạc ở New Zealand, đă tham gia trận đánh ở đảo Guadalcanal và Tarawa. Sau khi giải ngũ ông kết hôn với Betty Beck.

 

Quyển tiểu thuyết đầu tiên của ông là ''Battle Cry'' (1953) kể về những người lính Hải quân Mỹ trong chiến tranh Thái B́nh Dương. Quyển tiểu thuyết thu được thành công tương đối và được công ty Warner Brothers mua bản quyền dựng thành phim. Quyển tiểu thuyết thứ hai '' The Angry Hills'' (1955) lại lấy bối cảnh nước Hi Lạp thời chiến tranh.

 

Nhưng phải đến quyển tiểu thuyết thứ 3 ''Exodus'' (1958), Uris mới trở nên nổi tiếng khắp thế giới. Cuốn sách kể về lịch sử vùng đất Palestine từ cuối thế kỷ 19 cho đến năm 1948 khi nhà nước Do Thái thành lập. Để lấy tư tiệu cho cuốn sách này, Uris đă phải thực hiện hàng ngàn cuộc phỏng vấn, trong đó có rất nhiều nhân vật chính khách nổi tiếng. Khi phát hành ''Exodus'' đă trở thành một best-seller tầm cỡ quốc tế, bán được hàng chục triệu bản trên toàn thế giới. Cuốn sách c̣n đă được chuyển thể thành phim với sự tham gia của tài tử Paul Newman.

 

Sau ''Exodus'', Uris vẫn tiếp tục viết nhiều tiểu thuyết lịch sử cho đến khi mất. Những quyển nổi tiếng nhất phải kể đến:

- Mila 18 (1961): về cuộc khởi nghĩa Warsaw

- Trinity (1976): về cuộc chiến giành độc lập của người Ireland

 

 

* NHẠC PHIM EXODUS - DI CƯ VỀ MIỀN ĐẤT HỨA

 

Exodus là bản nhạc nền (Theme) do Ernest Gold viết năm 1960 cho phim Exodus (Di cư/Về Miền Đất Hứa). Phim chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của văn hào Mỹ Leon Uris. Bản nhạc thắng giải Oscar. Tuy là nhạc không lời nhưng nghe từ dĩa, với giai điệu vừa bi, vừa hùng tráng, người nghe nếu là dân di cư 54 hay những người di tản sau 75 sẽ cảm thấy rất xúc động, vì nó quá hợp với tâm trạng và hoàn cảnh của mình trên con đường tìm cái sống trong cái chết! Oscar cho nhạc phim hay nhất năm 1960 là rất xứng đáng!

 

 

* Nội dung tác phẩm EXODUS  (Về Miền Đất Hứa)

Exodus nguyên thủy là tên của quyển thứ hai trong Thánh Kinh, có tên là Xuất Hành.

Theo truyền thuyết trong Kinh Do Thái giáo. Hơn 3000 năm trước đây, Moses đă dẫn đầu đoàn người nô lệ Hebrew rời bỏ Ai Cập để đi về miền đất hứa Canaan, dẫn đến sự h́nh thành nên dân tộc Israel.

 Ngoài Exodus ta c̣n thấy nhiều phim truyện h́nh thành theo Kinh Thánh như: Ten Commandments- Bible- Samson and Delilad- Noah- Moise- Jesus of Nazareth- The Passion of Christ- David Goliat…

và sử thi dựa theo những tác phẩm nổi tiếng liên quan đến thời đại Chúa sống như:

Quo Vadis- Spartacus- Ben-Hur (chiếm kỷ lục 11 Oscar)

 

Sau hơn 3000 năm, vào giai đoạn khốc liệt nhất của lịch sử - Đệ nhị thế chiến 1939 - 1945, dân Do Thái đă thực hiện một cuộc hành tŕnh c̣n khó khăn gấp bội để về miền đất hứa Palestine và quá tŕnh lập quốc cho người Do Thái - Israel.

Leon Uris đă mô tả lại cuộc hành tŕnh này qua tác phẩm Exodus.

Exodus là một tác phẩm trường thiên gồm 5 phần với 75 chương, mô tả sự cực khổ gian chuân của dân tộc Israel trên đường t́m Về Đất Hứa để gây dựng lại Tổ quốc thân yêu. 

Exodus như là một sự ghi nhận về sự sáng lập của Nhà nước Israel thời hiện đại. Tác phẩm được xuất bản vào năm 1958, tựa đề truyện được dựa trên tên một con tàu mà vào năm 1947 đă thực thi xuyên suốt sứ mệnh lịch sử và vinh quang của dân tộc Do Thái: Exodus - Di dân về Miền Đất Hứa!

Vào năm 1956, Uris hoạt động như là một phóng viên phản chiến về cuộc chiến giữa khối Ả-rập và Israel. Hai năm sau khi xuất bản, bởi Doubleday, Exodus trở thành một hiện tượng xuất bản quốc tế, bestseller lớn nhất tại Hoa Kỳ kể từ tác phẩm “Gone with the Wind” (Cuốn theo chiều gió) của Margaret Mithcell.

Câu chuyện mở ra với nhân vật chính là Ari Ben Canaan, một cốt truyện nảy sinh từ kỳ tích vượt qua bao hy sinh, mất mát để chuyển vận những người tị nạn Do Thái tại một trại giam tên Síp (Cyprus) ở Anh Quốc về đến Palestine, Trung Đông.

Tiến tŕnh di dân về Miền Đất Hứa những người Do Thái c̣n sống sót sau Thế Chiến II được thực hiện dưới sự bảo vệ của tổ chức non trẻ thời bấy giờ: Mossad Le'aliyah Bet, tiền thân của MOSAD, T́nh Báo-Phản Gián "khét tiếng" của nhà nước Israel ngày nay. Tác phẩm sau đó đă đi vào lịch sử, với cuộc đời binh biến bao máu và nước mắt của từng nhân vật danh tiếng cho sự ra đời của Quốc gia Israel, Tổ quốc của người Do Thái.

Năm 1960, đạo diễn Otto Preminger đă chuyển thể tác phẩm thành phim với tựa đề "Exodus", nội dung phim xoay quanh nhân vật được xem là Anh Hùng: Ari Ben Canaan do Paul Newman thủ vai, mô tả tập trung vào sự hy sinh, anh dũng trong cuộc "đào thoát" khỏi Síp và lướt qua vài sự kiện tại Palestin...

* Bài học lịch sử qua  Exodus.

Qua tác phẩm trường thi của Leon Uris cho chúng ta những bài học sau:

- Dân tộc Israel đă kiên tŕ vượt mọi khó khăn gian khổ, hy sinh cả tính mạng trở về lập.quốc.

-  Ari Ben Canaan người lănh đạo tài giỏi và có chí quyết tâm.

-  Bill Fry thuyền trưởng can đảm và cương quyết.

- Dov Landau tuổi trẻ hy sinh cao độ.

- Tinh thần yêu nước của lớp người trẻ trên tàu Exodus dù phải chết theo tàu.

- Những mối t́nh cao đẹp luôn hướng vọng về Tổ quốc.

- Đặc biệt bài học lịch sử cho Việt Nam: Sau 3000 năm dân tộc Israel ( Do Thái ) vẫn quyết tâm trở về xây đựng lại Đất Nước (Về Miền Đất Hứa)- Với di ngôn của Moise làm tâm nguyện Hăy để dân tộc tôi ra đi!  C̣n Việt Nam mới hơn nửa thế kư dưới ách cai trị tàn bạo của tà quyền việt cộng, chúng ta có quyết tâm trở về không?

 

- Ngàn năm vẫn giữ lời thề,

Dân tộc Do Thái quyết về Quê hương.

Hơn nửa thế kỷ đau thương,

Dưới ách thống trị thiên đường tam vô,

Dân Việt sao c̣n thờ ơ,

Quyết tâm phải dẹp cộng nô tham tàn!

 

 

Lê ngọc Phượng & Đinh văn Tiến Hùng

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính