Ngày quốc hận!

 

Đoàn Xuân Thu

 

 

Ngày 30 tháng 4 năm 1975 là một trong những sự kiện quan trọng nhất trong lịch sử hiện đại Việt Nam.

 

Sáng hôm đó, thủ đô Sài G̣n của Việt Nam Cộng ḥa thất thủ sau khi CSBV lực lượng vũ trang miền Bắc đội lốt VC tiến vào thành phố, kết thúc một cuộc chiến kéo dài hơn hai mươi năm.

 

Sau khi Hiệp định Paris được kư kết vào tháng 1 năm 1973, quân đội Hoa Kỳ rút dần khỏi miền Nam Việt Nam, để lại lực lượng Việt Nam Cộng ḥa (VNCH) tự đảm đương chiến đấu với CSBV (tức quân chính quy của miền Bắc) và Việt Cộng hay VC đọc theo tiếng Mỹ là Vi Xi) dưới sự tận t́nh tiếp sức viện trợ của CS Nga, Hoa.

 

(Cho dù Liên Xô và Trung Cộng đang hiềm khích, tranh giành ảnh hưởng với nhau)

 

Từ tháng 3 năm 1975, chiến dịch quân sự quy mô lớn do CSBV phát động đă nhanh chóng khiến hệ thống pḥng thủ của VNCH ở miền Trung sụp đổ. Các thành phố trọng yếu như Buôn Ma Thuột, Huế, Đà Nẵng lần lượt thất thủ chỉ trong vài tuần. Sau cùng, chiến dịch Hồ Chí Minh – một chiến dịch tổng tấn công cuối cùng – được lệnh khởi động vào cuối tháng 4 với mục tiêu là chiếm cho đươc thủ đô Sài G̣n của nước VNCH

 

Điều cần làm rơ là: lực lượng chủ công tiến vào Sài G̣n ngày 30 tháng 4 năm 1975 là các đơn vị chính quy của Quân đội Nhân dân Việt Nam, tức lực lượng vũ trang của nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng ḥa, dưới sự chỉ huy trực tiếp của Bộ Tổng tư lệnh tại Hà Nội.

 

Một số đơn vị có phối hợp với lực lượng địa phương của VC ở miền Nam, nhưng lực lượng chủ lực tiến vào thành phố, bao gồm cả các đơn vị xe tăng, pháo binh, đặc công và bộ binh cơ giới, đều là quân chính quy CS Bắc Việt.

 

Đơn vị tiến vào Dinh Độc Lập là Lữ đoàn xe tăng 203 thuộc Quân đoàn 2 của Quân đội Nhân dân Việt Nam. Xe tăng mang số hiệu 390 (và cả 843) là của lực lượng này, do các kíp lái là bộ đội miền Bắc điều khiển.

 

Không có bằng chứng lịch sử nào xác nhận xe tăng này thuộc VC tức lực lượng Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam.

 

Rạng sáng ngày 30/4, các mũi tấn công của Quân CSBV từ các hướng đông, tây, bắc và tây nam tiến vào trung tâm Sài G̣n. Các trận đánh xảy ra ở nhiều điểm như sân bay Tân Sơn Nhất, cầu Sài G̣n, Tổng nha Cảnh sát, Bộ Tổng tham mưu VNCH, nhưng nh́n chung sự kháng cự không đồng bộ.

 

Vào khoảng 10 giờ sáng, các đơn vị xe tăng và bộ binh của CSBV Quân đoàn 2 tiến đến Dinh Độc Lập.

 

Lúc 11 giờ 30 phút, xe tăng số hiệu 390 húc đổ cổng chính Dinh Độc Lập. Tổng thống VNCH lúc đó là Tướng Dương Văn Minh, người vừa được bổ nhiệm chỉ hai ngày trước, đă ra lệnh đầu hàng qua đài phát thanh và yêu cầu quân đội ngừng bắn.

 

Tại thời điểm diễn ra biến cố, tâm lư người dân Sài G̣n rất đa dạng: một phần cảm thấy lo lắng về tương lai dưới một chế độ mới mà họ chưa từng trải qua.

 

Số lượng lớn người từng làm việc trong chính quyền VNCH, hoặc có liên hệ với quân đội Mỹ, lo ngại về sự trả đũa. Hàng chục ngh́n người t́m cách rời khỏi Việt Nam trong những ngày cuối cùng qua chiến dịch di tản của Mỹ, đặc biệt là chiến dịch Frequent Wind, vốn kéo dài đến rạng sáng ngày 30/4 và được coi là một trong những cuộc di tản bằng trực thăng lớn nhất trong lịch sử quân sự hiện đại.

 

Sau sự kiện 30/4, chính quyền Việt Nam Cộng Hoà sụp đổ hoàn toàn.

 

Tháng 7 năm 1976, CSBV tuyên bố thành lập với tên gọi Cộng ḥa Xă hội Chủ nghĩa Việt Nam, đặt thủ đô tại Hà Nội. Toàn bộ cơ cấu chính trị, hành chính và quân sự của miền Nam cũ bị giải thể.

 

Một loạt chính sách được áp dụng, bao gồm việc buộc hàng trăm ngàn cựu quân nhân, viên chức VNCH vào các “trại cải tạo”.

 

CSBV thực hiện cải tạo công thương nghiệp tư nhân; đổi tiền; và thiết lập hệ thống quản lư nhà nước mới theo mô h́nh XHCN.

 

Trong ṿng hơn một thập niên sau, hàng trăm ngh́n người Việt Nam rời bỏ đất nước bằng đường biển, h́nh thành làn sóng "thuyền nhân" đầy thương vong. Đây là một trong những cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn nhất Đông Nam Á trong thế kỷ 20.

 

Ngày 30 tháng 4 năm 1975 là một cột mốc lịch sử không thể tranh căi: nó kết thúc chiến tranh Việt Nam và đặt dấu chấm hết cho chính thể Việt Nam Cộng ḥa.

 

Tuy nhiên, sự kiện này mang theo những hệ quả chính trị, xă hội và nhân đạo sâu sắc, đặc biệt đối với hàng triệu người miền Nam.

 

Sự kiện không chỉ đơn thuần là “giải phóng” hay “thất thủ”, mà là một bước ngoặt lịch sử với nhiều góc nh́n.

 

Mỗi cá nhân, mỗi cộng đồng đều có kư ức, tổn thương và cách lư giải riêng.

 

Đối với CSBV đó là ngày chúng rầm rộ ăn mừng trong sự thờ ơ của người dân cả nước kể cả Miền Bắc.

 

Đối với người Việt quốc gia đó là 51 năm ngày quốc hận.

 

Ngày cả nước trong gông cùm CS cho tới tận ngày nay.

 

 

Đoàn Xuân Thu

Melbourne

 

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính