Người Không Quân Chung T́nh


Vơ Ư



Thân tặng KQ Trần Diễn


Năm 1970, Trung tâm Huấn luyện KQ Nha Trang khai sinh thêm một trường mới: Trường Chỉ huy Thảm mưu Trung Cấp do Mệ Trần Phước và ông Cồ Đặng Văn Hậu lần lượt làm trưởng tràng. Bộ Tư Lệnh ra văn thư chỉ thị cho các đơn vị cử người đi học. Mỗi khóa kéo dài 3 tháng. Văn thư cũng nói rơ từ nay về sau các cấp Trưởng Đoàn, Trưởng Pḥng trở lên bắt buộc phải có bằng Chỉ Huy Thảm Mưu.

 
Lúc nầy cũng có nhiều vị không thích đi học. Đi học coi như bị đ́. Đi học coi như mất job đơn vị trưởng. (Nhưng đi học ếch-ô-nhái-SOS bên Xê Kỳ th́ tranh nhau mà đi). Tôi đang làm Trưởng pḥng Kế Hoạch thuộc KĐ62/CT được chỉ định đi học khóa II CHTM, tôi rất thích.


Sau ba tháng dùi mài kinh sử, tôi cũng tốt nghiệp vào hạng khá và được thuyên chuyển lên Pḥng Nhân Lực thuộc Văn Pḥng Thảm Mưu Phó Hành Quân Sư đoàn II KQ.


Lúc chưa tốt nghiệp, mang Đại Úy mần Trưởng Pḥng, dưới tay có hai Trung Úy và ba Trung Sĩ trách nhiệm cộng giờ bay các phi đoàn thực hiện, bom đạn tiêu thụ trong tháng cho ḿnh đi họp. Khi tốt nghiệp khóa CHTM, lên Thái tá, lại chính ḿnh cộng giờ bay, số bom đạn tiêu thụ trong tháng cả Sư Đoàn cho ông Thảm Mưu Phó Hành Quân đi họp. Công danh kiêu là tụt hậu này coi bộ không khá được, tôi bèn học đ̣i người Từ Hải, trượng phu thoắt đă động ḷng bốn phương. Tôi gọi lên Pleiku, gặp người Lê Bá Định, hỗn danh là Bá Đạo, Phi đoàn Trưởng Phi Đoàn 530 Thái Dương:


- Tôi muốn lên trển, ông thấy sao?

- Toa cứ lên đây, ông Bá Chủ và moa sẽ liệu.

- OK chiều tôi lên!


Chiều đó, tôi theo Hỏa Long bay lên Pleiku. Ông Bá Đạo đón tôi tận phi cơ chở thẳng về tŕnh diện ông Bá Chủ, Không Đoàn Trưởng 72 Chiến Thuật (Ông cao trên một mét bảy, tóc húi cua, miệng ngậm ống dố, mắt nhỏ và sáng quắt, nh́n tôi như hai ngọn đèn pha). Ông bắt tay thân mật:


- Không ngờ toa lên thật. Ngồi nghỉ đi ông bạn.

Sau khi hỏi đôi điều ba chuyện về thân thế sự nghiệp, ông cầm điện thoại hot line gọi về Bộ Tư Lệnh:

- Chào ông bạn, candidat 118 là Ư nghe ông bạn!

- À.

- Dzậy hả, thôi chờ vậy.


Ông Bá Chủ gơ ống dố mấy cái vào gạt tàn rồi ra lệnh:

- Toa về với Tây Độc Lưu Đức Thảnh làm Trưởng ban Kế Hoạch tạm thời, nghe ông bạn!

 

Tôi ngậm bồ ḥn mà vẫn cứ thấy ngọt. V́ dù sao hai ông Bá Chủ và Bá Đạo cũng đă tận t́nh đối với tôi trong giây phút ban đầu lưu luyến ấy.


Khoảng nửa năm sau ông Tây Độc được đôn lên làm Liên đoàn Phó Tác Chiến, tôi đôn lên làm Trưởng Pḥng. Trong pḥng c̣n có ba sĩ quan, và bốn hạ sĩ quan. Hai trong bốn hạ sĩ quan đó là chú Phước và chú Diễn. Cả hai c̣n độc thân. Chú Diễn trắng trẻo, người Bà Rịa gốc Tầu lai. Chú Phước gầy đét, móm xọm đen thui, người Biên Ḥa. Cả hai đều biết lái xe. Chú Phước biết sửa xe chút đỉnh nên tôi chọn chú ấy ở chung pḥng cho tiện việc củi lửa. Chú ít nói chăm làm và chịu khó. Chiếc xe pick-up của pḥng nếu không nhờ tay chú, chắc là nằm ụ dài dài. Chạy quá xá cỡ. Chạy đêm chạy ngày. Chạy trong căn cứ lo quân sự vụ th́ ít, chạy ngoài phố lo dân sự vụ th́ nhiều. Dĩ nhiên là phải đổ thêm xăng máy bay. Chạy riết rồi cũng đến lúc lột dên ṃn xú báp. Nay có chú Phước cũng đỡ lo vụ nầy.


V́ ở chung nên chú Phước biết hầu hết việc riêng tư của tôi. Chú thông minh và lịch sự ra phết. Có nhiều phen chú gỡ rối cho tôi rất là tuyệt chiêu. Chú tỏ ra thông cảm và quư mến tôi. Ngược lại, tôi cũng lấy cái t́nh huynh đệ mà đăi ngộ chú. Có lần chú ấp úng đến tội nghiệp:

- Thưa xếp, em có con đào.


Tôi lắng nghe nhưng chú tịt ng̣i không nói ǵ thêm.

- Có đào rồi sao?

- Dạ, dạ.

- Ở đâu?

- Dạ ở Pleiku đây.

- Chú muốn ra ngủ ngoài phố hả?

- Dạ, em đă mang vào trại.

- Có giấy tờ ǵ không?

- Dạ, không, nó mới mười bảy tuổi, c̣n học sinh.

- Trời đất! Đem con gái học sinh mười bảy tuổi vào căn cứ KQ, bộ chú muốn dỡn mặt với pháp luật hả?

- Hoàn cảnh nó rất tội nghiệp. Em thương và muốn cứu vớt nó.

- Cứu vớt bằng cách nào?

- Dạ em muốn cưới nó, xếp giúp em!

- Ái chà! Cái vu ỳ nầy coi bộ rắc rối. Chú hơi vội chăng? Suy nghĩ cho kỹ đi rồi tuần sau tôi bàn chú chuyện nầy.


Tôi đánh đ̣n tŕ hoăn và xách xe chạy đi t́m chú Diễn.

- Chú Diễn, chú có biết chú Phước có bồ không?

- Dạ biết, nhưng con nhỏ đó mà bồ bịch ǵ?

- Chú biết con nhỏ nào?

- Con nhỏ ở nhà má Bảy ai mà không biết! Gặp ai nó cũng có mỗi một bài ca con cá.

- Chú Phước yêu thiệt t́nh và muốn tiến đến hôn nhân đấy.

- Không được đâu! Xếp không can ngăn là đi đứt đời trai thằng Phước đó!

- Chú biết con nhỏ đó hả?

- Ai mà không biết. Em giới thiệu cho thằng Phước mà.

- Nó bao nhiêu tuổi?

- Trên 20, nhưng gặp ai nó cũng nói học sinh 17 tuổi!

 

Tôi tất băn khoăn về cái khoản nầy, vừa tội nghiệp chú Phước vừa quư trọng cái chân thật độ lượng của chú. Rơi vào hoàn cảnh ấy, quư vị sẽ giải quyết ra sao cái chuyện trời ơi nầy?


Tôi rủ Phước làm cái ǵ nhậu chơi. Chỉ hai đứa ḿnh thôi. Khi đă đủ đô, tôi lấy can đảm khai mào:

- Chú Phước, chuyện trăm năm đến đâu rồi?

- Dạ trăm sự nhờ xếp!

- Nhất định đ̣i cưới hả?

- Em lỡ yêu!

- Tôi thấy chưa ổn đó chú!

- Có ǵ đâu mà chưa ổn xếp? Tụi em xa gia đ́nh, yêu nhau. Đơn vị là gia đ́nh. Xếp tổ chức cưới nhà binh, chuyện nầy xếp rành quá mà!

- Cái vụ lễ lạc th́ quá dễ, tôi đâu ngán lễ lạc. Cái mà tôi ngán là chú c̣n trẻ, chưa có sự nghiệp ǵ, tiền lính tính liền, nay sống mai chết, lấy vợ chỉ tổ thêm lo. Cứ bồ bịch đi cho nó thơ mộng cuộc đời. Bao giờ thuyên chuyển về quê nhà, hăy lo chuyện vợ con cũng c̣n sớm chán. Hơn nữa, kiếm người vợ biết bếp núc may vá lo làm ăn, nhỡ ḿnh có về quê th́ nó c̣n xoay xở nuôi con cái.

- Ôi! Xếp lo ǵ chuyện đó. Trời sinh voi sinh cỏ, có họ có ḿnh.

- Nếu chú đă quyết tâm th́ chọn ngày giờ, lo may quần áo, muốn cưới kiểu nào, tôi tổ chức theo kiểu đó. Cần nhất là nhắn ông bà già viết cho tôi một lá thư ủy quyền để tôi c̣n thủ thế. Thế bắn nào cũng thủ thế cả đấy chú ạ!


Trước yêu cầu của tôi, chú Phước tỏ ra kém hăng hái. Chú suy nghĩ một lát rồi đề nghị:

- Em xin bàn kỹ chuyện nầy với xếp sau.

 

Bẵng đi một thời gian, không nghe chú Phước bàn kỹ chuyện nầy. Có thể do yêu cầu của tôi làm chú cụt hứng. Có thể chiến sự càng ngày càng gia tăng, tụi nó tăng cường pháo kích, đôi khi pháo cả ban ngày, (đúng là bọn VC khốn nạn!), làm chú nản ḷng. Cũng có thể công việc thống kê báo cáo của pḥng theo dơi chiến sự trở nên ngày càng rắc rối. Ai mà biết được, nhưng càng ngày thấy chú càng xanh xao uể oải.


Mùa hè đỏ lửa 72. B́nh Long Anh Dũng, Kontum Kiêu Hùng. Chúng nó đă tràn vào Kontum, Pleiku rúng động di tản. Bộ Tư Lệnh Quân Đoàn II quyết tử chiến. Cả Không Đoàn 72 Chiến Thuật rộn rịp chiến sự. Hàng ngày không biết bao nhiêu phi tuần cất cánh, không biết bao nhiêu phi vụ đổ quân, tản thương. Cả Không Đoàn vừa hành quân, vừa lo di tản chiến thuật tất cả bộ phận thảm mưu, yểm trợ và gia đ́nh vợ con về Nha Trang. Pḥng sở nào cũng chuẩn bị lăng xăng. Pḥng Kế Hoạch cũng vậy thôi. Khi VC về cận Kontum th́ Pleiku dễ dàng nhận biết ai là lính chiến, ai là lính kiểng, ai là lính đánh giặc bằng súng đạn, ai là lính đánh giặc bằng nước bọt!


Pḥng Kế Hoạch có 7 mạng, hai mạng t́nh nguyện ở lại. Ai cũng tưởng chú Phước sẽ ở lại sống chết với tôi. Nhưng người ở lại không phải là chú Phước, mà là chú Diễn. Chính tôi, tôi cũng hết sức ngạc nhiên trước bất ngờ nầy. Tôi thân mật hỏi chú Diễn:

- Bộ có đào ở đây hả?

- Dạ đâu có!

- Không ngờ chú chịu chơi quá cỡ hả!

- Em ở lại với xếp cho dzui!

- Dzui cái con khỉ, chết như chơi, ở đó mà dzui!

- Chết sống có số mà xếp!

 

Những ngày sau đó, căn cứ Pleiku vắng vẻ nhẹ tênh như người xuống cân. Mỗi pḥng sở lo cố thủ. Chúng tôi sắp xếp chỗ ăn ngủ sao cho phù hợp với t́nh h́nh, như gần hầm trú ẩn, dễ quan sát, có xạ trường, tiện đường di chuyển v.v... Chúng tôi cũng trang bị vũ khí, áo giáp, nón sắt.


Tôi lo cái lo của tôi. Chú Diễn tỏ ra b́nh thản. Chú ít nói, chỉ thi hành và thi hành rất nhà binh. Dĩ nhiên tôi rất thích cái tính nầy. Chú Diễn đă thảy chú Phước cận kề bên tôi suốt Mùa Hè 72 kiêu hùng đó. V́ có điều kiện gần gũi, tôi được biết thêm gia đ́nh chú Diễn, đă mấy đời lập nghiệp ở Bà Rịa, ông cố người Tầu, ông nội người Tầu, ông bố cũng Tầu. Đến đời chú thành Tầu lai! Chú c̣n người em cũng Không Quân, làm ở Đoàn Tiếp Liệu Pleiku. Cả hai anh em đều thích mần thơ. Tôi đoán đó cũng là lư do tại sao chú t́nh nguyện ở lại Pleiku. Có thể chú chọn tôi là một trong vài người biết thưởng thức những vần điệu du dương phát xuất từ đáy ḷng của chú! Qua biến cố 72 nầy, tôi vỡ thêm một điều là, những quư vị nào, nam nhân cũng như nữ nhi mà có chút máu thơ văn trong người, th́ hầu như vị nào cũng thích sống theo kiểu ḿnh v́ mọi người. Tính mẫn cảm, ḷng vị tha, v́ bạn quên ḿnh, v́ t́nh bỏ mạng, thà người phụ ta chứ ta không bao giờ phụ người, và bao nhiêu chất lăng mạn vớ vẩn khác, đều bàng bạc trong hơi thở của những ai có chút máu văn nghệ trong người. Quư vị cứ thử nghiệm đi. Cứ chọn 10 người mà ḿnh quen biết. Mười người thích mần thơ viết văn th́ hết chín người có máu quân tử tầu rồi. Hy vọng luận cứ nầy tiếp cận chân lư!


Và Kontum kiêu hùng thật!. KĐ72CT đă yểm trợ đắc lực các chiến sĩ QĐ II tiêu diệt và đẩy lui đại bộ phận VC khỏi Kontum, trả lại núi Chư Pao vẻ mộc mạc, sông Dapla vẻ thật thà của Tây Nguyên nầy.


Trong thời gian t́nh nguyện cố thủ Pleiku, cả hai chúng tôi không gặp những hiểm nguy quá đáng nào. Dù sao, trong thâm tâm tôi vẫn thầm biết ơn chú Diễn. Hỏi ai không sợ trước hiểm nguy? Có chú ở lại, tôi tự tin và phấn chấn hẳn lên.


Vài tuần sau, khi t́nh h́nh đă văn hồi, thành phần di tản lần lượt trở lại Pleiku. Những người về gặp chúng tôi, dù vui mừng cách mấy cũng có vẻ bẽ bàng. Chú Phước về đến pḥng sở trước tiên:

- Chào xếp, trên nầy có căng thẳng lắm không xếp?

- Cũng không căng thẳng mấy. Ở dưới ra sao?

- Tụi em tắm biển mệt nghỉ!

- C̣n ăn ngủ th́ sao?

- Ngày đầu ngủ hăng ga, được phát cơm sấy thịt hộp. Mấy ngày sau em dzọt về nhà bạn.

- Bạn trai hay bạn gái?

 

Tôi hỏi vậy mà chú Phước lại cười. Miệng chú móm thành thử nụ cười cũng có duyên. Rất tiếc hai bên mép hằn sâu mấy lằn xếp đến thảm thương.

- Thôi chú về nghỉ. Ngày mai xong việc văn pḥng, nhớ check lại dầu mỡ chiếc pick-up.


Một năm sau tôi chuyển sang Phi Đoàn Bắc Đẩu. Chú Phước đổi về Biên Ḥa, chú Diễn về Cần Thơ. Chúng tôi không c̣n liên lạc với nhau cho đến ngày đứt phim. Hai chú có c̣n liên lạc với nhau không, tôi không biết. Hai chú có c̣n nhớ tôi không, tôi không biết. Riêng tôi, thật t́nh mà nói, tôi quên bẵng hai chú.


Năm 76, chúng nó đày đồng đội ḿnh ra Bắc. Tôi đi đợt hai. Sau khi hoàn tất kế họach trả thù quy mô nầy, chúng mới cho tù viết thơ thăm người nhà vào năm 79. Một thời gian sau, tôi vô cùng ngạc nhiên, vô cùng xúc động bàng hoàng khi nhận được thư chú Diễn.


Những năm sau 75, cả nước là trại giam, cả nhà là ngục thất. Người người biến thành trâu ngựa, người người lúc nào cũng sẵn sàng vỡ tung cái đầu. Biết bao hoang mang, biết bao lo sợ, biết bao suy nghĩ, biết bao tức tối thương tiếc âu sầu. Vậy mà chú Diễn c̣n tỉnh táo viết thư thăm tôi: Em cầu ơn trên phù hộ cho anh có sức khỏe có nghị lực, học tập tốt lao động tốt sớm trở về với gia đ́nh. Chú cho biết hiện ở nơi sinh quán Bà Rịa, sản xuất xà pḥng cục. Chú đă lập gia đ́nh và sắp làm cha!


Tôi đọc thư chú Diễn nhiều lần. H́nh ảnh chú hiện rơ dần trong trí mỗi lần đọc thư. Chú không thấp lắm, nghĩa là hơi lùn. Tóc húi cao. Chú nói giọng Nam, chứ không pha Chệt chút nào. Giọng chú trầm và ấm. Giá theo nghề ca hát th́ dám nổi tiếng hơn là mần thơ! Lời thư chú mộc mạc, tự nhiên chân thành. Tôi tự hỏi, thời xưa ḿnh không gia ân cho chú điều ǵ mà sao nay chú c̣n giữ chút lưu t́nh như vậy? Tôi băn khoăn, không biết ḿnh có làm điều ǵ thái quá không, có hách x́ xằng lắm không, có thượng đội hạ đạp không. Nhất là với chú Diễn, ḿnh có phạt oan xử ép chú lần nào không?


Kiểm điểm lại th́ thấy không có ǵ quá đáng. Tôi vốn rách. Vợ con luộm thuộm mà lănh lương độc thân mới chết người. Chưa kể phải cầm thẻ lương cả năm trời. Cơm hàng cháo chợ là thứ xa xỉ, cứ phang Ration C, cơm sấy đồ hộp quân tiếp vụ dài dài, th́ c̣n gia ân huệ cái nỗi ǵ! Có thể chú thương xót cho thằng tôi cũng nên.


Có một điều chắc chắn là, phê b́nh điểm hằng năm của chú nào cũng trên 90. Hai chú cũng theo tôi bay về Nha Trang, Quy Nhơn, Đà Lạt mấy chuyến. Và khi hai chú thuyên chuyển đi Biên Ḥa, Cần Thơ, th́ chính tôi đích thân chở hai chú về Sài G̣n. Ân huệ như vậy có ǵ sâu đậm mà nay trong hoàn cảnh tủi nhục nầy, chú Diễn lại viết thư thăm tôi. Nội việc từ Bà Rịa về Sài G̣n sưu tầm cho ra cái ḥm thư của tôi là đă đủ nhiêu khê hộc x́ dầu rồi, c̣n nói ǵ cảnh dám viết thư cho một ngụy quân có nợ máu đang cải tạo?


Người tù chỉ được phép gửi thư mỗi tháng một lần. Mỗi lá thư là một toa thực phẩm được kê ra cho người thân. Cố mà mua sắm. Cố mà gởi đi. Lời thăm hỏi, lời nịnh vợ, lời khuyên con chỉ là nghi thức thông lệ. Cái quan trọng là phần kê toa! Nào đường, nào mỡ, nào bột ngọt thuốc men, gói ghém đủ các chất dinh dưỡng giới hạn 3 kư lô trong một trang thư giấy học tṛ, th́ làm sao c̣n đủ chỗ viết lời cảm tạ chú Diễn được.


Tháng sau đó, tôi quyết định viết 2/3 trang thư cho gia đ́nh, 1/3 c̣n lại cho chú Diễn. Dặn người nhà cắt 1/3 bỏ vô b́ gửi tiếp cho chú. Ba tháng sau tôi nhận gói quà của vợ trong đó có một cục xà pḥng, một gói thuốc lá của chú Diễn đánh đu theo.

Năm 83, tôi theo đoàn tù về Nam, trại Xuân Lộc.


Năm 84, chú Diễn cỡi Vespa từ Bà Rịa lên trại thăm. Gặp lại chú tại nhà thăm sau 12 năm, tôi nghẹn ngào. H́nh như chú cũng xúc động trước vẻ tiều tụy của tôi. Chúng tôi ôm nhau, mừng mừng tủi tủi. Mắt chúng tôi long lanh mấy giọt thân ái ngày xưa.


Cũng mừng là việc sản xuất hạnh thông, chú có phần hùn trong tổ hợp nhà máy nước đá ở Bà Rịa. Chú dặn tôi, nếu được thả th́ về Bà Rịa ở chơi với chú một đêm.

Chúng tôi được gặp nhau hai tiếng. Hai tiếng trang trải cho 12 năm. Chưa vui sum họp đă sầu chia ly. Trên đường về trại, ḷng thấy nao nao, buồn vui lẫn lộn. Buồn cho cảnh cá chậu chim lồng, không biết ngày nào khỏi nghe tiếng kẻng trại giam. Vui là trong cảnh tù đày c̣n có chú em tưởng nhớ. Chú biếu tôi mấy gam trà, nửa kư cà phê, nửa cân thuốc rê và một kư đường tán. Nhận được quà tôi mừng như con nít. Đoạn trường ai có qua cầu mới hay. Có ở trong hoàn cảnh nầy, mới thấy cái quư giá cần thiết của một tán đường! Nhưng cái mà tôi trân trọng hơn một tán đường, lá cái t́nh của chú Diễn. Đây có thể là t́nh cảm cá nhân, cũng có thể là t́nh đồng đội vui buồn sống chết có nhau. Văn vẻ mà nói, là t́nh huynh đệ chi binh.

 

Tôi không dám tự hào khoe rằng, đây là kết quả những điều đă học được từ Mệ Phước hay ông Cồ Đặng Văn Hậu ở trường CHTM Không Quân. Nhớ lần gặp ông Cồ Hậu năm 72 ở sân bay Cam Ly, tôi có khoe với ông rằng:

- Thưa thầy, con là Carnot đây! Những điều con học ở Trường đă áp dụng hiệu quả ở đơn vị. Con xin cám ơn nhà trường và quư thầy.


Thầy Hậu chớp chớp đôi mắt, tṛng trắng nhiều hơn tṛng đen, đầu hơi cúi, vừa gật gật vừa ngước nh́n lên:

- Anh cho biết cụ thể.

- Bộ Tư Lệnh Thanh Tra đơn vị. Đơn vị con xếp hạng nhất về hành quân an phi huấn luyện và Kế hoạch Chân Trời Mới đó thầy.

- Mừng anh!

 

Thầy bắt tay tôi, mặt có vẻ như mừng mà cũng có vẻ như diểu diểu sao ấy! Cũng không lạ, v́ thầy là vua móc hậu của Quân chủng ta mà!


Hơn 10 năm sau, từ tổ mộc tại trại Xuân Lộc, tôi gởi qua tổ điện cho thầy Hậu gói quà, trong đó có ít trà, ít cà phê, ít đường tán và một mảnh giấy ghi mấy ḍng: Xin chia xẻ với ông Cồ chút t́nh nghĩa của chú em KQ vừa ghé thăm. Đây là kết quả do ông Cồ hướng dẫn tôi về nghệ thuật lănh đạo chỉ huy trước kia. Chúc ông Cồ khỏe và hy vọng.


Một tuần sau, từ xưởng mộc tôi chợt thấy thầy Hậu vác chiếc thảng dài, đang tần ngần nghiên cứu mấy cột điện bờ rào. Khi nhận ra tôi, thầy cho thảng dựa vào cột, rồi mạnh dạn bước vào xưởng mộc hỏi mượn cái búa với giọng thật lớn. Đoạn thầy xuống giọng:

- Đă nhận quà. Cám ơn anh, ai thăm vậy?

- Chú em trước ở Pleiku.

- Mừng anh! Thầy xiết tay tôi, nh́n thẳng và chớp chớp hai mắt. Giọng thầy chân thành nhưng vẫn có vẻ diễu diễu như mười năm trước đây!

 

Ai cũng biết ông Cồ Hậu là chuyên viên sửa chữa máy móc thuộc về điện và điện tử trước 75. Khi vào tù, thầy cũng có dịp biểu diễn tay nghề. Khoảng năm 85, cả trại tù Xuân Lộc sửng sốt khi nghe loa của trại phát thảnh đài tiếng nói Hoa Kỳ và những bản nhạc ngoại quốc quen thuộc trước 75. Độ 10 phút sau th́ loa phát thảnh chuyển sang đài cóc chết Thành Hồ. Sáng ra cả trại mới vỡ lẽ và khoái chí khen ông Cồ Hậu chịu chơi quá sá cỡ. Nguyên cái đài (radio) của trại bị sự cố. Chúng nó gọi ông Cồ Hậu sửa chữa. Khi sửa xong, ông rà đài để thử nghiệm. Gặp đài VOA, ông khựng lại và điều chỉnh âm lượng cho thật ngon lành. Khi cai tù phát hiện, gọi ông Cồ tra hỏi. Ông thản nhiên giải thích:

- Sửa xong phải thử mới biết tốt hay xấu. Đài của cán bộ rất sịn bắt được cả đài ngoại nữa đấy!

 

Thật là may. Chúng không rầy rà ông. Ông ra về, vừa đi vừa gật đầu, vừa mỉm cười khoái trá.


Những ngày về sum họp với vợ con, ông hay chở cháu nội trên chiếc xe đạp đầm mini cổ lỗ sĩ, quanh quẩn đó đây. Ông cũng đi sửa chữa cái radio, cái cassette hay cái truyền h́nh cho bạn bè, cũng trên chiếc xe mini đó và chưa bao giờ dám mở miệng nói hai chữ thù lao. Nếu có người nhắc hộ ông, ông thấy ngượng ngùng dù ông đang là cái mền rách. Phu nhân ông Cồ cũng có thể đă lên lớp ông về cái sĩ-diện-hảo oái oăm này. Thật tội nghiệp và thông cảm cho ông quá!!!


Có lần ông ghé quán cà phê sửa hộ cái cassette mà tôi đă sơ ư cắm lộn ḍng điện 220 volt thảy v́ 110. Chúng tôi có đề cập trường Chỉ Huy và Thảm Mưu KQ. Ông phán:

- Cái lư thuyết khác xa cái thực tế cậu à.

- Ông thầy thấy khác như thế nào ạ?

- Cậu thấy đó, cái kỹ thuật, cái tiểu xảo, cái mầu mè không thể nào qua được cái thật thà, cái chân t́nh.

- Theo ông thầy chịu chơi có nằm trong đức tính chỉ huy hay không?

- Chịu chơi là là phải thứ chịu chơi hợp t́nh hợp lư, chân chính, tự nhiên mới được.
- Ví dụ như thời ở trại Xuân Lộc, ông thầy chịu chơi chân chính tự nhiên, mở đài đế quốc Mỹ cho cả trại cùng nghe chứ ǵ?

 

Ông Cồ khoái chí cười hà hà, đầu không quên gật gật như thường lệ.
Măi đên năm 87, nghĩa là gần bốn năm sau, chú Diễn chở một người bạn ghé trại Xuân Lộc thăm tôi lần thứ hai. Lần nầy chú biếu tôi cả kư thuốc rê. Chú cho biết là bọn VC trong tổ hợp nhà máy nước đá âm mưu hại chú v́ chú biết rơ bọn chúng mờ ám tiền bạc trong tổ hợp. Chú bị giam mấy năm mới xét xử. Kết quả chú được thả nhưng tài sản bị cưỡng chiếm. Chú cũng cho biết đang tiến hành hồ sơ xuất cảnh Mỹ theo diện ODP. Chú lại nhắc tôi, nếu được thả th́ ghé nhà chú ở Bà Rịa chơi một đêm.

 

Năm 88 tôi được thả, nhưng tôi không thể về Bà Rịa được. Đợt thả tháng 2 năm 88 có tính đại trà. Việt cộng tuyên truyền ầm ĩ về ḷng nhân đạo đợt thả nầy. Chúng tổ chức đưa xe đón về địa phương. Khi về nhà, tôi có viết thư báo cho chú Diễn biết và lấy làm tiếc đă không ghé Bà Rịa cho thỏa ḷng tri kỷ. Chẳng bao lâu sau, lại một bất ngờ khác, chú Diễn chở chú Phước về Phú nhuận thăm tôi:

- Ủa, bộ hai chú có liên lạc với nhau à?

- Đâu có, em lên Biên Hoà có chút việc t́nh cờ gặp Phước. Tụi em mừng quá, vào quán mần mấy chai bia Con Cọp. Em báo cho Phước biết anh đă về. Phước dục em chở về Sài G̣n thăm anh ngay.


Gặp Phước, tôi nhận ra ngay. Ôi gian nan là thế, tủi nhục là thế mà sao trông chú không già mấy. Chú đen hơn, rắn rỏi hơn và đặc biết cái miệng vẫn móm xọm, thoang thoảng hơi men. Chú sinh sống bằng nghề sửa xe. Các tổ hợp, hợp tác xă có máy cày, máy kéo hư hỏng đều mời chú đến sửa tại chỗ. Chú được trọng vọng v́ tay nghề khá. Đi đâu cũng rượu thịt nên chú có vẻ nghiện. Khi tôi hỏi về vợ con th́ chú thản nhiên đáp:

- Dạ em có 3 đứa con, hai trai một gái. Tụi nó phụ mẹ buôn bán cũng tạm.

- Chú lập gia đ́nh năm nào?

 

Chú Phước nh́n tôi ngập ngừng:

- Dạ từ hồi c̣n ở La-Ku. Em ở với con nhỏ nhờ anh làm đám cưới đó!

- Ồ, dzậy sao? Tôi rất lấy làm tiếc là không thỏa măn ước nguyện của chú, v́ lúc đó tôi thấy chú c̣n trẻ quá!

- Nhớ năm 72 di tản về Nha Trang không? Em về ở nhà con nhỏ đó. Ông bà ǵà vợ ở Xóm Mới, Nha Trang đó.

 

À, ra thế! Tôi bỗng thấy quư trọng cái chân t́nh của chú Phước. Ôi t́nh yêu! Lại thêm một nhân chứng hùng hồn ngợi ca t́nh yêu. T́nh yêu là tất cả. T́nh yêu là vô địch. T́nh yêu là bách chiến bách thắng. (Chứ không phải chủ nghĩa Mác Lênin bách chiến bách thắng đâu nhá, nghèo mà ham!)

Trước mặt tôi, chú Phước cao lớn và bề thế hẳn ra. Vậy mà năm 72, khi chú di tản về Nha Trang, tôi nghĩ nông cạn rằng chú Phước lạnh cẳng đấy!


Năm 90 gia đ́nh chú Diễn rời Việt Nam. Tôi mừng cho chú và nôn nóng cho phận ḿnh. Cùng tắc biến, biến tắc thông. Phần chú Diễn đă thông, hy vọng phần của tôi sớm muộn ǵ cũng đến. Trước khi đi, chú đăi tiệc xuất cảnh ở nhà hàng Arc-En-Ciel. Họ hàng chú thím hầu hết là người Tầu. Tôi bước lên cầu thảng nhà hàng e dè, ngượng nghịu như Mường Mán mới về tỉnh thành. Chú Diễn giới thiệu tôi với gia đ́nh và dành cho tôi vinh dự khui chai rượu Whiskey:
- Em tưởng khui chai nầy ở Bà Rịa chứ, dành đến hôm nay cũng tốt. Rất tiếc là hôm nay không có thằng Phước

- Sao chú không mời Phước đến cho vui?

- Lu bu với ba cái giấy tờ muốn phát khùng luôn. Em biết đường đến nhà nó ở Biên Ḥa, nhưng không biết địa chỉ thành chịu thua.


Và hoàn cảnh của tôi cũng hạnh thông hai năm sau đó. Tôi qua tạm cư ở Missouri. Dịp ghé Cali, tôi về nhà chú Diễn ở chơi mấy hôm. Gặp một số bạn bè trước ở Pleiku, chúng tôi bàn bạc làm một cái ǵ cụ thể giúp đỡ những đồng đội khốn khổ ở quê nhà. Chú Diễn hưởng ứng ngay việc làm nầy. Qua mấy đợt gởi quà về Việt Nam, chú đóng góp chân thành. Chú vẫn c̣n một chút ân hận:
- Em không biết cách nào gởi cho thằng Phước một chút quà. Em không có địa chỉ của nó thành thử bấy giờ thấy tội nghiệp nó quá!

 

- Tôi cũng chẳng biết làm cách nào hơn. Tệ hơn nữa là tôi không hề nghĩ đến điều đó.

 

Qua chút t́nh thân đối với đồng đội ḿnh, chú Diễn là mẫu người biểu hiện đức tính thủy chung của một chiến sĩ quốc gia, giậu đổ mà b́m không leo, giấy rách vẫn giữ lấy lề. So với nhiều nhà lănh đạo tài ba, nhiều cấp chỉ huy lỗi lạc, cựu KQ Kiwi (*) Trần Diễn đă bay quá tầm nh́n của họ bằng đôi cánh chi binh huynh đệ chơn chất của ḿnh.

 


Saint Louis, tháng 3/95

Vơ Ư


(*) một loài chim có cánh, không bay được.

 

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính