Việt Khang: Sức mạnh một bài hát, một bản án

 

VOA
20/12/2015

 

 

Nhạc sĩ bất đồng chính kiến Việt Khang vừa măn hạn 4 năm tù v́ hai bài hát chống Trung Quốc và chất vấn chính sách cai trị của nhà cầm quyền Việt Nam: ‘Việt Nam tôi đâu’ và ‘Xin hỏi anh là ai’.

Nhạc sĩ bất đồng chính kiến Việt Khang vừa măn hạn 4 năm tù v́ hai bài hát chống Trung Quốc và chất vấn chính sách cai trị của nhà cầm quyền Việt Nam: ‘Việt Nam tôi đâu’ và ‘Xin hỏi anh là ai’.

 

 

Nhạc sĩ Việt Khang, tác giả hai ca khúc nổi tiếng 'Anh Là Ai' và 'Việt Nam Tôi Đâu' hôm nay 14/12 măn hạn bản án 4 năm tù v́ tội 'tuyên truyền chống nhà nước'

 

20.12.2015

Sức mạnh của một bài hát lay động hàng triệu con tim người Việt khắp nơi đă khiến một nhạc sĩ phải đi tù, nhưng sức mạnh của bản án đó đă không lay chuyển được tinh thần và ư chí của một trái tim khao khát dân chủ-tự do.   

 

Đó là câu chuyện của Việt Khang, nhạc sĩ trẻ vừa măn hạn 4 năm tù v́ hai bài hát chống Trung Quốc và chất vấn chính sách cai trị của nhà cầm quyền Việt Nam: ‘Việt Nam tôi đâu’ và ‘Xin hỏi anh là ai’.

 

Nhạc sĩ bất đồng chính kiến Việt Khang tên thật là Vơ Minh Trí, sinh năm 1978 tại Tiền Giang. Anh bị bắt vào năm 2011 sau khi tự tŕnh bày và phổ biến lên Youtube hai nhạc phẩm gây chú ư đặc biệt cho công luận trong và ngoài nước.

 

Việt Khang trở thành một ‘hiện tượng’ khi trường hợp của anh khơi dậy một chiến dịch thỉnh nguyện thư quy mô chưa từng có của người Việt trong và ngoài nước gửi thẳng vào Ṭa Bạch Ốc kêu gọi chính phủ Mỹ tăng áp lực buộc Hà Nội tôn trọng nhân quyền, phóng thích tù nhân lương tâm vào năm 2012.

 

Tạp chí Thanh niên VOA hôm nay mời các bạn cùng gặp gỡ với tác giả của những ca từ ‘Xin hỏi anh là ai? Sao bắt tôi tôi làm điều ǵ sai?’

 

Việt Khang: Sức mạnh một bài hát, một bản án

Là người sinh sau đẻ muộn, tôi nghe và  t́m hiểu những ǵ đă xảy ra trước khi tôi ra đời cũng như hiểu được những ǵ của thời bây giờ. Tôi tích góp, xâu chuỗi lại, và kể thành một câu chuyện dài rằng qua nửa đời người, quê hương tôi đă trải quá nhiều cay đắng, nghiệt ngă mà giờ đây lại đứng trước họa ngoại xâm như vậy có đáng hay không?

 

Trà Mi: Hai câu hỏi bắt đầu bài hát của anh ‘Xin hỏi anh là ai, sao bắt tôi tôi làm điều ǵ sai?’ anh đă có lời giải đáp cho ḿnh chưa?


Việt Khang:
H́nh như đă có câu giải đáp. Người khác sẽ trả lời cho tôi câu hỏi này v́ với tôi, thật sự khó trả lời, khó mà nói trong lúc này.

 

Trà Mi: Sau hai câu hỏi ‘Anh là ai?’ và ‘Việt Nam tôi đâu?’ anh bị lănh 4 năm tù. Anh nghĩ sao về câu trả lời đó?

 

Việt Khang: Nói chung rất nhiều đắng cay, giống như câu hát sau đó ‘Đă quá nhiều đắng cay’. Câu hỏi ‘Anh là ai, sao bắt tôi tôi làm điều ǵ sai?’ tôi không cần trả lời nhiều, để những người đă đối xử với tôi, tôi muốn tự họ hăy trả lời cho bản thân họ. Tôi muốn dành câu hỏi đó cho những người đă bắt tôi họ suy ngẫm lại.

 

Trà Mi: Đi tù v́ 2 bài hát, anh có hối hận v́ điều này?

 

Việt Khang: Những ǵ xảy ra đối với tôi là kết quả, không phải hậu quả. Tôi không ân hận ǵ.

 

Trà Mi: Hai bài hát của anh làm lay động con tim hàng triệu người Việt khắp nơi, anh muốn nói ǵ về hai đứa con tinh thần của ḿnh?

 

Việt Khang: Chưa đầy 1 tháng hai bài hát đó ra đời. Hai đứa con tinh thần này chính là hoài băo, nỗi niềm, t́nh yêu của tôi. Tôi muốn đất nước ḿnh tốt đẹp, b́nh an và người dân được hạnh phúc, ấm no. Trước những khó khăn và hiểm họa ngoại xâm, hai đứa con tinh thần của tôi đă giúp tôi nói lên sự thật v́ thật sự tôi không thể ngồi yên hay lặng im. Hai bài hát đó tôi cũng không nghĩ là sẽ chạm được tới trái tim của nhiều người đến như vậy. Tôi thật sự rất bất ngờ khi đồng bào trong và ngoài nước quan tâm đến hai bài hát này và, quan trọng hơn là, quan tâm đến t́nh h́nh đất nước. Tôi cũng cảm ơn hai đứa con tinh thần của tôi.

 

Nhạc sĩ Việt Khang trở về trong ṿng tay của người thân và bạn bè (Facebook: Do Tung).

Nhạc sĩ Việt Khang trở về trong ṿng tay của người thân và bạn bè (Facebook: Do Tung).

 

Trà Mi: Mong muốn đất nước được b́nh an đă khiến anh phải trả giá bằng sự b́nh an của bản thân…

 

Việt Khang: Không có ǵ làm tôi phải đắn đo suy nghĩ v́ tôi không thể so sánh sự b́nh an của tôi với sự b́nh an của quê hương đất nước. Tôi không dám so sánh.

 

Trà Mi: Nhưng mọi việc có được như anh mong muốn hay hoàn toàn ngược lại?

Nói chung rất nhiều đắng cay, giống như câu hát sau đó ‘Đă quá nhiều đắng cay’. Câu hỏi ‘Anh là ai, sao bắt tôi tôi làm điều ǵ sai?’ tôi không cần trả lời nhiều, để những người đă đối xử với tôi, tôi muốn tự họ hăy trả lời cho bản thân họ. Tôi muốn dành câu hỏi đó cho những người đă bắt tôi họ suy ngẫm lại.

 

Việt Khang: Tôi nghĩ đă được như ư tôi mong muốn. Rất nhiều người quan tâm đến hai bài hát và t́nh h́nh đất nước là tôi vừa ư lắm chứ.

 

Trà Mi: Có nhiều bản nhạc yêu nước ở Việt Nam, v́ sao hai bài hát yêu nước của anh bị nhà nước xem là chống đối, nhạc sĩ Việt Khang suy nghĩ thế nào? 

 

Việt Khang: Tại v́ ḿnh nói không đúng quan điểm của người ta th́ họ cho là chống đối. Nhưng ở một thời điểm nào khác, họ sẽ cảm thông được. Suy cho cùng, tôi v́ quốc gia, dân tộc và v́ sự yên b́nh của đất nước chứ không v́ một mục đích nào khác.

 

Trà Mi: Trong tác phẩm của ḿnh, anh nói ‘chống quân xâm lược, chống kẻ nhu nhược bán nước Việt Nam’ nhưng rốt cuộc anh lại bị coi là chống nhà nước, anh hiểu thế nào?

 

Việt Khang: Tại v́ người ta không tách riêng ra. Chẳng hạn như tôi có nghe Chủ tịch nước Trương Tấn Sang nói đại ư là một thước đất, một tấc biển của quê hương kẻ nào dám lấy làm mồi cho giặc th́ đáng tội. Câu nói đó cũng giống câu nói của tôi thôi. Tôi chỉ muốn cảnh tỉnh, nhắn nhủ mọi người về cái họa ngoại xâm. Tôi chống kẻ thù xâm lược và chống lại những sai trái, những người có suy nghĩ lạc lối.

 

Trà Mi: Luật sư của anh, ông Trần Vũ Hải, cho báo giới biết anh thừa nhận bài hát của ḿnh có nội dung ‘chống nhà nước Việt Nam’ , thừa nhận có tham gia Tuổi trẻ yêu nước, có tập hợp tài liệu nhằm chống nhà nước Việt Nam, và anh đă xin khoan hồng tại ṭa. Thực hư việc này thế nào?

 

Việt Khang: Những ǵ xảy ra đối với tôi là kết quả, không phải hậu quả. Tôi không ân hận ǵ.

Hoàn cảnh của tôi xuất thân từ một tỉnh lẻ. Khi tôi đấu tranh, nói lên sự thật, tôi cũng phải nghĩ đến những người thân yêu xung quanh tôi. Tôi không phải là một anh hùng, tôi chỉ là một công dân yêu nước. C̣n cách làm, đó là quyền tự do chọn cách thức đấu tranh.

 

Trà Mi: Nhận tội-xin khoan hồng là điều kiện tiên quyết để được giảm án. Trong suốt thời gian thọ án, có bao giờ đề nghị này được đặt ra với anh?

 

Việt Khang: Đầu tiên tôi chọn cách là nh́n nhận các việc làm của tôi và tôi xin khoan hồng. Sau đó, tôi thay đổi. Tôi đă nói với họ rằng tôi đă chọn con đường này th́ tôi phải đi, không ǵ lay chuyển được tôi. Cho nên, tôi ở tù đủ 4 năm mới về.

 

Trà Mi: Anh nghiệm ra điều ǵ từ bản án này?

 

Việt Khang: Tôi nghiệm ra rằng mọi chuyện không thể khác được, buộc phải xảy ra như vậy, buộc tôi phải làm theo cách của tôi, và buộc ngày hôm nay tôi phải nhận đủ 4 năm tù mới về trong thời điểm này để cho những chuyện ǵ xung quanh tôi xảy ra và có chiều hướng tích cực hơn, tốt hơn.

Tại v́ ḿnh nói không đúng quan điểm của người ta th́ họ cho là chống đối. Nhưng ở một thời điểm nào khác, họ sẽ cảm thông được. Suy cho cùng, tôi v́ quốc gia, dân tộc và v́ sự yên b́nh của đất nước chứ không v́ một mục đích nào khác.

 

Trà Mi: Hài ḷng với tất cả những ǵ ḿnh đă đi qua, anh cảm nhận thế nào về sức mạnh của một bài hát và sức mạnh của một bản án?

 

Việt Khang: Trong cuộc sống này phải có sự đánh đổi, phải có sự hy sinh. Là một người công dân yêu nước, tôi dùng nghề nghiệp của tôi để nói lên ḷng yêu nước của tôi để nhiều người nghe, cảm nhận, cảm thông được với tôi về t́nh h́nh quê hương đất nước đang gặp khó khăn, hiểm nguy. Điều này được nhiều người quan tâm, đối với tôi là đủ rồi.

 

Trà Mi: C̣n sức mạnh của bản án anh vừa lănh, nó có đủ lay chuyển tinh thần-ư chí của cá nhân anh?

 

Việt Khang: Cá nhân tôi mà có lay chuyển chắc có lẽ tôi đă không dám ngồi đây để nói chuyện với chị đâu v́ có những cái không… v́ tôi c̣n đang trong thời hạn 3 năm quản chế.

 

Trà Mi: Trong điều kiện chính trị không dung chấp bất đồng tại Việt Nam, bài hát của anh bị xem là thách thức nhà cầm quyền, là đụng chạm. Anh có lường trước mọi chuyện trước khi chấp bút viết lên những ca từ đó?


Việt Khang:
Có chứ, tôi biết chứ, nhưng không làm khác được. Tôi phải làm thôi. Tôi cũng phỏng đoán một là có thể ḿnh gặp khó khăn, cam go; hai là biết đâu ḿnh không bị sao cả và mọi chuyện sẽ tốt đẹp như ḿnh muốn rằng đất nước của ḿnh sẽ được tự do, ấm no, hạnh phúc. Nhưng cuối cùng, trong cuộc sống này không có trải nghiệm nào mà không có ư nghĩa của nó.

 

Trà Mi: V́ lường trước nên anh đă tự ḥa âm, tŕnh bày ca khúc, và phổ biến lên Youtube chứ không nhờ một ca sĩ nào thể hiện?

 

Việt Khang: Tôi không dám đụng chạm tới ai cả v́ tôi biết việc làm này không đơn giản. Cho nên, tôi đă chọn cách làm một ḿnh ḿnh.

Tôi không muốn có ai phải trải qua những khó khăn như tôi. Tôi muốn những tấm chân t́nh yêu thương đất nước, yêu thương con người Việt Nam sẽ được yêu thương một cách công khai, chân thành, thật nhất mà không bị ǵ cả. Tôi hy vọng đất nước của ḿnh ngày càng thay đổi tốt đẹp hơn, sánh vai với các nước tự do-dân chủ.

 

Trà Mi: Hai bài hát xuất phát từ các cuộc biểu t́nh chống Trung Quốc như mọi người vẫn nghĩ,  nhưng mở đầu với câu ‘Thời gian quá nửa đời người. Và ta đă tỏ tường rồi’ nghĩa là những suy ngẫm ấy tích tụ từ bao nhiêu năm chứ không phải chỉ từ vài cuộc biểu t́nh?

 

Việt Khang: Đúng, bài ‘Việt Nam tôi đâu’ là tôi tích góp lại tất cả v́ tôi cảm nhận được những ǵ xảy ra. Là người sinh sau đẻ muộn, tôi nghe và  t́m hiểu những ǵ đă xảy ra trước khi tôi ra đời cũng như hiểu được những ǵ của thời bây giờ. Tôi tích góp, xâu chuỗi lại, và kể thành một câu chuyện dài rằng qua nửa đời người, quê hương tôi đă trải quá nhiều cay đắng, nghiệt ngă mà giờ đây lại đứng trước họa ngoại xâm như vậy có đáng hay không?

 

Trà Mi: Là ‘người sinh sau đẻ muộn’ thuộc thế hệ trẻ, từ bao giờ anh bắt đầu ‘Xót dạ nh́n đời’?  

 

Việt Khang: Cuộc sống của tôi rày đây mai đó đi ca hát. Tôi nh́n thấy những đứa bé bán vé số hoặc nhiều hoàn cảnh tương tự, ḿnh xót xa chứ. Ḿnh thương mà ḿnh không làm ǵ được cho người ta, xót xa lắm.

 

Trà Mi: Vẫn lời bài hát của anh, ‘Tôi không thể ngồi yên khi nước Việt Nam ngă nghiêng’, những tiếng nói ‘không thể ngồi yên’ như thế lần lượt bị tù, vậy tuổi trẻ Việt Nam có thể làm ǵ để Việt Nam không bị ‘ngă nghiêng’?

 

Việt Khang: Th́ trước mắt phải có hy sinh, phải giống như tôi như thế này, nhưng tôi không muốn có ai phải trải qua những khó khăn như tôi. Tôi muốn những tấm chân t́nh yêu thương đất nước, yêu thương con người Việt Nam sẽ được yêu thương một cách công khai, chân thành, thật nhất mà không bị ǵ cả. Tôi hy vọng đất nước của ḿnh ngày càng thay đổi tốt đẹp hơn, sánh vai với các nước tự do-dân chủ.

Là một người công dân yêu nước, tôi dùng nghề nghiệp của tôi để nói lên ḷng yêu nước của tôi để nhiều người nghe, cảm nhận, cảm thông được với tôi về t́nh h́nh quê hương đất nước đang gặp khó khăn, hiểm nguy. Điều này được nhiều người quan tâm, đối với tôi là đủ rồi.

 

Trà Mi: Kêu gọi đáp lời sông núi bị đáp trả bằng án tù th́ ai c̣n dám hưởng ứng lời kêu gọi đó? Nếu có ai đặt ra câu hỏi này, anh phản hồi thế nào?

 

Việt Khang: Không có cuộc đấu tranh nào mà không có hy sinh, mất mát. Nó buộc phải như vậy.

 

Trà Mi: Nhưng nếu ‘Xót dạ nh́n đời’ để cuối cùng xót dạ nh́n bản thân bị tù tội, giới trẻ Việt Nam thao thức không biết nên hay chăng?

 

Việt Khang: Ḿnh nói sự thật. Cái cần nói ḿnh phải nói thôi. Tôi hy vọng tương lai sắp tới, đất nước ḿnh sẽ được b́nh yên, không phải bị đau thương mất mát ǵ nữa, không phải trải qua một cuộc chiến nào nữa. Tôi mong đất nước tốt đẹp hơn để khắp nơi kéo về cùng xây dựng một quê hương tự do, thanh b́nh , dân chủ, ấm no, hạnh phúc với tất cả mọi người.  Nhân đây, tôi xin cảm ơn tất cả quư vị luôn nghĩ về tôi. Xin tri ân tất cả. Tôi cầu mong Chúa sẽ ban ơn lành, an vui hạnh phúc cho tất cả, đặc biệt trong mùa Giáng Sinh sắp tới.

 

Trà Mi: Cảm ơn anh rất nhiều v́ thời gian dành cho cuộc trao đổi này.

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính