Góp ư về Câu chuyện Bảo Tồn Văn Hóa

 

Tuệ Quang Tôn Thất Tuệ

 

 

On Sun, Mar 14, 2021 at 5:55 PM TQuang Ton <anvihy@yahoo.ca> wrote:

Kính thưa:

 

Chúng ta, những người cùng chung hoàn cảnh, hoài băo và tâm huyết... ai cũng băn khoăn ray rứt về hiện t́nh của ngôn ngữ dân tộc.

 

Trong một bài viết vào năm 1997 (góp ư về Câu chuyện Bảo Tồn Văn Hóa), tôi có thưa:

 

VĂN HÓA VIỆT LÀ NỀN VĂN HÓA CÓ TỪ LÂU ĐỜI, CÓ KHẢ NĂNG KỲ DIỆU ĐỒNG HÓA MỌI CỐNG HIẾN TỪ BÊN NGOÀI ĐỂ THÍCH NGHI VỚI VIỆT TÍNH”.

 

      Từ sau thời lập quốc, tộc VIỆT đă trân trọng giữ ǵn điều tốt, loại bỏ điều xấu của ḿnh, thu nhận cái hay từ chối cái dở của người, để phong phú hóa, thiện mỹ hoá theo thời gian và hoàn cảnh mà vươn lên về mọi mặt. NGÔN NGỮ, VĂN TỰ là thí dụ điển h́nh nhất.

 

Nước ta, sau thời kỳ chiến tranh dài, đă rơi vào ách thống trị của chế độ cộng sản va t́nh trạng hỗn loạn ngôn ngữ đă phát sinh do bởi nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan:

 

1.     -Xuất hiện một số từ ngữ mới thiếu trong sáng (hoặc không chuẩn xác, không rơ nghĩa hoặc dung tục …)


2. -Nhiều từ ngữ cũ bị đảo lộn không cần thiết hay bị sử dụng sai ư nghĩa.

 

Từ đó, ngôn ngữ Việt chẳng những không được thiện mỹ hóa, phong phú hoá mà trái lại c̣n rơi vào t́nh trạng phức tạp, thoái hóa. Sự kiện này khiến bất cứ ai mang cái tâm của học giả Phạm Quỳnh “Tiếng Việt Nam c̣n, nước Việt Nam c̣n” đều thấy băn khoăn, muốn ngăn chận việc sử dụng từ ngữ sai trái đang từ quốc nội lan ra hải ngoại, từ quần chúng xâm nhập vào các sinh hoạt cộng đồng và học đường. Chúng ta không khỏi phiền muộn khi nghe thấy những từ ngữ chướng tai nghịch mắt, xin đơn cử:

 

1.-Chữ mới do CS chế tác (một phần bởi tŕnh độ văn hóa thô thiển yếu kém, một phần do từ ư đồ muốn cho khác với chữ nghĩa dùng ở miền Nam để phô diễn óc sáng tạo của cái gọi là “đỉnh cao trí tuệ” …): sự cố, đại trà, đại táo, xưởng đẻ, lính gái, điểm nhấn, nhà đái, ách tắc, bức xúc, cụm từ, b́nh chọn, năng nổ, chuyên ngành, hoành tráng, lính thủy đánh bộ …

 

2.- Chữ bị đảo lộn: giản đơn, đảm bảo, triển khai …

 

3.-Chữ bị dùng sai nghĩa: quản lư, xử lư, khả năng, ấn tượng, khẩn trương, tranh thủ, động viên …

 

Ngôn ngữ Việt vốn được h́nh thành từ nhiều nguồn:

 

- Tiếng Việt nguyên gốc của các sắc dân địa phương (nước nhà, khoảng cách, người lính, cha mẹ, vợ chồng, con cái, anh chị em, lúa, nước …),

 

- Tiếng Trung hoa đọc theo âm Việt (quốc gia, tổng thống, quân nhân…)

 

- Tiếng Tây phương (bom, cà phê, mô tô, vi la, xe buưt, nhà ga, xăng, insulin … và rất nhiều các thuật ngữ quân sự, kỹ thuật, khoa học).

 

Vấn đề trước mắt của ta là cố gắng ngăn chận việc sử dụng các từ ngữ sai trái chứ không có tầm vóc và quyền hạn quyết định. Diễn đàn Internet cũng không phải là một học viện ngôn ngữ, trong đó có người là giảng sư, kẻ là học viên mà chỉ là một tập hợp gồm những ai c̣n mang chung cái tâm của học giả Phạm Quỳnh: “Tiếng VN c̣n, nước VN c̣n”

 

Mỗi ngày, mỗi người, mỗi lần... nêu lên vài chữ, chung sức nhau t́m lại “tiếng Việt trong sáng”. Xin hiểu chữ trong sáng theo nghĩa bóng rộng răi của nó: phải chuẩn xác, phải rơ nghĩa, phải tao nhă. Với những từ ngữ Việt Cộng dùng cách sai, ta cần nhắc nhở nhau dùng cách đúng để bảo vệ tính chính thống của ngôn ngữ dân tộc.

 

Chuyện “ngôn ngữ” có tầm vóc quan trọng, không thể ngày một ngày hai có thể giải quyết bởi vài người. Chúng ta chỉ tŕnh bày ư kiến về một từ ngữ “không trong sáng” trên các diễn đàn. Những ai tâm đồng sẽ góp ư thêm. Khi có sự đồng thuận của số đông th́ phổ biến rộng để lôi kéo cảm hóa người khác. Ai thấy đúng th́ làm theo.

 

Sau này, sang một vận hội mới, “Hàn lâm viện ngôn ngữ” sẽ được thiết lập để thực hiện vai tṛ hướng dẫn quyết định.

 

Khoảng hai mươi năm trước đây, một số anh em chúng tôi (cựu Đại Tá Trần Dzoăn Thường, Nhạc sĩ Lê Dinh, Bác sĩ Bùi Xuân Nhiếp, Nhà nghien cứu Nguyễn Bá Dĩnh và riêng tôi) đă từng cố gắng phát động việc «LÀM SẠCH CHỮ NGHĨA» trên một số diễn đàn internet. V́ t́nh trạng hạn hẹp về nhiều phương diện nên kết quả chưa đạt được như hoài băo.

 

Giờ đây, đước gióng lên bởi những cây bút có tên tuổi như Nhà Văn Hàn Giang Trần Lệ Tuyền, Nhà báo Lư Trung Tín … và với những phương tiện có tầm vóc như Tạp Chi Dân Văn, Diễn Đàn Ngôn Ngữ Việt … thành quả đạt được nhất định sẽ như ư.

 

Thân kính chúc b́nh an.

 

 

Tuệ Quang Tôn-Thất Tuệ

14-3-2021

_____________________

 

Kính thưa quư vị trên các Diễn đàn,

 

Người viết loạt bài này, Hàn Giang Trần Lệ Tuyền, không bao giờ dám nhận ḿnh là “nhà văn”, như Giáo sư Tuệ Quang Tôn Thất Tuệ đă có những ḍng khuyến khích, v́ tôi chỉ là một phụ nữ b́nh thường, không chữ nghĩa, văn chương, mà chỉ là một người biết đọc, biết viết. Viết một cách hoàn toàn trung thực mà thôi.

 

Kính.

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính