Cô giáo ‘Ngụy’

Thần Long

 

 

Học sinh Trường Trung Học Công Thanh. Ngôi trường được xây dựng với sự hợp tác của Lữ Đoàn 173 Không Vận Hoa Kỳ và người dân, ngày 12 Tháng Mười, 1967. (H́nh: Flickr manhhai)

 

“…Tôi đă thấy điều đẹp đẽ trong một xă hội văn minh, tôi không thể nào quay về những cái thấp hèn mà tôi đă mù quáng tôn sùng. Tôi muốn con trai tôi ra đi, tôi không muốn thấy nó trở nên một bánh xe trong cái cỗ máy thống trị này…”

 

 

'Cô giáo Ngụy, cô giáo Ngụy sắp vô lớp đó nghe tụi bay ...'

 

Một đứa học tṛ la lớn. Bọn con trai, mấy đứa con trai đang quây quần ở cuối lớp chơi tṛ “dích” h́nh, đứa nào đứa nấy vội vă thâu tóm lại mấy tấm h́nh màu bằng b́a cứng có in h́nh sặc sỡ. Bọn con gái đang tụm ba tụm bảy nói chuyện nô đùa cũng vội vàng quay về chỗ cũ.

 

Cô giáo Mai lễ mễ ôm phần chia nhu yếu phẩm của cô tháng này, gồm mấy trăm gram thịt, mấy trăm gram đường bước vào lớp. Cô bước vào lớp, tất cả học sinh đứng lên chào. Sau khi để gói thịt, gói đường cẩn thận vào trong giỏ. Cô mỉm cười:

 

- Cô cho các tṛ ngồi xuống. Các tṛ làm chi ồn rứa bộ định làm loạn giống…

 

Mai định nói làm loạn giống “Việt Cộng” như thói quen cô vẫn nói khi la rầy học tṛ trước kia, nhưng cô ngưng lại kịp. Sau khi nghe em lớp trưởng điểm danh, cô bắt đầu khảo bài. Học tṛ của cô phần nhiều thuộc những gia đ́nh mà chính quyền mới gọi là thành phần có nợ máu với nhân dân hoặc có vấn đề với “cách mạng.” Hầu hết cha của các em đang bị cầm tù trong các trại tập trung “cải tạo.” Thêm vào đó có khoảng một vài em thuộc gia đ́nh cán bộ Cộng Sản cao cấp mới vào Nam.

 

Phần đông các học tṛ miền Nam những năm đầu sau khi bị “giải phóng” các em học tṛ miền Nam c̣n rất ngoan và kính trọng thầy cô, và ngược lại thầy cô miền Nam cũng c̣n coi công việc gơ đầu trẻ là một thiên chức chứ không phải thuần túy là một nghề để sinh nhai. Mai ra trường Sư Phạm Đà Nẵng đi dạy được hai năm th́ miền Nam mất. Cô được chính quyền mới cho đi dạy lại v́ theo họ lư lịch của cô tương đối khá sạch, từ ông bà xuống tới cha mẹ không có ai làm lớn trong chính quyền cũ.

 

Sáng nay như thường lệ sau khi khảo bài cũ cô bắt đầu dạy bài mới. Trước bảng đen Mai nắn nót viết bài học Pháp văn cho tiết học hôm nay trên bảng đen.

 

“Mardi 26 Septembre 1977/ Conjuguez le verbe ‘Etre’ Je suis, Tu es, Il est …”

Bỗng một tiếng thét lớn:

 

- Thưa cô tṛ Hùng cú đầu con!

 

Mai nhịp nhịp cái thước gỗ vào bảng không trả lời, cả lớp lại im lặng như tờ chỉ có tiếng bút mực sột soạt trên giấy. Cô tiếp tục viết bài học lên bảng đen. “Elle est…”

 

- Thưa cô tṛ Hùng bóp… cu con…!

 

Cũng là cái giọng học tṛ hồi năy, và lần này cả lớp phá lên cười như ong vỡ tổ. Cô Mai nghiêm mặt quay lại bảo:

 

- Hùng, Quang hai em lên đây!

 

Hai đứa học tṛ lớp Sáu, ngồi cạnh nhau một đứa đen đủi nhỏ thó tướng tá loắt choắt nghịch ngợm, áo bỏ ngoài quần và một đứa mặt mũi trắng trẻo dáng điệu mảnh khảnh. Cả hai lấm lét bước lên phía trên. Tuy có hơi giận v́ học tṛ tinh nghịch, nhưng cô Mai vẫn chậm răi hiền từ:

 

- Có phải Hùng phá Quang không?

 

Hùng cúi đầu không đáp, cô Mai lại hỏi lần này giọng nghiêm khắc hơn:

 

- Có phải em phá bạn làm mất trật tự trong lớp không?

 

Hùng nh́n lên trả lời lí nhí:

 

- Không ạ!

 

Lần này th́ thằng Quang la lớn:

 

- Nó xạo, nó cú đầu con rồi bóp…

 

Mai đưa một ngón tay lên môi ra hiệu cho Quang đừng nói nữa không th́ cả lớp lại cười như vỡ chợ. Có nhiều tiếng nhao nhao:

 

- Tṛ Quang nói đúng đó cô, thằng Hùng nó có làm đó,… nó c̣n viết bậy lên lưng áo em nè…

 

Thằng Hùng chợt đưa tay làm thành nắm đấm đôi mắt căm hờn:

 

- Chúng ông sẽ cho tụi mày biết tay nhé… chúng ông cho bố bọn mày đi “cải tạo” cứ là đờ người nhé…

 

Lần này th́ cô Mai thật sự giận dữ:

 

- Trong lớp của cô hay bất cứ nơi đâu em cũng không được phép hỗn láo vô phép với người lớn nghe chưa? Nghe rơ chưa? Em Hùng đến góc kia quay mặt vào tường cho đến hết buổi.

 

Buổi dạy học tưởng như b́nh thường sáng hôm đó đem đến cho Mai nhiều chuyện bất ngờ sau này.

 

Vài ngày trong khi lớp Pháp văn của cô đang làm bài kiểm tra, người tùy phái đến lớp của cô mời cô xuống văn pḥng hiệu trưởng có chuyện cần. Mai hỏi:

 

- Có chi quan trọng rứa bác Tam? Lớp tôi đang làm bài thi làm răng mà bỏ đi? Bác nói đợi tới hết giờ rồi tôi sẽ xuống bác hỉ!

 

Người tùy phái già trả lời:

 

- Dạ tui cũng nói như rứa với bà hiệu trưởng và ông khách, nhưng họ có chịu nghe mô. O xuống nhanh đi, nghe nói ông khách nớ làm lớn lắm.

 

Mai đáp:

 

- Bác Tam à, tôi không thể xuống được ngay bây chừ, bác xuống văn pḥng giải thích dùm tôi…

 

 

Không Quân Hoa Kỳ tại Trường Trung Học Công Thanh. Ngôi trường được xây dựng với sự hợp tác của Lữ Đoàn 173 Không Vận Hoa Kỳ và người dân, ngày 12 Tháng Mười, 1967. (H́nh: Flickr manhhai)

 

Ông Tam quày quả đi ra. Khoảng vài phút sau một người đàn ông đội nón cối đeo mắt kính đen, tay đeo cái đồng hồ Seiko5 vàng sáng chói, nước da men mét, hàm răng hơi vổ, mặc quân phục rộng thùng th́nh, vai đeo xà cạp, ngang nhiên bước thẳng vào lớp, theo sau là ông Tam. Con Trang lớp trưởng sau một vài giây ngỡ ngàng v́ người khách vào lớp bất ngờ, nhanh nhẹn hô lớn “Nghiêm!” Cả lớp buông bút viết, đứng thẳng chào khách. Lần này th́ đến lượt người đàn ông đội nón cối đeo mắt kính đen ngỡ ngàng và ngạc nhiên đến độ lúng túng, cô giáo Mai đứng trên bục giảng lễ độ hỏi:

 

- Thưa ông có việc ǵ cấp thiết không ạ?

 

Người đàn ông nh́n lên lúng búng trả lời:

 

- À không, tôi chỉ muốn nói chuyện với cô một vài vấn đề, nhưng bây giờ tôi sẽ đợi cô dưới văn pḥng.

 

Cô Mai từ trên bục gỗ bước xuống từ tốn:

 

- Dạ cám ơn ông, xin ông thông cảm, lớp đang làm bài kiểm tra tôi không thể tiếp chuyện ngay với ông.

 

Hết giờ Pháp văn, cô Mai vội vă xuống văn pḥng hiệu trưởng. Bước vào cô hơi ngạc nhiên khi chỉ thấy có ông khách đang chễm chệ ngồi sau bàn giấy của bà hiệu trưởng. Ông khách đưa tay mời cô ngồi. Ông ta vẫn c̣n đeo đôi kính Rayban đen trong căn pḥng không có cửa sổ. Cô Mai bất giác muốn ph́ cười, nhưng ngăn lại kịp. Ông khách tự giới thiệu:

 

- Chắc cô không biết tôi là ai, nên không xuống gặp tôi ngay.

 

Cô Mai trả lời ngay:

 

- Dạ thưa tôi biết ông là người rất quan trọng nhưng v́ bài kiểm tra này quan trọng đến kỳ thi học kỳ của các em…

 

Ông khách ngắt lời:

 

- Ô! Không, không tôi có ư phiền trách ǵ cô đâu, thực ra th́ lúc cô không xuống ngay tôi giận lắm, v́ ngoài Bắc mỗi khi tôi vào trường con tôi học là giáo viên phải đến gặp tôi chứ tôi không bao giờ phải lên kiếm giáo viên cả.

 

Cô Mai trả lời:

 

- Dạ trong ni chắc c̣n lạc hậu, không biết bao chừ mới theo được bằng ngoài nớ…

 

Cô Mai không biết ông khách đang nghĩ ǵ và ánh mắt phản ứng ra sao sau cặp kiếng đen. Ông trầm ngâm một chút rồi nói:

 

- Bây giờ th́ tôi hết giận rồi cô ạ. Tôi xin tự giới thiệu, tôi là Thượng Tá Trần Ḱnh, chính ủy của Trung Đoàn Không Quân Tiềm Kích 935 đóng tại căn cứ Không Quân Đà Nẵng. Con tôi là Trần Hùng học trong lớp của cô, vài hôm trước đây nó có phản ánh phê b́nh cô có khuynh hướng bảo vệ bọn con cái thành phần chống cách mạng. Cô Mai nghĩ sao?

 

Mai thật sự ngạc nhiên, dầu miền Nam đă bị chiếm đóng hơn hai năm, bởi một đạo quân nói cùng một ngôn ngữ và cùng chung màu da với cô nhưng cô vẫn chưa thật sự chưa hiểu hết về cách suy nghĩ, giao tế của người Cộng Sản. Cô trả lời chậm răi:

 

- Thưa ông Ḱnh, tôi không biết phải trả lời ông ra sao. Tôi là một người thầy giáo chuyên nghiệp, tôi dạy bất cứ học sinh nào được giao phó cho tôi, tôi không phân biệt đối xử các em theo thành phần gia đ́nh… hơn nữa các em khi sinh ra cũng không có sự lựa chọn về lư lịch của cha mẹ. Lư lịch cha mẹ các em theo ư tôi không thuộc phạm vi học đường. C̣n việc tôi phạt em Hùng là v́ em đă phá rối trật tự trong giờ dạy học của tôi. Tôi bảo đảm không có vấn đề bênh vực thành phần giai cấp ǵ đó….

 

Người đàn ông tên Ḱnh, ngồi thẳng lên đan hai bàn tay vào nhau:

 

- Đó là tư duy của tôi cách đây nửa giờ cô Mai ạ. Sau khi tôi lên lớp của cô thấy việc các em lễ phép chào khách, bàn cô giáo có lọ hoa, các em quần áo chỉnh tề tôi rất lấy làm ấn tượng. Tôi thành khẩn với cô nhá, tôi chưa thấy trường nào ngoài Bắc học tṛ có văn hóa như lớp của cô. Tôi rất mừng thằng Hùng được cô dạy. Thôi th́ thế này nhé, cô cứ công tác tốt, tôi sẽ bảo với đồng chí hiệu trưởng bỏ lời phê b́nh tiêu cực của tôi về cô đi. Coi như không có sự cố ǵ cô Mai nhé.

Mai mỉm cười:

 

- Dạ nếu ông đă dạy thế th́ tôi rất vui. Nhưng tôi không dám nhận hết lời khen của ông, v́ trong Nam này trường nào lớp nào cũng đứng nghiêm, chào khách chào thầy cô. C̣n chuyện trang hoàng lọ hoa cho bàn thầy cô th́ quả thật là công khó của các em học sinh nữ của lớp tôi đă tự ư hái hoa đồng cỏ dại trang điểm cho lớp học, không phải do tôi dạy bảo.

 

Ông Ḱnh cười:

 

- Cô không tuyên truyền cho miền Nam đấy chứ ? Ồ! Tôi chỉ đùa thôi cô ạ, vâng tôi tin cô nói sự thật. C̣n vấn đề này nữa, sao tôi không thấy lớp cô Mai treo ảnh Bác nhỉ?

 

Mai thán phục sự quan sát của người đàn ông này, chỉ có ít phút trong lớp mà ông Ḱnh đă nhận xét được biết bao nhiêu là chuyện. Cô có biết đâu ngoài Bắc người ta treo h́nh bác Hồ cũng như trong Nam người ta treo cái gương chiếu yêu trước cửa nhà, để xua đuổi ma quỷ. Việc treo h́nh của ông Hồ là một điều bắt buộc, nhà nào cơ quan nào mà không có gương mặt lom lom, cười cười của ông Hồ là có vấn đề lớn. Thành thói quen, nhiều người treo h́nh bác Hồ như một sự thông báo cùng hồn ma bóng quế nhà tôi có chúa quỷ ở đây nhá! Các ngài ma quỷ hồn ma bóng quế tép riu liệu mà xéo đi… Mai ngẫm nghĩ một lúc rồi bảo:

 

- H́nh như một năm trước đây tôi nhớ có treo, nhưng v́ lớp học xây dựng bằng phương pháp tiền chế, vật liệu là sắt và tôn ximăng cho nên đinh đóng vào tường không chắc, bức h́nh lộng kiếng của Bác bị rơi xuống vỡ nát ông ạ.

 

Ông Ḱnh hỏi:

 

- Thế th́ sao không báo cáo và thay ngay đi, hồi trước giải phóng các thầy, các cô trong Nam treo ảnh Thiệu ra sao mà bây giờ lại nói đóng đinh không được?

 

Cô Mai cười x̣a:

 

- Trước giờ trong này không có lệ treo h́nh lănh tụ trong nhà riêng hay trong lớp học.

 

Điều này th́ ông Ḱnh có thể tin, v́ khi Trung Đoàn 935 tiếp thu căn cứ Không Quân Đà Nẵng ông cũng hơi ngạc nhiên khi thấy không có văn pḥng, cơ sở nào có treo h́nh Tổng Thống Thiệu cả. Nhưng ông đă tự giải thích rằng chắc cũng như ảnh Bác là biểu tượng thiêng liêng bọn “Ngụy” khi di tản đă đem ảnh của Thiệu theo để tỏ ḷng yêu kính lănh tụ, như cái đồng chí ǵ đấy ở ngoài Bắc, nhà cháy nhưng đồng chí ấy cố xông vào để cứu ảnh Bác, trước khi cứu con trai ruột của ḿnh… Ông chợt thốt lên:

 

- À, công tác chính trị đảng cầm quyền của Thiệu yếu nhỉ!… À này tôi có xem lư lịch của cô, khá trong sạch và cũng thuộc thành phần cơ bản đấy, cha cô là công nhân sở điện, mẹ làm cho hăng dệt, không hiểu sao trường chưa cho cô vào đối tượng Đoàn? Để tôi giúp cho nhé?

 

Mai im lặng một chút rồi nói:

 

- Chuyện hơi dài ông ạ, sợ kể ra đây làm mất th́ giờ của ông, nhưng đây không phải chi bộ Đoàn sơ xuất đâu mà là hoàn toàn do tôi cả.

 

Ông Ḱnh hơi nhổm người về phía trước:

 

- Tôi không dám ṭ ṃ, nhưng nếu cô muốn kể th́ tôi không sợ mất th́ giờ cô ạ, tôi muốn t́m cách giúp cô. Cô Mai yên lặng một lúc, ánh mắt cô trở nên xa xăm, rồi cô chậm răi kể.

 

Chuyện xảy ra cũng gần một năm về trước. Mai gặp lại người bạn học cũ, Đoàn Đ́nh B́nh, B́nh đă theo cha vô bưng sau cuộc “tổng khởi nghĩa” thất bại của Cộng Sản tại Huế năm 1968. Cả lớp của Mai khi ấy không biết B́nh đi đâu hay đă bị chết thảm dưới bàn tay của Việt Cộng khi B́nh về ăn Tết ở Huế.

 

Đầu năm 1976, B́nh được bổ về làm bí thư chi bộ Đoàn Thanh Niên Cộng Sản tại trường của Mai đang dạy. Lúc đầu hai người không nhận ra nhau, nhưng Mai nhớ ngờ ngợ cái tên người bạn cũ Đoàn Đ́nh B́nh, nên sau một lần họp giáo viên Mai hỏi phải B́nh hồi nhỏ có học trường tư thục B́nh Minh tại Đà Nẵng không? Hai người nhận ra nhau, rồi trở nên đôi bạn thân. Mai rất trân quư những kỷ niệm và bạn học của ngày xưa thời học tṛ. C̣n B́nh th́ cũng vui mừng được gặp lại người bạn xưa của ngôi trường đầy tuổi thơ êm đềm trước khi phải ra Hà Nội để bị hấp thụ một nền giáo dục rất ư “vô giáo dục.”

 

Qua một thời gian, B́nh âm thầm yêu Mai và muốn tiến xa hơn với Mai, nhưng trước hết phải giới thiệu được cho Mai vào đối tượng Đoàn, th́ việc xin lănh đạo chấp thuận cho cưới Mai sẽ dễ dàng và vinh dự hơn nhiều. Không hỏi ư kiến Mai, v́ muốn dành cho bạn một sự ngạc nhiên mà theo ư B́nh đây cũng là một vinh dự cho Mai. B́nh mời Mai tham dự một buổi họp Đoàn và tuyên bố đề nghị cho Mai được làm đối tượng Đoàn Thanh Niên Cộng Sản, sau khi đă đọc lư lịch trích ngang trích dọc của Mai trước mặt mọi người để minh chứng Mai thuộc thành phần tốt. Về phần Mai khi nhận lời dự buổi họp chỉ v́ nể B́nh và cũng có đôi chút ṭ ṃ muốn biết khi họp Đoàn ngựi ta rù ŕ rủ rỉ cái chi. Mai không ngờ việc xảy ra như thế. Khuôn mặt của Mai từ trắng chuyển sang hồng, Mai im lặng. Cả pḥng họp nghĩ là Mai quá xúc động trước cái đặc ân to lớn kia. Một lúc sau Mai mới run run nói:

 

- Cảm ơn anh B́nh đă giới thiệu Mai, nhưng Mai không hoàn toàn thuộc thành phần tốt như cách mạng định nghĩa đâu, và cũng không đủ tiêu chuẩn vào Đoàn. Mai đă có chồng, mặc dầu chưa chính thức trên giấy tờ. Chồng của Mai là phi công của Không Lực Việt Nam Cộng Ḥa. Câu sau cùng Mai nói chậm, dơng dạc từng chữ như lời tuyên bố..

 

- Lỗi tại Mai, Mai đă không kể cho anh B́nh nghe, v́ Mai nghĩ đó là chuyện riêng tư, nhưng bây giờ th́ bắt buộc Mai phải nói. Cả pḥng họp lặng thinh, không ai biết phải phản ứng như thế nào, c̣n B́nh đứng sững như trời trồng bên cạnh Mai. Một hai phút sau đó anh lắc đầu và bỏ ra ngoài. Mai chạy theo B́nh ra đến khoảng sân vắng nói khẽ với B́nh.

 

- Mai xin lỗi nhé, nhưng nếu Mai không nói th́ suốt đời Mai sẽ áy náy lắm…

 

B́nh quay lại hằn học:

 

- Tại sao Mai không cho tôi biết, Mai làm tôi ngượng trước mặt bao nhiêu người, mà những điều Mai nói là thật hay bịa đặt vậy? B́nh đă hỏi thăm người ta ở chỗ Mai thường trú họ nói là Mai chắc chắn c̣n độc thân mà… B́nh thật không ngờ, không ngờ. Mà nếu điều Mai nói là sự thật Mai có yêu thằng đó – xin lỗi – anh đó không?

 

Mai ngạc nhiên về thái độ gần như ghen tương của B́nh, Mai không nói ǵ từ từ kéo sợi dây chuyền từ trong cổ và tháo ra một chiếc nhẫn, loại nhẫn mà phi công sau khi ra trường bên Mỹ thường đeo. Mai nói thong thả:

 

- Mai có chồng thật chứ, nhẫn cưới của anh ấy trao cho Mai đây này…

 

B́nh bưng hai tai không muốn nghe thêm chạy thất thểu ra khỏi cổng.

 

Ông Ḱnh, chép miệng:

 

- À ra thế, thế th́ gay đấy, Đoàn hay Đảng có quyền từ chối đối tượng chứ có ai có gan dám từ chối vào Đoàn vào Đảng… À anh chồng của cô bây giờ ở đâu? C̣n ở đây hay di tản rồi?

 

Mai nhớ lại câu chuyện các thực tại chưa xa lắm, vào một ngày cuối Tháng Ba năm 1975. Anh Nguyễn Bé Tư, phi công F- 5E biệt phái từ Biên Ḥa ra. Hai người quen nhau từ mùa Xuân 1974 trong một buổi văn nghệ ủy lạo, trường của Mai tổ chức để ủy lạo chiến sĩ. Năm 1975, một ngày trước khi Đà Nẵng bị thất thủ, anh đă gặp Mai. Anh không nói ǵ nhưng qua nét mặt âu lo của anh, Mai biết là t́nh h́nh chiến sự ngày càng xấu đi. Anh dẫn Mai đi ăn tối ở nhà hàng Bạch Đằng trên bờ sông Hàn, hai người cố tránh không nói ǵ về chiến tranh để được một lần hẹn ḥ trọn vẹn. Gần lúc chia tay, anh rút chiếc nhẫn ra trường bên Mỹ đeo vào ngón tay Mai và nói:

 

- Anh muốn cùng em sống đến cuối cuộc đời, em có thuận làm vợ của anh không?

 

Mai không nói được ǵ, chỉ khe khẽ gật đầu nước mắt bắt đầu tuôn v́ xúc động và vui sướng. Mai đă là phu nhân của Nguyễn Bé Tư từ ngày ấy. Trong buổi tối ngắn ngủi đó hai người đă vẽ ra biết bao nhiêu là mộng đẹp, về ngày cưới về gia đ́nh tương lai… Đêm đó anh Tư phải vào trực tác chiến trong phi đoàn. Ngày hôm sau th́ Đà Nẵng mất, Mai t́m cách về Sài G̣n vào hỏi Bộ Tư Lệnh Không Quân về tin tức của anh Tư. Mai c̣n nhớ mấy người lính Không Quân ai cũng lắc đầu nh́n chị thương cảm ái ngại. Kể từ đó cái tên Nguyễn Bé Tư mộc mạc đối với Mai như thuộc về một kiếp nào rất gần mà rất xa xăm. Nhưng cô lúc nào cũng tự nhận là người vợ âm thầm của người phi công Nguyễn Bé Tư.

 

Nữ sinh Trường Trung Học Công Thanh. Ngôi trường được xây dựng với sự hợp tác của Lữ Đoàn 173 Không Vận Hoa Kỳ và người dân, ngày 12 Tháng Mười, 1967. (H́nh: Flickr manhhai)

 

Câu chuyện cô Mai từ chối vào Đoàn Thanh Niên Cộng Sản được đồn ra, được thêm thắt, và từ đó học tṛ gọi đùa cô Mai là “Cô giáo ‘Ngụy.’” Cô nghe nhưng không bao giờ la rầy các em v́ biết các em không có ư xấu, ngược lại các em từ đó rất kính nể cô, mấy đứa con trai có cha anh là sĩ quan quân đội Việt Nam Cộng Ḥa, nói cô Mai chịu chơi và “ch́” lắm. Mỗi khi nghe ai kêu “Cô giáo ‘Ngụy’” Mai mỉm cười hạnh phúc tự nhủ: “Ừ, ‘Ngụy’ th́ ‘Ngụy’ ḿnh thua th́ người ta gọi ḿnh là giặc. Ngày xưa Gia Long cũng gọi Bắc B́nh Vương Quang Trung, Tây Sơn là ‘Ngụy’ đó thôi!”

 

Giáng Sinh 1980

 

Sau nhiều lần vượt biên hụt, Mai bị đuổi không cho dạy nữa. Cô sinh sống bằng việc lấy mối rau quả và bán ở chợ. Một buổi chiều ông Ḱnh ghé ngang hàng của cô lựa lựa mấy bó rau hồi lâu. Cô không nhận ra ông v́ bây giờ ông coi có da thịt hơn trước nhưng lại già hẳn đi, và không c̣n đeo cặp kính Rayban nữa. Đến khi hết khách ông mới khẽ bảo:

 

- Gớm! Cô không nhận ra tôi à? Ḱnh đây, tôi kiếm măi mới biết cô bán hàng ở đây, tôi có thể gặp riêng cô để nói một chuyện quan trọng không? Tôi sẽ dàn xếp chỗ gặp, cô nhớ đến nhé.

 

Buổi chiều hôm đó tại một căn biệt thự, ông Ḱnh đề nghị cô Mai dẫn Hùng con ông đi vượt biên ông sẽ lo mọi chuyện.

 

Mai dường như không tin vào tai của ḿnh:

 

- Ông không nói đùa chứ?

 

Ông Ḱnh nh́n cô cười:

 

- Tôi nghĩ là cô sẽ nói thế. Lời đề nghị của tôi rất nghiêm túc nói như người Sài G̣n là “một trăm phần dầu” cô ạ. Sau năm năm ở miền Nam tôi thấy chế độ Cộng Sản đă làm băng hoại mọi sự cô ạ. Những năm chiến tranh th́ người ta c̣n có thể biện minh nhưng khi vào miền Nam th́ tôi nhận xét thấy giá trị đạo đức nói chung là trong Nam ưu việt hơn ngoài Bắc. Sau năm năm th́ tôi thấy con người Cộng Sản đă làm cho miền Nam ngày càng tồi tệ, càng ngày càng giống như miền Bắc. Tôi đă thấy điều đẹp đẽ trong một xă hội văn minh, tôi không thể nào quay về những cái thấp hèn mà tôi đă mù quáng tôn sùng. Tôi muốn con trai tôi ra đi, tôi không muốn thấy nó trở nên một bánh xe trong cái cỗ máy thống trị này. Nếu cô hứa dẫn nó đi, chăm sóc nó đến năm 18 tuổi tôi sẽ lo tất cả mọi chi phí phương tiện ra đi cho cô.

 

Lư do tôi nhờ đến cô v́ thứ nhất tôi biết cô muốn ra đi và thứ hai cô là người rất thật thà, chung thủy. Ngay cả trong người thân tôi cũng không thể thố lộ kế hoạch này hay nhờ ai v́ lư do an ninh và tính mạng của tôi, chỉ có cô mới giúp được tôi. Chuyến vượt biên của cô do công an Đà Nẵng tổ chức bến băi, nên việc ra đi phải nói là rất chu đáo.

 

Chuyến đi thật suôn sẻ. Tàu vượt biên của Mai sau năm ngày lênh đênh đă cập bến Hương Cảng b́nh yên vô sự. Tại đây Hùng gặp lại gia đ́nh một người bà con xa ở Hải Pḥng đă đến Hương Cảng trước đó một tháng. Hùng muốn nhập chung form định cư với họ. Mai không đồng ư, qua một người trung gian cô gửi thư về Việt Nam hỏi ư kiến ông Ḱnh. Vài tuần sau, Mai được ông cho biết là ông bằng ḷng cho Hùng “tách form” với cô, và coi như lời hứa của cô đối với ông đă hoàn thành.

 

Khi được Cao Ủy phỏng vấn, cô giáo Mai chọn thành phố Sydney xinh đẹp của quốc gia Úc Đại Lợi làm nơi định cư. C̣n Hùng th́ theo bà con định cư tại Canada. Cô Mai đi học lại lấy bằng kỹ sư điện toán, cô rất nhân hậu nhă nhặn nên được rất nhiều người khác phái theo đuổi, nhưng không có ai có thể thay được h́nh ảnh của người phi công ngày nào.

 

Trong những năm gần đây khi các hội thân hữu Không Quân QLVNCH được thành lập tại Úc, người ta thường thấy cô trong những buổi họp mặt. Mai tham gia mọi sinh hoạt, báo chí văn nghệ. Câu hỏi đầu tiên cô hỏi những người lính Không Quân mà cô gặp lần đầu lúc nào cũng là: Có ai biết tin tức ǵ về anh Nguyễn Bé Tư phi công F- 5E biệt phái ở Đà Nẵng hay không? Cô Mai không biết là lần thứ mấy đă hỏi câu hỏi đó, cô hỏi nhưng chính cô rất sợ câu trả lời về số phận của một người mất tích đă hơn hai mươi lăm năm.

 

Tháng Tư, 1998

 

Hùng đứa học tṛ ngày xưa của cô từ Canada qua thăm cô giáo Mai. Hai thầy tṛ gặp nhau mừng mừng tủi tủi sau mười bảy năm. Hùng bây giờ là một thanh niên tuấn tú lễ phép, rất chững chạc và là một bác sĩ y khoa. Hùng báo cho cô Mai biết là ông Ḱnh đă giải ngũ về hưu, và ông đă tỉnh ngộ hẳn giấc mơ Cộng Sản và sống rất an phận tại Hà Nội.

 

Trước lúc chia tay, Hùng đưa cho cô Mai một phong thư niêm kín, “Em cũng chẳng rơ có cái ǵ trong ấy mà bố em rất cảnh giác không dám gửi qua bưu điện, hay gửi qua người quen đi nước ngoài, chỉ khi em về Việt Nam bố mới trao cho em và dặn là phải đưa tận tay cho cô, và cho cô rơ là phải khó khăn lắm mới lấy được tư liệu này… Bố em dặn cô đọc xong đừng phổ biến, không th́ rắc rối lắm cô nhé!”

 

Trong phong thư là bản sao của tờ phúc tŕnh tổn thất của sở tác chiến không quân Quân Đội Nhân Dân. Tờ phúc tŕnh như sau: “Thể theo chỉ thị số… Đại Tướng Văn Tiến Dũng được lệnh từ Trung Ương Binh Chủng Không Quân Nhân Dân phải hạ quyết tâm khẩn trương làm chủ và tạo điều kiện hồi phục sử dụng sân bay Đà Nẵng để thành lập bộ phận trinh sát và pḥng thủ mặt Nam đề pḥng bọn Mỹ có thể quay trở lại can thiệp. Theo tinh thần trên, vào sáng ngày 30 Tháng Ba, lúc 5 giờ 15 sáng giờ Hà Nội một phi đội tiêm kích cơ hỗn hợp gồm hai máy bay chủng loại Mig21 và một Mig 17. Phi đội mang bí số KK10 được lệnh cất cánh từ Đồng Hới để trinh sát sân bay Đà Nẵng xem xét khả năng bố trí pḥng không và máy bay tiềm kích của quân đội ta sau này. Tiểu đoàn trinh sát TS5 báo cáo là căn cứ Đà Nẵng của quân đội Ngụy đă bị bỏ ngỏ hoàn toàn vào lúc 2 giờ sáng 30 Tháng Ba. Khi phi đội KK10 đă băng qua Xepon Lào và bắt đầu tiến vào Đà Nẵng từ hướng Tây Bắc, th́ bất ngờ một tiềm kích cơ của Không Quân Ngụy chủng loại F- 5E xuất phát từ Đà Nẵng bất th́nh ĺnh tiến công. Giặc lái Ngụy sau khi dùng hai tên lửa loại AIM- 9B bắn hạ hai chiếc Mig- 21 của ta, hắn c̣n ngoan cố đuổi theo dùng súng bắn hạ thêm một máy bay Mig- 17 của ta. Các đồng chí lái của quân đội nhân dân đă kiên cường bất khuất chống trả suốt gần 7 phút. Các đồng chí lái, Lai Như Hạch, Hồ Mạc Dịch, Đỗ Mai Quốc đă hy sinh oanh liệt. C̣n chiếc tiềm kích cơ địch đă bị tên lửa của ta bắn hạ. Tên giặc lái Ngụy nhảy dù đă bị quân dân ta bắt được. Tên giặc lái ác ôn này tên là Nguyễn Bé Tư, cấp bậc trung úy số quân… Trung Ương đă ra lệnh giải quyết thích đáng tên giặc lái này cương quyết không để những thông tin xấu lọt ra ngoài về sự kiện ba máy bay của không quân nhân dân anh hùng bị một tiềm kích cơ địch bắn hạ trong ṿng 7 phút.. Bọn địch có thể lợi dụng để nói xấu Không Quân Nhân Dân. Đồng chí Thượng Tá Nguyễn Công Tâm chánh án, kiêm công tố viên ṭa án nhân dân đă tuyên án tử h́nh tên giặc lái Nguyễn Bé Tư. Tên Trung Úy Ngụy Nguyễn Bé Tư đă đền tội vào ngày 5 Tháng Tư, 1975.”

 

Trên góc trái của tờ phúc tŕnh có hàng chữ TUYỆT MẬT – không bao giờ được công bố.

 

Mai bâng khuâng, nhưng cô không thấy buồn, cô cảm thấy rất hănh diện và thanh thản như người lữ hành đă về lại nhà ḿnh. Từ lâu cô đă chấp nhận là con người mang cái tên Nguyễn Bé Tư đă không c̣n có mặt trên cơi đời này nữa, cô linh cảm là anh đă đền nợ nước một cách anh dũng, điều cô linh cảm bây giờ đă thành sự thật trên giấy trắng mực đen. Cô kiêu hănh về anh Nguyễn Bé Tư, anh đă chết hào hùng như anh đă sống. Cô thương mến người phi công ấy chẳng phải v́ anh hào hoa phong nhă như người ta thường nói về những người lính Không Quân VNCH. Cô thương anh v́ anh mộc mạc, thứ mộc mạc của loại đá bọc kim cương.

 

Anh Nguyễn Bé Tư “Ace” đầu tiên của Không Quân QLVNCH một ḿnh hạ ba phi cơ địch trong ṿng 7 phút, thế mà cuộc đời lại không có quyền biết đến anh. Bọn Cộng Sản run sợ và kính nể khi nhắc đến cái tên hiền ḥa của anh, chúng sợ đến nỗi phải giết anh.

 

Đêm nay Mai thấy ḷng ḿnh thật ấm áp dường như có sự hiện diện của anh Nguyễn Bé Tư đâu đây, dường như anh đang nói với cô đừng buồn đừng giận anh. Xoay xoay chiếc nhẫn Không Quân quanh ngón tay, Mai khe khẽ gật đầu không nói nên lời như đêm cuối cùng năm xưa c̣n ngồi bên anh. Bên ngọn đèn Mai vuốt lại mái tóc đă điểm sương, thấy ḿnh lại là cô giáo trẻ năm nào đang choàng hoa cho người phi công khu trục anh hùng của QLVNCH. 

 

 

Thần Long

 

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính