Ánh mắt của Cha

 

Tâm Chánh

 


Tác giả Tâm Chánh là người con gái của Trung Tá Từ Tôn Khán, Tỉnh Đoàn Trưởng Tỉnh Đoàn Cán Bộ Xây Dựng Nông Thôn, Huế, thời 1968. Ông bị Việt Cộng bắt và sát hại trong Tết Mậu Thân tại Huế. Hiện nay Tâm Chánh là Vice President of the Real Estate Entitlement Development Incorporation tại Southern California.


*  *  *


Nếu bây giờ ông Trời ban cho tôi một ước nguyện th́ điều tôi sẽ cầu xin không một giây ngần ngại: xin cho Cha của tôi được sống lại dù chỉ là một ngày để Mẹ tôi có được niềm vui trước khi bà từ giă cơi đời, để cho các con tôi được gặp Ông Ngoại. Một mơ ước thật hăo huyền và sẽ không bao giờ đạt được nhưng tôi vẫn khấn nguyện, vẫn ước mơ.....

 

Người Cha thân yêu của tôi bị bọn Việt Cộng khát máu đoạt mệnh trong biến cố tết Mậu Thân năm 1968 khi tuổi đời của Ông chưa đến ba mươi bảy. Mẹ tôi trở thành góa bụa ở tuổi ba mươi hai, cái tuổi thanh xuân đẹp nhất của một người phụ nữ, bơ vơ với sáu đứa con thơ dại và đứa con út mới tượng h́nh ở trong ḷng.

Nửa thế kỷ qua, ḷng tôi chưa bao giờ ngưng tiếc nhớ, ray rứt, và đau khổ.


Thuở đó, gia đ́nh của tôi cư ngụ tại đường Bạch Đằng, một con đường nằm ngay tại trung tâm của tỉnh Thừa Thiên, thành phố Huế. Con đường này song song với đường Huỳnh Thúc Kháng nổi tiếng với những tiệm bánh mứt, kẹo mè xửng gịn, dẻo đủ loại. Hai con đường cách nhau bởi gịng sông Gia Hội, nơi có những chiếc đ̣ đưa khách sang sông trong suốt bốn mùa.


Trong khu đất rộng của Ông Bà Cố tôi để lại gồm có ba căn nhà: căn Nhà Cẩn có lối kiến trúc xưa tọa lạc ngay chính giữa của khu vườn, là nơi thờ phụng tổ tiên với các điện thờ và các cột trụ thiếp vàng chạm trổ rất tinh vi, với bàn ghế giường tủ và các tấm mành đều được cẩn xà cừ. Nhà Tây được xây cất theo lối kiến trúc của Pháp, nằm về phía tay trái của Nhà Cẩn. Ở giữa hai căn nhà có bụi chè tàu rất lớn được trồng từ mấy đời trước, cành lá xum xuê cao quá đầu người. Đằng sau Nhà Cẩn, qua một khu vườn đầy hoa Tường Vi là căn Nhà Mới được kiến trúc theo lối tân thời.


Chúng tôi đă sống thời thơ ấu hết sức êm đềm trong căn nhà của Tổ Tiên. Ông Bà Nội của chúng tôi lúc đó đă không c̣n ở Huế, nhưng chúng tôi được sự thương yêu đùm bọc của Ông Bà Ngoại. Cha tôi đi hành quân thường xuyên, mỗi lần về ông đều đàn hát cho Me tôi nghe và chở chúng tôi lên thăm Ông Bà Ngoại. Mấy Me con líu ríu, quấn quưt bên Cha trong hạnh phúc ngập tràn.


Một lần về sau chuyến hành quân, Cha đem về một con chó. Ông gặp nó bị thương, nằm bên vệ đường. Ông đă tự tay săn sóc vết thương cho đến khi con chó b́nh phục. Kể từ đó gia đ́nh chúng tôi có thêm một thành viên mới, chú chó Berger cao lớn. Con chó hết sức quyến luyến Cha tôi. Nó vô cùng mừng rỡ bất cứ khi nào ông về đến nhà, nó luôn luôn quanh quẩn ở bên ông khiến Mẹ tôi đôi lúc cũng bực ḿnh khi bị nó làm chộn rộn.


Những tưởng cuộc sống sẽ được măi ấm yên như thế… Nhưng tất cả đă thay đổi vào đầu năm 1968.


Đêm Giao Thừa Tết Mậu Thân, chúng tôi tụ họp ở nhà Ông Bà Ngoại để cúng tết và dùng bữa với gia đ́nh của các Cậu D́ đến từ các thành phố khác. Khoảng gần mười giờ đêm bỗng có những tiếng nổ. Ban đầu mọi người đều ngỡ là ai đó đốt pháo Tết sớm, nhưng chỉ sau vài phút, Cha tôi biết ngay là tiếng nổ của súng. Gương mặt và đôi mắt Ông đầy lo âu.. Chỉ trong khoảnh khắc, Ông nhận được điện tín về lệnh chuẩn bi cấm trại và tuyệt đối đề pḥng cảnh giác. Cha tôi xin phép Ông Bà Ngoại để đưa Mẹ con chúng tôi về v́ phải đi trực. Mọi người đều năn nỉ Cha tôi ở lại v́ có lẽ họ đă linh cảm được điều không hay nhưng Cha tôi cương quyết từ chối. Ông nói là cấp chỉ huy th́ không thể vi phạm kỷ luật quân đội.


Khi gia đ́nh tôi vừa về đến nhà th́ con chó sủa vang và cứ cắn ống quần của Cha tôi. Tuy vậy, Cha vẫn không chú ư đến những cử chỉ khác thường của nó v́ ông đang t́m cách liên lạc với cấp trên để nói chuyện. Con chó vẫn sủa ăng ẳng và kéo ống quần của Cha. Đang ở trong t́nh huống căng thẳng, lo âu, Cha đă nạt lớn và hất mạnh con chó sang một bên. Nó sợ hăi bỏ chạy ra ngoài sân, và hôm sau những người giúp việc đă cố công t́m kiếm con chó nhưng không ai thấy nó.


Đêm Mồng Một Tết, Việt Cộng (VC) tấn công. Vài ngày sau, chúng chiếm thành phố Huế.

 

Cha bảo Me và tất cả chị em chúng tôi chạy qua trú dưới căn hầm của một gia đ́nh láng giềng cách nhà của chúng tôi năm căn. Cha ở lại nhà tiếp tục liên lạc điện thoại, làm việc với cấp trên.


Sau nhiều ngày chui rúc trong căn hầm, chúng tôi không nghe tin tức ǵ của Cha nên Mẹ rất lo lắng. Rạng sáng ngày 10 tháng 2 năm 1968, Me tôi đă nhờ O Lan, cô giúp việc trong gia đ́nh, ḅ về nhà để thăm ḍ tin tức. Nhân lúc Me đang cho em bé út chưa được một tuổi bú sữa, tôi lén đi theo O Lan.


Khi O ḅ ra khỏi miệng hầm được một quăng ngắn th́ O mới biết là có tôi đi theo. Dù lo lắng Me tôi sẽ rầy la, nhưng O cũng mừng v́ có tôi bên cạnh cho đỡ sợ.


Lúc đó khoảng gần 5 giờ sáng, trời mùa đông xứ Huế vẫn c̣n tối đen và lạnh căm căm. Vất vả lắm chúng tôi mới len qua được những hàng rào ở phía sau các khu vườn và lẻn về đến nhà.


Chúng tôi giật ḿnh v́ thấy người lạ đứng đầy sân. O Lan vội kéo tôi nằm sát xuống đất sau bụi chè tàu ở giữa Nhà Cẩn và Nhà Tây.


Từ đó, tôi trợn mắt cố nh́n xuyên qua bóng tối. Tôi rụng rời khi thấy Cha tôi và các chú cận vệ đang bị trói ké tay trước hàng hiên của căn nhà Tây.. Chúng đang tra hỏi các chú Măng, Chú Phấn, và chú Truật với những câu được lập đi lập lại "Các anh muốn chúng tôi khoan hồng th́ hăy khai ra những ǵ mà Thiếu Tá Khán giấu diếm, bằng không đừng trách chúng tôi".


Khi nghe vậy tôi và O Lan lâm râm cầu nguyện để các chú đừng khai mặc dù tôi không thật sự hiểu bọn VC muốn các chú khai những ǵ…


Họ bắt đầu đánh các chú. Tiếng đấm, đá b́nh bịch như xoáy vào đầu tôi. Rồi tôi nghe giọng Cha tôi “Các anh muốn ǵ th́ cứ hỏi tôi, binh lính của tôi không có tội t́nh chi mà các anh hành hạ họ.” Tôi nghe chúng cười gằn rồi nói "Thiếu Tá đừng lo, sẽ tới lượt chúng tôi hỏi thăm sức khỏe của Thiếu Tá…"


Mấy phút im lặng trôi qua, tôi không nghe được khi bọn chúng nói nhỏ những ǵ với nhau. Lúc ấy, O Lan và tôi vừa lạnh vừa sợ, hai hàm răng của chúng tôi đánh lập cập vào nhau. Chúng tôi càng co rúm người lại, tưởng như chúng sắp phát giác ra sự hiện diện của chúng tôi.


Khi trời tờ mờ sáng th́ tôi và O Lan phải đổi tư thế để ngồi xổm lên để lá chè che khuất. Từ chỗ núp, tôi đă thấy được rơ ràng cảnh tượng trước hiên nhà.


Bọn VC mặc đủ sắc phục: đứa th́ mặc nguyên bộ đồ nhà binh, đứa th́ mặc quần tây, áo sơ mi, nhưng trên cánh tay áo của chúng đều có đeo băng đỏ. Tên nào cũng cầm một cây súng có họng dài và quanh lưng đeo băng đạn, có tên c̣n cầm lựu đạn trên tay. Trong đám người mặt đầy sát khí này có một người đàn bà mặc bộ đồ đen, tay cầm súng lục.


Chúng vây lại quanh Cha, la hét tra khảo về những việc làm của Cha.


Cha trả lời “Tôi có lư tưởng của tôi, các anh có lư tưởng của các anh, tôi không khai báo, không chỉ điểm đồng đội của tôi.”


Chúng gầm gừ, chửi rủa rồi quay báng súng đánh túi bụi vào đầu, vào mặt Cha.


Một tên thét lớn "Vận mạng của cả gia đ́nh mày đang nằm trong tay của chúng tao. Nếu mày chịu khai báo th́ chúng tao sẽ tha và không sai người đi lùng bắt vợ con mày.”


Cha thở hổn hển v́ đau nhưng chỉ nói “Các anh cứ làm nếu thấy cần, tôi thà hy sinh vợ con chứ không thể hèn mà đầu hàng các anh”.


Mụ đàn bà la the thé “Đánh nữa! Đánh nữa đi!” Chúng vừa đánh vừa kéo một sợi xích sắt lớn khóa chân Cha tôi và các chú cận vệ lại với nhau. Rồi những báng súng, những cái đá, cái đạp lại liên tiếp giáng xuống đầu, xuống ngực, xuống lưng Cha.


Nước mắt tôi rơi ràn rụa, ngực tôi nhói lên với từng tiếng hừ hự vang lên từ phía Cha tôi…


*  *  *


Cha! Đă năm mươi năm qua, con vẫn nhớ như in những giây phút ấy. Những giây phút khủng khiếp mà lời lẽ không bao giờ đủ để diễn tả.


Những cây súng giơ lên, quật xuống. Chúng vây quanh Cha, liên tiếp đánh.... Từ sau bụi chè tàu, con đă đứng lên. Con gạt phăng tay O Lan đang hết sức níu lấy con. Con nhào tới, xụp xuống lạy xin bọn chúng tha cho Cha và các chú.


Cha đă cố ngẩng lên và nh́n thấy con. Cha sững sờ trong khoảnh khắc. Rồi Cha trầm giọng bảo con phải can đảm, đừng van xin vô ích.


Con bỗng nghe đau nhói trên đầu. Một bàn tay thô bạo đă xoắn tóc con, dúi đầu con xuống đất, trước mặt Cha. Chúng gào lên rằng sẽ bắn con nát óc để xem Cha có c̣n cương quyết từ chối khai báo nữa hay không.


Con sợ hăi đến tột cùng, toàn thân con run bần bật. Con tưởng Cha sẽ đầu hàng nhưng con đă nghe tiếng Cha bảo chúng rằng “Các anh cứ bắn con tôi đi, nếu các anh muốn, nhưng tôi vẫn không thể làm theo lời yêu cầu của các anh”.


Con khóc nghẹn từng cơn như sắp tắt thở, vừa van xin chúng, vừa năn nỉ Cha.


Và, lúc đó, con đă bắt gặp ánh mắt Cha nh́n con. Ánh mắt đầy cương nghị, nhưng cũng chan chứa thương xót, khổ tâm.. Ánh mắt của Cha đă cho con thêm can đảm, thêm nghị lực để chịu đựng. Con đă bớt hoảng loạn, đă có thể lắng nghe lời Cha trăn trối. Cha dặn con phải thay Cha để lo cho Me, cho em. Khoảnh khắc đó chỉ dài vài phút, nhưng mănh lực của ánh mắt, lời nói trước khi Cha con ḿnh vĩnh viễn xa nhau đă theo con cho đến hôm nay.


Bỗng nhiên có một tên VC khác chạy vào, bọn chúng tụ lại bàn nhau điều ǵ đó với vẻ lo lắng. Cha nh́n thẳng vào mắt con lần nữa, mấp máy môi nói thật nhỏ “Con chạy đi!” Rồi bất ngờ Cha la to “Anh em tấn công!” Bọn VC vội dàn hàng, quay mặt về phía cổng chính. Ngay giây phút đó, con đă phóng qua bụi chè tàu, chạy thục mạng ra khỏi vườn sau..


*  *  *


Sau 26 ngày, quân đội Quốc Gia đă tái chiếm Thành phố Huế. Con đă được cho theo cùng với Ông Ngoại, Me, và chú Bốn tài xế để đi t́m Cha ngay lập tức..


Mọi người khởi hành từ 4 giờ sáng ngày 27 tháng Giêng năm Mậu Thân. Trời c̣n tối đen mà tiếng khóc đă rền rĩ khắp các nẻo đường. Từ cầu Đông Ba đi về phía cầu Gia Hội, nh́n đâu cũng thấy xác người nằm la liệt.


Khi con đến trường Gia Hội, th́ những toán đi t́m đang đào những hầm chôn tập thể lên. Có những nạn nhân chưa chết hẳn nhưng khi thân thể của họ được vực lên th́ đa số họ hộc máu và tắt thở trong ṿng vài phút.


Mùi tử khí đă khiến Ông Ngoại, Me, và con bị xây xẩm mặt mày nhiều lần. Đến khoảng 2 giờ chiều, sau khi đă t́m kiếm ở tất cả các mồ chôn tập thể ở sân trường Gia Hội, Me đă đuối sức v́ lúc đó Me đang mang thai mà không biết. Ông Ngoại đề nghị trở về nhà và sẽ tiếp tục chuyện t́m kiếm vào ngày hôm sau. Ông cũng an ủi Me con là biết đâu Cha đang bị chúng bắt làm tù binh. Chú Bốn cũng đồng ư, thế là mọi người thất thểu quay về.


Mọi người vừa qua khỏi cầu Gia Hội chưa đầy một thước bỗng nhiên con chó của Cha bất thần xuất hiện. Mọi người chưa hết kinh ngạc th́ con chó tru lên đầy ai oán. Nó cắn lấy ống quần của Me, kéo bà đi theo nó. Ông Ngoại tái mặt, biết ngay là điềm chẳng lành. Ông vội kéo con đi theo con chó.


Đến cửa Thành Nội, ngay dưới chân bức tường đầy rêu phong là một nấm đất cao được đắp sơ sài. Con chó dừng lại, ngửa cổ sủa liên tục. Dân ở những nhà gần đó kéo ra, họ nói với Ông Ngoại là chính họ đă chôn cất Cha. Họ nói là thấy đám VC dẫn đầu bởi Nguyễn Thị Đoan Trinh, và Hoàng Phủ Ngọc Phan, đă áp giải Cha tới đó. Họ đă chứng kiến cảnh Cha bị đánh đập vô cùng dă man nhưng Cha vẫn nhất định không hé một lời. Rạng sáng ngày 11 tháng 2, 1968, họ nghe tiếng súng nổ, sau đó họ t́m thấy Cha nằm gục ở chân tường. Tuy biết Cha, nhưng họ sợ bị trả thù nên đă phải đợi đến đêm hôm đó mới vội vă chôn Cha.


Khi Chú Bốn đào huyệt lên, Me té xỉu khi vừa nh́n thấy Cha. Cha nằm đó trong cái huyệt nông chưa đầy một thước. Sóng mũi Cha vẫn cao, đôi mắt Cha khép kín nhưng khuôn mặt với nét cương nghị vẫn c̣n nguyên vẹn. Con đă run rẩy cúi xuống thật gần để rờ mặt Cha. Con đă thấy những ḍng máu khô đen từ những vết đánh ở hai bên má và màng tang của Cha.


Cha ơi! Con đă đứng nh́n Cậu dùng khăn tẩm rượu trắng để lau máu trên thân thể cha. Chiếc áo len đen do chính tay Me đan bị lủng nhiều chỗ ở ngực nên con biết là cha đă bị bắn nhiều phát vào tim. Qua chỗ rách Con c̣n thấy thẻ căn cước của Cha ḷi ra khỏi túi áo sơ mi trắng. Qua làn nước mắt ràn rụa, con thấy các binh lính của Cha đóng áo quan cho Cha từ những tấm ván bởi v́ cả thành phố Huế chỉ c̣n một chiếc ḥm nhỏ, không vừa với Cha.


Sau đó, những chú lính đă cùng chú Bốn đưa Cha về lại nhà của ḿnh.


Cha nằm giữa pḥng khách của Nhà Tây. Ở ngay nơi đó, chỉ một tháng trước chúng con và Me c̣n quây quần cười nói bên Cha, nay chỉ có chúng con đội tang trắng xóa, ngơ ngác khóc than trước di ảnh Cha. Con nức nở gọi Cha ơi nói chuyện với con đi, đừng im lặng nh́n con như vậy nữa. Trong ánh nến lung linh, con đă thấy như Cha đang đưa mắt nh́n nh́n theo từng đứa chúng con.


Ông Ngoại bảo không nên di chuyển xa trong lúc tranh tối tranh sáng, VC nằm vùng đang c̣n trà trộn khắp nơi. Các chú đă đào huyệt cho Cha ngay trong vườn, phía bên trái của căn nhà Tây. Các vị sư chỉ dám đến để tụng kinh một tiếng đồng hồ rồi hạ huyệt.


Giờ phút cuối, chúng con đi ṿng quanh áo quan trước khi các chú di chuyển Cha ra huyệt, con thấy như ai đâm vào người con hằng trăm mũi dao nhọn. Con tự trách ḿnh đă bỏ chạy để Cha ở lại với bầy quỷ dữ, con tự giận ḿnh không nghĩ ra kế để cứu Cha cùng các chú cận vệ.


Rồi chúng con lại phải ném những miếng đất xuống huyêt. Từng mảnh đất đen rơi lộp bộp lên cỗ quan tài mà Cha nằm trong đó. Nỗi đớn đau trong ḷng con không thể có ngôn ngữ nào diễn đạt được, Cha ơi.


*  *  *

Cha yêu thương, chuyện xảy ra đă năm mươi năm về trước nhưng h́nh ảnh của Cha cùng ánh mắt Cha nh́n con trong những giây phút cuối cùng vẫn măi măi trong tâm trí con.


Định mệnh đă khiến con trốn Me đi về nhà để được gặp Cha, để được nghe Cha dặn ḍ lần cuối. Định mệnh đă cho con thấy được ánh mắt cương nghị, đầy dũng khí của Cha, dù Cha đă bị bọn người khát máu hành hạ. Ánh mắt chan chứa xót thương của Cha đă nâng con dậy trong thời gian con bị khủng hoảng sau khi Cha ra đi, và không biết bao nhiêu lần sau đó khi con ngă quỵ trong những tháng năm dài côi cút.


Định mệnh đă cho con cơ hội nh́n tận mặt để nhận diện những người đă giết Cha, mặc dù mấy chục năm qua con chưa có can đảm t́m hiểu về những cái tên mà người mà dân trong Thành Nội đă kể cho Me và con. Măi đến đầu năm nay, 2018, Cô C. đă gửi cho con xem cuộc phỏng vấn tên Hoàng Phủ Ngọc Phan về Tết Mậu Thân. Con đă run rẩy suưt đánh rơi cái Ipad khi thấy mặt hắn. Năm mươi năm trước, vào ngày 10 tháng 2 năm 1968, chính tên này đă dọa giết cả gia đ́nh ḿnh, chính hắn và đồng bọn đă vung báng súng đập lên Cha và các chú.


Cha yêu thương, đến giờ phút này con vẫn khâm phục tài trí của Cha. Cha biết chúng không bao giờ tha cho Cha, dù Cha có khai báo. V́ thế, Cha thà chịu cho cha con ḿnh cùng chết, nhưng Cha đă quyết bảo vệ cho gia đ́nh những đồng đội khác.


Từ đó đến nay, con luôn nuối tiếc v́ không c̣n nghe được tiếng Cha răn dạy. Đó là nỗi mất mát to lớn của tụi con. Em út không hề nghe được giọng nói và không hề thấy được gương mặt của Cha. Con cứ tưởng tượng đến nỗi khổ đau của Me, và con đă khóc trong suốt mấy chục năm qua, nhất là mỗi khi chồng con vô t́nh choàng vai ôm con để an ủi đă khiến h́nh ảnh Cha ôm Me ngày nào trở về rơ rệt trong trí con. Con lại bật khóc như đứa trẻ lên năm.


Cha ơi! Bây giờ con đă nên người, đă thành công, đă giữ trọn lời con hứa với Cha năm nào, con đă làm tṛn trọng trách Cha đă giao phó cho con. Tất cả các con, các cháu của Cha đă thành nhân. Cha không có con trai nhưng đứa con gái mít ướt này đă cho Cha một thằng cháu ngoại và đứa cháu ngoại này cũng cho Cha một đứa cháu cố trai.


V́ ai mà Cha không được một lần thăm chúng! V́ ai mà Cha lỗi hẹn với Me của con!


Viết cho Cha mà nước mắt con vẫn trào và sẽ không bao giờ ngưng khi con nhớ đến người Cha vắn số của con. Con hănh diện được làm con của Cha, một người Cha đầy ḷng nhân hậu, đầy trí dũng cảm đă giữ đúng cương vị, tư cách, và uy tín của một sinh viên sĩ quan của Trường Vơ Bị Quốc Gia Việt Nam.


Nhớ Cha hoài.


Con gái mít ướt của Cha.

 


Tâm Chánh

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính