Buổi sáng Giáng Sinh

 

Pear S. Buck

 

 

 

Lời người dịch: Pear Sydenstricker Buck sinh ngày 26/6/1892 tại Hillsboro, West Virginia, U.S. Mất ngày 6/3/1973 (80 tuổi) v́ bệnh ung thư phổi, tại Danby, Vermont, U.S. Vừa nhà văn, vừa dạy học, bà là con của đôi vợ chồng nhà truyền giáo làm việc tại Trung Hoa. Họ về Hoa Kỳ sanh bà và đưa bà sang Trung Hoa lúc bà chỉ mới 3 tháng. Năm 19 tuổi bà trở về Hoa Kỳ học tại Randolph-Macon Woman’s College ở Lynchburg, Virginia. Bà trở lại Trung Hoa năm 1914 khi hay tin mẹ bệnh nặng. Năm 1924 bà về lại Hoa Kỳ lấy bằng Master từ trường Cornell University. Hầu hết cuộc đời của bà là sống ở Trung Hoa cho đến năm 1934 (42 tuổi). Tên Trung Hoa của bà là Sai Zhenzhu. Thế cho nên bà rất rành tâm lư của người Á Đông, nhất là người Trung Hoa. Trong những tác phẩm của bà, có những tác phẩm viết về cuộc Cách Mạng Văn Hóa của Trung Hoa với cái nh́n đầy thông minh, hóm hĩnh lẫn chua xót. Là một trong những nhà văn lớn của Hoa Kỳ, bà được giải thưởng Pulitze về tiểu thuyết The Good Earth (Đất Lành), 1932; huân chương William Dean Howells, 1935; và giải Nobel Văn chương năm 1938.

 

“Buổi Sáng Giáng Sinh” (Christmas Day in the Morning) là một trong những truyện ngắn đặc sắc của bà. Câu chuyện để lại cho người đọc dư vị ấm áp, ngọt ngào, khó quên.

 

Pear S. Buck

(Việt Phương dịch)

 

 

Ông thức giấc một cách nhanh chóng bất ngờ. Bây giờ là bốn giờ sáng, khoảng thời gian mà bố ông thường gọi ông dậy để phụ một tay vắt sữa ḅ. Lạ lùng quá, thói quen đó vẫn bám lấy ông từ trẻ đến giờ! Bố ông đă qua đời 30 năm rồi, nhưng hễ cứ đúng bốn giờ sáng là ông lại thức giấc. Ông đă tập thay đổi thói quen đó để cố gắng đi vào giấc ngủ lần nữa, nhưng sáng nay, bởi v́ ngày Giáng Sinh, ông không muốn ngủ tiếp. Có điều ǵ đó huyền diệu trong ngày Giáng Sinh? Những đứa con của ông nay đă lớn và cũng dọn ra ở riêng. Bỏ lại ông và người vợ sống âm thầm với nhau. Ngày hôm qua, bà đă bảo: “Đừng tỉa những cành cây nghe anh, ngày mai hăy làm. Em đang mệt Robert à.” Ông nghe lời vợ, thế là cây thông vẫn c̣n nằm yên ở lối đi sau nhà.

 

Không hiểu sao đêm nay ông thấy quá tỉnh táo? Bầu trời vẫn c̣n tối, trong và đầy sao. Dĩ nhiên là không thể nào có ánh sáng của của mặt trăng lúc này, nhưng những ngôi sao th́ thật là kỳ diệu! Ông suy nghĩ rất lung về điều đó, những ngôi sao dường như lúc nào cũng lớn và sáng hơn trước b́nh minh của ngày Giáng Sinh. Bấy giờ có một v́ sao chắc chắn lớn và sáng hơn bất kỳ những v́ sao khác. Ông mường tượng v́ sao đang di động, như ông đă di động trong một đêm năm nào.

 

Dạo ấy, Robert chỉ là một cậu bé 15 tuổi sống cùng bố mẹ trong nông trại. Robert rất yêu thương bố. Cậu không biết được điều đó, cho đến một ngày kia, trước Giáng Sinh vài bữa, khi cậu t́nh cờ nghe được những lới bố cậu nói với mẹ.

 

“Mary à, anh rất ghét khi gọi Rob dậy mỗi sáng. Con nó đang lớn như thổi, nó cần ngủ nhiều em ạ. Nếu em có thể thấy nó thèm thuồng giấc ngủ như thế nào khi anh lên đánh thức nó, em cũng như anh thôi! Ước ǵ anh có thể tự làm việc một ḿnh được.”

 

“Đúng rồi, anh không thể làm một ḿnh được đâu Adam à.” Giọng mẹ cậu nhanh nhẩu. “Vả lại, nó cũng không c̣n bé nữa. Đă đến lúc nó phải tập làm việc cho quen rồi đó.”

 

Bố cậu nói chậm răi. “Ừ, nhưng thiệt t́nh anh rất ghét khi phải dựng đầu con dậy.”

 

Khi nghe được những lời như thế, cậu bỗng phát giác ra rằng: bố rất yêu thương cậu! Sẽ không c̣n những sáng ưỡn ẹo trên giường để rồi phải được nhắc nhở thêm vài lần nữa mới chịu dậy. Cậu trỗi dậy sau đó, chuệnh choạng mắc áo quần lại, mắt vẫn c̣n nhắm chặt, nhưng cậu đă quyết tâm đứng dậy.

 

Đó là một đêm trước ngày Giáng Sinh, năm mà cậu bé Robert mới 15 tuổi, đă biết suy nghĩ về những ngày sắp tới.

 

Cậu ước sao có đuợc một món quà đặc biệt hơn mọi năm để tặng bố. Mỗi năm, cậu thường đến đại một cửa tiệm rẻ tiền nào đó và mua tặng bố một chiếc cà vạt, là xong. Đối với cậu, như vậy là đủ lắm rồi, chiếc cà vạt cũng dễ thương chán, để rồi khi đem ra tặng bố, cậu lại mong bố mẹ rối rít bảo rằng bày đặt làm chi cho tốn tiền, hăy để dành dùng vào việc khác tốt hơn.

 

Cậu xoay nghiêng người, khuỳnh tay chống đầu, phóng tầm mắt ra ngoài cửa sổ rầm thượng. Những ngôi sao lung linh sáng. Chưa bao giờ cậu thấy được những v́ sao sáng rực như bây giờ. Có một v́ sao sáng bật hẳn lên, lấp lánh dị thường khiến cậu nhủ thầm đó chính là ngôi sao của Bethlehem.

 

Có một lần cậu đă hỏi bố khi c̣n là một chú bé con: “Bố ơi! Hang lừa là ǵ vậy bố?”

 

Bố cậu trả lời: “Đó là cái chuồng cho lừa ở, giống như cái chuồng ḅ của chúng ta vậy con à.”

 

Và Chúa Giê-su đă được sinh ra trong hang lừa. Cũng trong hang lừa đó, những chú cừu xinh xắn và những nhà thông thái đă đến chào đón Chúa Hài-đồng với những món quà Giáng Sinh!

 

Cậu chợt nghĩ ra một sáng kiến. Tại sao cậu không tặng bố một món quà đặc biệt, nơi chuồng ḅ ngoài kia? Cậu có thể thức dậy rất sớm, sớm hơn bốn giờ sáng, cẩn trọng lén đến chuồng ḅ, làm tất cả những công việc vắt sữa một ḿnh. Đúng vậy! Cậu sẽ làm một ḿnh, vắt sữa xong, rồi chùi dọn sạch sẽ đâu vào đấy, cho đến khi bố cậu đến để bắt đầu công việc, ông sẽ thấy mọi việc đều được hoàn tất. Lúc đó ông hẵng biết ai đă làm.

 

Cậu nh́n đăm đăm vào những ngôi sao rồi cười một ḿnh. Đó là công việc mà cậu sẽ làm và cậu không được quyền ngủ say li-b́ nữa.

 

Cậu phải thức giấc 20 lần, quẹt diêm mỗi lần để nh́n vào chiếc đồng hồ cũ kỹ của ḿnh – nửa đêm, và một giờ rưởi, rồi hai giờ sáng.

 

Đúng ba giờ thiếu mười lăm, cậu trỗi dậy mặc quần áo. Xong, cậu ḅ xuống cầu thang, cẩn thận với từng miếng gỗ kêu lên kĩu-kịt, rồi cậu cũng ra được khỏi nhà. Ngôi sao lớn đang sà xuống, treo lơ lửng trên mái chuồng ḅ, ngôi sao ánh lên màu hoàng hồng. Mấy con ḅ nh́n cậu bằng những đôi mắt lờ đờ ngái ngủ và đầy ngạc nhiên. Trời cũng vẫn c̣n sớm đối với chúng.

 

Cậu mang cỏ khô đến cho từng con ḅ. Sau đó cậu lấy những b́nh và thùng đựng sữa tới.

 

Cậu mỉm cười, nghĩ đến bố. Sữa vẫn chảy đều. Sữa tuôn ra, ào ào vào b́nh chứa như hai gịng suối chảy mạnh. Sữa sủi lên từng lớp bọt trắng xóa, bốc mùi thơm ngào ngạt. Công việc nhẹ nhàng hơn cậu tưởng nhiều. Vắt sữa lần này không phải là công việc vặt. Đó là một cái ǵ khác, một món quà cho bố, người đă yêu thương cậu. Khi công việc chấm dứt, sữa đă đầy hai thùng. Cậu đậy hai thùng sữa lại và đóng cửa buồng chứa sữa một cách cẩn thận. Kiểm soát then cài lần nữa. Đâu đó xong xuôi, cậu đặt chiếc ghế đẩu lại chỗ cũ, cạnh cửa ra vào, máng những b́nh sữa được cậu chùi rửa kỹ càng lên, rồi bước ra khỏi chuồng ḅ. Cậu lẻn nhanh vào nhà, để lại cánh cửa chuồng ḅ đă được cài then nằm im ĺm sau lưng.

 

Trở lại pḥng, cậu chỉ c̣n một phút để cởi quần áo ra trong bóng đêm rồi nhảy lên giường, vừa đúng lúc, câu nghe tiếng bước chân của bố cậu đang tiến lên thang gác. Cậu trùm chăn kín cả đầu, cố dồn nén nhịp thở đang dồn dập trong người. Cánh cửa pḥng mở ra, cậu nằm im không nhúc nhích.

 

Giọng bố cậu gọi. “Rob ơi! Bố biết hôm nay là ngày Giáng Sinh, nhưng chúng ta phải dậy thôi con à.”

 

“Ừm… Dạ!” Cậu nói bằng giọng ngái ngủ.

 

Bố cậu nói. “Bố ra ngoài lấy sẵn những dụng cụ trước để chúng ta bắt đầu công việc nhé.”

 

Cánh cửa pḥng đóng lại và cậu vẫn nằm yên, cười thầm trong bụng. Chỉ cần vài phút nữa thôi là bố cậu sẽ biết được những công việc cậu đă làm.

 

Những giây phút chờ đợi dường như bất tận – mười, mười lăm, cậu không biết bao nhiêu phút đă trôi qua sau đó – rồi cậu nghe tiếng bước chân của bố một lần nữa. Cánh cửa mở ra, cậu vẫn vờ nằm im.

 

“Rob!”

“Dạ, Bố”

“Con thiệt là lựu đạn.” Bố cậu cười vang, giọng cười ẩn chứa sự xúc động phát ra một chuỗi âm thanh kỳ dị. “Con gạt bố phải không con?” Bố cậu đến bên giường, ḷng thương con dạt dào, ông kéo tấm chăn ra.

“Đó là món quà Giáng Sinh, Bố à.”

 

Cậu chồm về phía bố và ôm bố thật chặt. Rồi cậu nghe đôi cánh tay của bố chạy ṿng quanh thân thể cậu. Trời vẫn c̣n tối và họ không thể trông thấy mặt nhau.

 

“Bố cảm ơn con, con trai của Bố. Không ai có thể làm một việc dễ thương hơn thế nữa con ạ.”

“Ôi! Bố à, con muốn Bố biết…”

 

Cậu không biết nói ǵ hơn. Trái tim của cậu đă nở ra với đầy ắp yêu thương.

 

“Tốt, Bố nghĩ, Bố có thể trở về giường đánh thêm một giấc nữa rồi.” Bố cậu lại nói sau một chút suy nghĩ. “Không – con trai bé bỏng đă tỉnh ngủ. Bố chợt nhớ ra, Bố chưa bao giờ để ư xem con ra sao ngày con c̣n bé, khi lần đầu tiên con nh́n thấy cây Giáng Sinh. Bố lúc nào cũng bận rộn trong cái chuồng ḅ. Nhanh lên con.”

 

Cậu đứng dậy mặc quần áo lại lần nữa và hai bố con cùng bước xuống gần cây Giáng Sinh. Mặt trời rùng ḿnh vươn vai rất vội, che lấp những v́ sao đêm qua. Ôi, ngày Giáng Sinh kỳ diệu, trái tim cậu h́nh như rộn lên lần nữa với đầy thẹn thùng lẫn hănh diện khi phải lắng nghe lời Bố kể cho Mẹ cậu những thành tích mà cậu đă làm sáng nay. Rob đă tự ḿnh thức dậy rồi đó em à.

 

“Đây là món quà Giáng Sinh qúi giá nhất mà Bố chưa từng có. Bố sẽ nhớ đến nó mỗi năm trong buổi sáng Giáng Sinh, cho đến hết cuộc đời bố con ạ.”

 

Bên ngoài khung cửa sổ, những ngôi sao lớn đă bắt đầu mờ dần. Ông tung người dậy, xỏ dép và khoát áo choàng vào, bước nhẹ nhàng lên rầm thượng và t́m hộp đựng đồ trang trí cây Giáng Sinh. Ông mang chúng xuống pḥng khách. Tiếp đó, ông ra cửa sau mang cây Giáng Sinh vào. Đó là một cây Giáng Sinh nhỏ – từ lúc những đứa con của ông đi xa, gia đ́nh ông không c̣n chưng những cây Giáng Sinh lớn trong nhà nữa – ông đặt nó đứng trên một cái đế chắc chắn. Rồi ông bắt đầu cắt tỉa một cách cẩn thận. Thoắt một cái là cây Giáng Sinh đă tươm tất. Thời gian trôi qua nhanh chóng như buổi sáng năm nào trong chuồng ḅ.

 

Ông đến pḥng đọc sách và đem lại một hộp nhỏ xinh xắn, bên trong đựng món quà cho vợ ông, một ngôi sao được đính những viên kim cương lấp lánh, không lớn lắm nhưng kiểu cọ thanh nhă. Ông cột món quà lên cành cây rồi bước lui ngắm nghía công tŕnh của ḿnh. Nó thật xinh, xinh lắm và sẽ làm bà ngạc nhiên.

 

Nhưng ông vẫn chưa hài ḷng. Ông muốn nói với vợ ông – nói với bà rằng t́nh yêu ông dành cho bà bao la vô cùng. Đă có lần ông thật sự nói với bà như vậy cách đây lâu lắm, mặc dù ông đă yêu bà bằng một cách riêng, nhiều hơn ông đă từng yêu bà khi họ c̣n trẻ. T́nh yêu có năng lực mang niềm vui thật sự đến cho cuộc sống! Ông hoàn toàn chắc rằng, cũng có kẻ không thật ḷng yêu thương bất cứ người nào. Nhưng t́nh yêu luôn sống trong ông; nó vẫn c̣n hiện hữu.

 

T́nh yêu đó đă bộc phát trong ông một cách bất ngờ, nó vẫn c̣n sống măi, bởi v́ đă lâu lắm rồi nó được nảy sinh trong ông, khi ông biết rằng bố ông yêu thương ông nhiều lắm. Đó cũng chính là triết lư sống của ông: dùng t́nh yêu thương của ḿnh có thể đánh động được ḷng yêu thương của kẻ khác.

 

Và ông có thể tặng quà từ lần này đến lần khác. Như sáng nay, buổi sáng Giáng Sinh an b́nh, ông sẽ trao cho người vợ yêu dấu của ông món quà yêu thương đó. Ông có thể viết cho vợ ông một lá thư để bà đọc và giữ ǵn suốt đời. Ông bước tới bàn giấy và bắt đầu bằng một lá thư t́nh cho vợ: Em yêu qúi nhất đời của anh…

 

 

 

P.B.

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính