Một chút Hoài niệm Quê làng Miền Nam

 

Nguyễn Thành Nhơn

 

 

Sông rạch và đồng bằng tạo cho dân Nam Kỳ tánh khẳng khái, bộc trực, ít chịu cúi ḷn, kém thủ đoạn trong chánh trị, nhưng tràn trề t́nh thương,biết nh́n người khác, biết cúi ḿnh xuống tha thiết với Quốc Gia.

Dân Nam Kỳ không những nói ngay mà hay nói lớn tiếng, thiếu trau chuốt, đôi lúc bổ bả.

Không lập gia phả, nhưng con cháu sống làm sao phải ra dáng con người, sống không làm tủi nhục tổ tiên, sống thẳng, sống có ích, sống không để tiếng nhơ cho tổ tiên, ḍng họ.

Người Nam Kỳ dạy con cháu cũng theo kiểu mở.

Biên cái tục này là để răn ḿnh.

Biết cái hay cái tệ của ḿnh để nh́n lại bản thân ḿnh.

Và tính cho ra cách thức tồn tại của xứ sở ḿnh trước thời cuộc.

nguồn Nguyễn Gia Việt

 

Tôi sanh ra nơi quê ngoại, làng Bưng Cầu, xứ Thủ.

Tên chữ làng tôi là Tương B́nh Hiệp.

Thủ nói đây là Thủ Dầu Một, về sau cải danh B́nh Dương.

 

Xứ Thủ thuộc Miền Đông Nam Kỳ Lục Tỉnh.

Miệt đất g̣ cằn cỗi, trừ những vùng ven sông Thủ

Như B́nh Sơn, B́nh Nhâm, Lái Thiệu.

 

Làng tôi nghèo, đất g̣ cằn cỗi.

Chỉ trừ một vạt ruộng bưng dọc hai bên bờ con suối nhỏ.

Một cây cầu ván bắc ngang con suối.

Nên gọi mộc mạc là Bưng Cầu.

 

Bà ngoại tôi vốn con gái lớn của Thầy đồ Rạch Kiến, Bến Súc.

Nhưng ngoại chỉ đọc thông chữ Quốc ngữ.

Ông ngoại cũng vậy.

Tuy là con của Thầy thuốc Nam, thuốc Bắc rành chữ nho.

Ông ngoại cũng chỉ đọc thông chữ Quốc ngữ.

 

Má tôi là con gái lớn.

Cũng học tới lớp ba trường làng.

Rồi ở nhà phụ bà ngoại nuôi các cậu d́ tám anh chị em.

Gia đ́nh ngoại nghèo, nhưng vẫn giữ nền nếp gia phong.

Các cậu d́ ai nấy cũng biết chăm chỉ làm ăn.

Tuy không khá giả vẫn làm ăn lương thiện.

 

Ông ngoại là Trưởng tộc họ Hà trong làng.

Cả xóm chợ hầu như người họ Hà.

Hồi nhỏ tôi thấy ai trang lứa với má th́ đều xưng hô

Là cậu là d́ tuy không có họ hàng

Trong làng bà con ứng xử như thân tộc

T́nh làng, nghĩa xóm ấm êm.

Đời sống mộc mạc nhưng thảnh thơi.

 

Ngày nay tuổi già nơi quê người

Mỗi khi nhớ mẹ thường ngâm nga

Mẹ tôi là thôn nữ

Chữ nghĩa không bao nhiêu

Chỉ dạy con hai điều:

Một là không được dối trá

Hai là sống cho có nghĩa, có nhân

Dối trá là nói láo là dễ hiểu

Ví như lén má đi tắm suối

Cặp mắt dỏ chạch

Về má hỏi nói láo là bụi rớt vô mắt

Má quất cho mấy roi về tội

Căi lời mẹ và nói láo

C̣n dzụ sống cho có nghĩa, có nhân

Rắc rối hơn nhưng cũng học được

Một bửa cải lộn với thằng cu

con cậu năm Ḷ rèn ở trước nhà

Ỉ lớn tuổi thoi nó một thoi sặc máu mũi

Má giận quá quơ khúc củi vụt túi bụi

Khi hết giận, nh́n đít thằng Đực nứt da đổ máu

Má nghẹn nào ôm con vào ḷng giải thích

Thằng cu là con cậu năm như em

Mà hổng biết thương là ḷng lim dạ đá

Đáng bị đánh đ̣n

Ỉ lớn hiếp nhỏ là không phải lẽ.

Xử sự thiếu t́nh thương là không có ḷng nhân

Hành sự không phải lẽ là thiếu nghĩa lư

Như vậy là vô hạnh không tốt

Rồi má tóm tắt

Nhân là T̀NH THƯƠNG ở trong ḷng

Đem t́nh thương ở trong ḷng

Ra đối đải với người cho PHẢI LẼ

th́ kêu là NGHĨA

Người với người đối đăi nhau

Bằng T́nh Thương và Lẽ Phải

Xóm làng thân thiện ấm êm.

 

Người Miền Nam ít chữ nghĩa

Dạy con cháu đơn giản là như vậy

Phần tôi cả đời cố giữ lời mẹ dạy

Giàu có, vinh sang th́ không đạt

Nhưng dù sang dù hèn vẫn được

Bà con làng xóm mến thương

Người Miền Nam đơn giản là như vậy đó

 

 

Đực Làng Bưng Cầu nhớ mẹ

Nguyễn Thành Nhơn

14/1/2020

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính