Người Cha H.O. thầm lặng

 
Năng Khiếu

 


Bố tôi đến dịch vụ làm hồ sơ xuất cảnh diện HO. Cầm theo những giấy tờ cần thiết như giấy khai sanh, giấy ra trại, tờ hộ khẩu… Chỉ vỏn vẹn có hai bố con, trước con mắt ṭ ṃ của nhiều người. Thế rồi “Cha già con cọc”dắt díu nhau lên máy bay qua Mỹ, năm tôi tṛn bảy tuổi.


Đầu mùa thu năm 1993, Bố xin cho tôi vào học lớp hai tại trường Willmore School, ở đường Goldenwest, thành phố Westminster. Mỗi lần họp phụ huynh xong, cô giáo mời cha mẹ học sinh đến thăm lớp học và kư tên. Nhưng tôi không có ai đi họp, cũng chẳng có ai kư tên, v́ Bố bận đi làm. Mẹ tôi c̣n ở Việt Nam. Khi cha hoặc mẹ các bạn tôi kư tên gần hết, tôi vẫn đứng tựa cửa lớp, dơi mắt ra cổng đợi Bố đến như lời hẹn. Nhưng chắc Bố đang mắc làm trong hăng nhiều hàng gấp. Chờ đợi mỏi ṃn chẳng thấy bóng dáng Bố đâu! May sao mẹ của một người bạn ở gần nhà, biết hoàn cảnh cha con đơn chiếc đă đến hỏi thăm, và tôi xin cô giáo để bà kư tên thay cho Bố. Cô nhận lời và nói tôi thông dịch cho bà trước khi kư tên, cô chỉ lên bảng dán những bức h́nh tôi vẽ trong giấy cứng, cô khen tôi học chăm chỉ và rất giỏi.


Bây giờ chỉ c̣n bốn tháng nữa là tôi đủ ba mươi hai tuổi. Như vậy là tôi đă sống ở Mỹ một thời gian khá dài. Từ một con bé c̣m cơi, nay tôi đă có gia đ́nh và là mẹ của hai đứa con, trai ba tuổi và gái mới đầy năm.


Từ khi c̣n rất nhỏ, nhiều người vẫn hỏi tôi: Tại sao Mẹ c̣n ở Việt Nam? Sao chỉ có hai Bố con đi Mỹ thôi? C̣n nhiều câu hỏi khác, mà hồi nhỏ tôi có hiểu ǵ đâu mà trả lời, chỉ cười trừ, nhưng bây giờ lớn tới đâu là hiểu tới đó.


*


Cuối năm 1982. Bố tôi đi tù về, tá túc ở nhà bà nội tôi tại xứ Thánh Mẫu, Huyện Xuân Lộc, tỉnh Đồng Nai. Bố về chiều hôm trước, ngay sáng hôm sau, Sáu Sẹo, Công an khu vực đă ghé nhà hỏi thăm sức khỏe, rồi nhắc nhở: “V́ vợ con anh đă đi theo đế quốc Mỹ, mà lại không có hộ khẩu ở đây, anh phải đi kinh tế mới”.


Bao nhiêu năm tù đày, ngày được thả về, Bố tôi thấy bạn bè háo hức, nôn nóng mong xum họp với vợ con, mà thấy tủi thân!


Sau mấy năm tù đầy, người vợ “đầu gối tay ấp” đến thăm Bố lần cuối, yêu cầu bố kư vào tờ giấy ly dị, để bà dẫn hai đứa con trai đi Mỹ, theo diện đoàn tụ ODP, v́ cha mẹ bà di tản năm 1975 gửi giấy tờ bảo lănh về. Nhưng khi làm hồ sơ ra đi, họ đ̣i phải có giấy ly dị của ông chồng sĩ quan ngụy đang cải tạo mới chịu. Thấy Bố chần chờ, bà nói: “Ông phải nghĩ đến tương lai các con, tôi đưa chúng nó đi để ăn học, chứ ở măi xứ này mà chết chùm à!” Bố tôi đành kư tên vào tờ giấy ly dị.


Sau khi tới Mỹ, thời gian đầu bà cũng gửi tiền về nhờ người em c̣n ở Saigon đi thăm nuôi Bố tôi. Nhưng chỉ được vài lần, rồi v́ “Người khôn của khó” không ai kiên nhẫn đi thăm nuôi người tù không án. Sau đó Bố mất liên lạc với vợ con luôn. Từ dạo ấy Bố là “con bà Sơ” trong tù, nhưng Trời thương nhờ vóc dáng cao lớn, nên Bố c̣n cầm cự được giữa sóng gió tù đày…


Bị công an đuổi đi kinh tế mới, bố tôi cũng t́m được đất sống. Đó là khu kinh tế mới Sông Ray, cách Long Khánh khoảng ba mươi cây số. Khu mới khai khẩn, chỉ lưa thưa vài chục nóc nhà, Bố tôi sang rẻ lại của người quen miếng đất ngay đầu lối, cất lên một căn nhà nhỏ như cái cḥi. Nhờ có hai người bạn cùng cảnh ngộ đến phụ giúp, chẳng mấy chốc Bố đă có chỗ che nắng che mưa, lại yên thân không bị công an khu vực ḍm ngó! Xung quanh nhà Bố tôi trồng đủ thứ, nào bắp, khoai lang, củ ḿ, bầu, bí….. là những thứ mau thu hoặch. Đó là “thành tích” sau bảy tám năm Bố tôi học được trong các“ trại tù cải tạo”.


Để kiếm thêm thu nhập, Bố tôi cùng vài người bạn rủ nhau đi sâu vào trong rừng gần chân núi, khai hoang thêm mấy mẫu đất nữa, cặm cụi trồng trọt tiếp.


Sống trong vùng kinh tế mới này cũng hơn nửa năm, Bố cứ âm thầm lặng lẽ, cuốc cuốc, xới xới suốt ngày không để ư đến ai. Hoa mầu trồng được th́ đă có người đến tận vườn thu mua giá rẻ, nhưng khỏi mất công gánh ra chợ.


Khu xóm kính tế mới nhà này cách nhà kia bằng những hàng rào gỗ lưa thưa, xa xa nh́n không rơ mặt. Một ngày mưa nghỉ làm, khi xế trưa mưa tạnh, bố tôi có dịp sang thăm hàng xóm, một căn nhà tranh vách đất cách một con đường đất đỏ.

Chủ nhà hàng xóm là một thiếu phụ tuổi ngoài ba mươi, tuy sống đời cực nhọc tại vùng kinh tế mới nhưng vẫn c̣n nét thanh lịch của dân Sài g̣n cũ, cho biết ông chồng sĩ quan đă mất sau những năm đi “học tập cải tạo”.


Trên bàn thờ kê giữa nhà, dưới chân cây thánh giá là h́nh người đàn ông trạc ngoài bốn mươi, nh́n quen quen mà Bố chưa nhớ ra, đến lúc hỏi tên tuổi, th́ ra là Tính, Ngô Xuân Tính. Nh́n kỹ khuôn h́nh thờ, chợt kư ức hiện về, Tính một người bạn hiền lành và tốt bụng, hai người sống cùng đội trong trại tù ở núi rừng Việt Bắc. Đầu năm 1977, bố tôi bị chuyển trại vào một đêm khuya, từ đó hoàn toàn mất liên lạc, nào ngờ...


Bà vợ góa của người bạn tù xấu số cho biết Tính bị bệnh sơ gan ngay trong tù, không thuốc men, bụng chướng to như người đeo ba lô ngược. Thấy đă hết đường sống, trại tù cộng sản thả cho về nhà chờ hết. Mặc dù chị đă tận lực cố chạy chữa cho anh, nhưng cũng không chống chỏi được bao lâu.


Sau khi lo ma chay cho chồng, chị bồng con về nhà cha mẹ chồng ở Bảo Toàn nương nhờ. Nhưng cha mẹ già yếu, nhà lại đông con. Nhờ sự giúp đỡ của anh em nhà chồng, chị và ba con có được căn nhà nhỏ ở vùng kinh tế mới này, sống qua ngày. Đứa con trai lớn nhất mười bốn tuổi, đă biết chở than mướn kiếm tiền về cho mẹ đong gạo, mà hôm nay trời mưa chưa thấy về, c̣n hai đứa con gái một đứa mười hai và một đứa mười tuổi, mặt mũi xanh xao, cũng biết vác cuốc ra rẫy làm cỏ với mẹ.


Nghe chuyện người góa phụ trẻ, nh́n lên bàn thờ, Bố tôi thấy thương người, thương ḿnh. Từ đó thường lui tới giúp đỡ. Thấy nhà cửa dột nát, Bố đưa thằng con lớn vào rừng cắt tranh, dặm lại mái nhà. Nh́n đàn con chị đói rách, bữa gạo bữa bo bo, Bố chia lại cho mẹ con chị một nửa khu đất đă khai khẩn được, rồi chỉ cách trồng trọt, chăm bón, và nhặt ống lon buộc quanh rẫy để gây tiếng động, cất lều ở canh thú rừng. Chẳng mấy chốc cuộc sống mẹ con đỡ chật vật, những đứa nhỏ được đi học trở lại.


Sớm hôm lui tới, có nhau khi tối lửa tắt đèn giữa vùng kinh tế mới heo hút, Bố trở thành người đàn ông duy nhất trong nhà bà mẹ góa. Tôi được sanh ra trong hoàn cảnh đó, thành đứa con thứ tư của Má.

 

Sau thời bao cấp, nhà nước cộng sản mở cửa để cứu nguy chế độ, đời sống dân chúng dần dà dễ thở hơn. Bà nội đă già yếu, nên chạy hộ khẩu cho Bố tôi về thị xă sống với bà, đem theo tôi về lúc vừa thôi nôi. Tôi xa Má từ dạo ấy. Bà nội và Bố tôi lên “rước Má về dinh”, nhưng Má tôi không đi v́ c̣n bổn phận với các anh chị tôi. Thỉnh thoảng Bố đưa tôi lên thăm Má.


Đầu năm 1989, bắt đầu có chương tŕnh HO., đưa các cựu tù nhân chính trị sang Mỹ. Sau nhiều năm bặt tin, bà vợ cũ của Bố mà tôi gọi là Mẹ cả trở về Việt nam thăm Bố tôi, nói có thể bảo lănh Bố khi đến Mỹ. Bên gia đ́nh nhà nội tôi chia làm hai phe, người th́ trách Mẹ cả bạc t́nh bạc nghĩa. Kẻ th́ khuyên bố trở về hàn gắn gia đ́nh, v́ c̣n vướng phép hôn phối.


Bố tôi chần chờ măi. Đầu năm 1990 người HO đầu tiên đă lên đường, Bố mới bắt đầu đi làm hồ sơ cho Má và các anh chị tôi đi theo. Nhưng “Người dưng khác họ” khác hộ khẩu không được chấp nhận. Bố tôi đă lên tận Bộ Tư Pháp của Cộng Sản Việt Nam khiếu nại, nhưng chỉ một ḿnh Má tôi đi được. Cuối cùng Má quyết định ở lại nuôi đàn con nhỏ, và kư giấy tờ, bằng ḷng để Bố tôi được quyền đưa tôi đi theo. Cuộc t́nh của Bố và Má tôi chia ly từ đây.


Tuy nộp hồ sơ xin xuất cảnh muộn, nhưng nhờ sau này có chương tŕnh ưu tiên cho những tù nhân trên bảy năm, nên hồ sơ Bố tôi được đôn lên đi trước.


V́ không muốn đi theo diện “đầu trọc” để nhà thờ Tin Lành bảo lănh về tiểu bang lạnh. Bố tôi nhờ Mẹ cả bảo trợ, và đón Bố con tôi từ Phi trường LAX về nhà ở Thành phố Santa Ana.


Những ngày đầu gia đ́nh cũng hạnh phúc, người con trai lớn đang học trường Berkeley ở Bắc Cali fornia cũng về đón Bố. Mẹ cả th́ tỏ ra lo lắng cho Bố, nào chở bố đi làm giấy tờ, chở đi thăm bạn bè quen biết, dẫn cả tôi đi shopping mua quần áo mới…


Căn Mobile home của Mẹ cả, có ba pḥng rộng răi. Trước nhà trồng hoa hồng rất đẹp, c̣n vườn sau có nhiều cây ăn trái, tôi thích nhất là cây ổi đào trái chín vàng thơm phức, cao bằng cây ổi nhà nội bên Việt Nam. Thấy tôi trèo thoăn thoắt như con khỉ để hái trái, Mẹ cả liền la lên v́ sợ tôi té rồi mang họa.

Tôi biết thân biết phận không dám nhơng nhẽo Bố như ở Việt Nam. Anh lớn tên là Peter ở chơi với Bố được vài ngày lại đi học tiếp, nhà chỉ c̣n lại anh Mike đi học về là vào pḥng đóng cửa, ít nói chuyện. Mẹ cả và anh Mike, nh́n tôi với ánh mắt không mấy thiện cảm. Tôi có cảm giác ḿnh là cái gai trước mắt họ, nên luôn t́m cách lẩn tránh.


Nhiều lần thu ḿnh trong góc pḥng, tôi nghe tiếng Bố và Mẹ Cả căi nhau nho nhỏ. Rồi một buổi tối định mệnh, tôi đang học bài trong pḥng, nghe Mẹ cả lớn tiếng với bố ngoài pḥng khách: “Một là ông chọn con bé, hai là ông chọn gia đ́nh này...” Tôi hồi hộp lắng nghe. Tiếng Mẹ cả lại ch́ chiết, “ông c̣n giấu tôi gửi thư về cho Mẹ nó. Tôi không chịu được cảnh một chốn đôi quê, ông dứt khoát đi!”


Không bao lâu sau, Bố con tôi khăn gói ra đi bắt đầu lại cuộc đời mới nơi đất khách.

Khu Apartment Bố thuê gần trường tôi học, có hai tầng lầu khoảng hơn mười units, th́ chín nhà là Việt Nam, đâu hai ba gia đ́nh người mễ, coi như thiểu số ở xóm này. Ở đây mọi người coi nhau như người nhà, thấy gia đ́nh có hai cha con côi cút tội nghiệp, đến hỏi thăm xem có cần giúp đỡ chi không. Kế bên nhà tôi là một gia đ́nh sống tại đây lâu rồi, có bốn người, một bà ngoại ngót bảy mươi, hai vợ chồng trẻ và một đứa con gái kém tôi một tuổi. Từ đó mỗi lần Bố đi đâu vắng là dắt tôi qua gửi bà ngoại để tôi chơi với cháu bà. Bà ngoại thấy tôi nói tiếng Việt rành rẽ th́ thích lắm, hỏi chuyện miết: Nhà có hai Bố con thôi sao? Má mày đâu? Sao ở lại Việt Nam? Bố mày xin được Housing chưa? Chắc mày c̣n nhỏ có medical, được ăn Welfare. Có xin được Food stamp không? Bà ngoại hỏi dồn dập, tôi nghe không hiểu mấy cái danh từ bằng tiếng Anh lạ hoắc, làm sao mà trả lời, tôi chỉ lắc đầu cười, rồi bà cũng cười. Hai bà cháu cứ vậy, nên bà thương tôi lắm. Ngoài lúc đi học, về đến nhà là tôi chạy qua bắt chước cháu bà gọi ngoại ơi! Ngoại à! Ngon ơ.


*


Nhân dịp Fathers Day sắp đến con xin phép được thưa với Bố đôi điều.


Kính thưa Bố.


Khi con ngồi viết những ḍng chữ này, dư âm của bữa tiệc sum họp quanh Bố tối hôm trước, có sự hiện diện của gia đ́nh anh Peter và anh Mike. Để chúng con nói lên lời cảm tạ và chúc mừng sinh nhật thứ tám mươi của Bố, như c̣n đọng măi trong con. Cũng là lúc sức khỏe Bố đă mỏi ṃn, đi đứng phải dựa vào chiếc gậy cầm tay. V́ ảnh hưởng lần Bố bị stroke năm trước.


Con chạnh nhớ lại cách đây hơn hai mươi năm, ngày Bố con ḿnh đến phi trường Los Angles, con bị chóng mặt v́ say máy bay, nên Bố phải cơng con trên lưng bước xuống cầu thang, để đặt những bước chân đầu tiên nặng nề trên đất Mỹ.

Rồi ở tuổi sắp nghỉ ngơi, nhưng v́ con mà Bố phải khổ cực, không một tiếng than van, Bố đă âm thầm, một lặng hai nín cũng v́ con. Những tưởng cuộc đời được tạm ổn trên quê hương thứ hai, nhưng kiếp tha hương vẫn c̣n nhiều gian truân, Bố phải tranh đấu gay go với cuộc sống mới, về tinh thần cũng như thể xác.

Giữa mùa đông rét mướt, Bố phải đi làm ca đêm nên bị ốm, con đă khóc v́ thương Bố, nhưng Bố nói không sao đâu con, suốt mấy năm trời tù đày, Bố đă quen với cái lạnh thấu xương nơi núi rừng Yên Bái Bắc Việt. Sau lần bị đau nặng, hăng chuyển qua cho Bố làm ca ban ngày. Mỗi buổi sáng Bố ra khỏi nhà để đi làm, con cũng bắt đầu đi học. Chiều về hai Bố con lủi thủi trong căn nhà chật hẹp trên lầu hai của chung cư, mỗi lần thấy Bố leo cầu thang mệt nhọc, con đă tự nhủ ḿnh phải cố gắng học hành, mai sau lớn lên làm việc thật nhiều để có tiền, sẽ mua một căn nhà khang trang đẹp đẽ, để tuổi già Bố được an nhàn hơn.


Khi con ra trường High School, Bố đă dành dụm mua cho con từ chiếc xe, rồi đóng tiền insurance, để con yên trí bước lên bậc đại học. Bốn năm qua nhanh ở trường Cal State University Fullerton, con đă hoàn tất cử nhân sinh học (Biology major) và chương tŕnh dự bị y dược. Con đă nộp đơn xin vào vài trường Dược Khoa nhưng bị từ chối. Thấy con buồn Bố đă an ủi con. Nghỉ một năm ở nhà ôn bài và đi làm thiện nguyện.


Sau con apply vào trường University of Roseman Pharmacy School in Nevada, và được nhận. Con đă hoàn tất chương tŕnh Pharm D trong ṿng ba năm. Sau ba năm vất vả, vừa đi học vừa đi làm kiếm thêm tiền chi tiêu, vừa phải đi thực tập. Con đă chuẩn bị kiến thức đầy đủ để trở thành một Dược Sĩ. Để được nh́n thấy nụ cười trên khuôn mặt khắc khổ của Bố. Khi trở về Cali, con phải thi bằng Dược sĩ của tiểu bang California. Để được việc làm tại đây, và được sống cạnh Bố.

Bố thương yêu!


Con đă lớn lên trong ṿng tay của Bố. Bố là chỗ dựa tinh thần vững chăi của con. Bố không để con kém cạnh bạn bè, Bố thương con trong t́nh thương người cha, trong t́nh yêu của mẹ. Rồi một ngày con đưa về nhà giới thiệu với Bố ư trung nhân của con, anh là người cùng quê và học hơn con nhiều lớp, nên đă hướng dẫn cho con vào cùng ngành. Và giới thiệu để con có được việc làm tốt hiện nay. Bố vui mừng biết dường nào. Bố đă khen anh hiền lành và chững chạc. Rồi ngày vu quy của con Bố đă chúc phúc cho chúng con thật nhiều.


Hạnh phúc hơn, khi những đứa cháu kháu khỉnh lần lượt ra đời. Bây giờ Bố con ḿnh đă có một gia đ́nh đông vui. Có tiếng khóc, tiếng cười, tiếng nói líu lo của các cháu nhơng nhẽo ông ngoại. Mai sau các cháu lớn lên được ông ngoại dậy nói, dậy viết tiếng Việt, để chúng con an tâm đi làm. Những t́nh thương yêu Bố dành cho chúng con cả đời này làm sao quên được. Chúng con cầu xin ơn trên ban cho Bố được khỏe mạnh, sống lâu, để chúng con được phụng dưỡng Bố măi măi, bù lại những ngày tháng Bố âm thầm hy sinh cho chúng con.


Tất cả những ǵ con có được ngày hôm nay, là nhờ Bố không nỡ bỏ con, Bố đă đánh đổi hạnh phúc cuối đời để ở bên con, khuyến khích nâng đỡ để con cố gắng vươn lên, giữa muôn vàn khó khăn của cuộc đời.


“Bố ơi! Bố thương yêu của chúng con! Với chúng con, th́ ngày nào cũng là Fathers Day."

 


Năng Khiếu

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính