Ông lăo bán kem: Tướng Trần Bá Di





Lê Văn Hưởng 

Thời gian: năm 1994 

Địa điểm: Khu Giải Trí Splendid China, Orlando.



Trời nắng chang chang, với cái nóng nung người của tiểu bang Florida vào mùa hè lối 90 độ F (32 độ C). Trước cửa tiệm bán hàng lưu niệm (Gift Shop) đông người, một ông lăo người Việt Nam đứng bán kem cho du khách. Xe bán kem có h́nh dáng như cái thùng vuông dài, bên ngoài có sơn chữ và h́nh vẽ mấy bịch kem đông lạnh. Khách khá đông, ông tươi cười với mọi người.


Cách đó không xa, một du khách Việt Nam khác, đứng tuổi, nh́n ông bán kem một cách chăm chú, nghĩ ḿnh đang gặp lại một người quen biết từ khi c̣n ở quê nhà mấy mươi năm về trước. Khách lạ bước đến gần xe kem trong khi ông bán hàng đang bận rộn với khách. Nh́n bảng tên gắn trên áo ông lăo bán kem, khách lạ mừng thầm v́ đúng tên người ḿnh quen biết.


 

Chà! “Tha hương ngộ cố tri”, c̣n ǵ quư cho bằng? ông suy nghĩ. Đợi đến khi xe kem vắng khách, người khách lạ lên tiếng:


- Xin lỗi ông, có phải khi xưa ông làm tỉnh trưởng tỉnh Cần Thơ không? Ông bán kem giật ḿnh, phản ứng ngay:


- Không phải đâu, chắc ông lầm người rồi!


Người khách lạ “cụt hứng” rồi tự trách: Ḿnh hấp tấp quá, không lẽ khi xưa ông làm tỉnh trưởng, giờ nầy lại đứng ở đây?


Suy tới suy lui, khách lạ chưa chịu thua, nghĩ thầm: Rơ ràng tên ông trên thẻ trước ngực, sao lầm được? Dáng vóc cũng cao ráo như xưa, nét mặt, cũng vậy, tuy phong trần hơn trước?


Khách lạ trở lại ông lăo bán kem: - Thưa ông, tôi không lầm đâu, tôi nhớ ơn ông lắm, nhờ ông mà anh em nhà thầu chúng tôi làm ăn rất thoải mái dưới thời ông về làm đầu tỉnh Cần Thơ.


Thấy người khách lạ quả quyết, ông bán kem mỉm cười:


- Đúng là tôi, nhưng đó là chuyện xa xưa rồi, nhắc làm ǵ?


Từ đó, người khách lạ kết thân với ông bán kem, v́ thương mến một công bộc liêm chính mà giờ này sa cơ thất thế. Trong mấy lần gặp gỡ sau đó tại tiệm ăn ngoài Splendid China, khách lạ tâm t́nh với ông bán kem:


- Em thường đấu thầu xây cất cho tỉnh, đời mấy ông tỉnh trước, tụi em gặp khó khăn nhiều, nhưng từ khi ông về làm tỉnh trưởng mấy năm 63 tới 65, tụi em dễ thở hơn nhiều, người nào làm đúng luật lệ thi được trúng thầu, tụi em làm ăn thoải mái, bởi vậy, tụi em nhớ ơn ông hoài...


Gặp người tri kỷ, ông lăo bán kem thổ lộ: - Tôi có giúp ǵ ông đâu, đó chẳng qua là nhiệm vụ của tôi thôi. Tổng Thống tín nhiệm tôi, giao chức vụ tỉnh trưởng là để tôi lo an ninh cho người dân, công tác chánh của tôi là về mặt quân sự, dẹp CS quấy rối đồng bào. Dưới quyền tôi, có ông phó tỉnh trưởng dân sự, mọi việc về hành chánh, tôi giao cho ông phó làm hết, nhưng tôi có đặt tiêu chuẩn làm việc, là phải hết sức liêm chánh, không được ăn lối lộ hay có hành vi tham nhũng, v. v... th́ ta mới được ḷng dân. Trong thời gian ông bán kem tại khu giải trí SC, cũng có một số du khách người Việt Nam nhận ra ông, tỏ ḷng thương mến, “tội nghiệp” ông.


Ông khẳng khái trả lời:


- Cám ơn quư vị đă c̣n nhớ tới tôi, có căm t́nh với tôi nhưng xin quư vị đừng tỏ ra tội nghiệp cho tôi, tôi không thích như thế. Có ǵ đáng phải tội nghiệp đâu ? công sản nhốt tôi, giam cầm mấy mươi năm tù, ra được xứ tự do, làm nghề ǵ đi nữa, miễn chính đáng, vẫn c̣n sướng hơn ở với CS mà!

 

Nhắc đến việc CS giam cầm, ông nhấn mạnh: - Không nên dùng chữ “tù cải tạo” đối với chúng tôi, nhà tù CS là nơi chúng hành hạ, trả thù, hạ nhục người Quốc Gia, tù là tù chớ không có “cải tạo” ǵ hết. Ông bán kem trong khu giải trí Splendid China nói trên là cựu Thiếu Tướng Trần Bá Di. Vinh danh một bậc đàn anh gương mẫu.

 

Bài viết ngắn hôm nay chỉ nêu vài sự kiện nổi bật, chớ không thể nói lên hết sự nghiệp to lớn của ông trên chiến trường. Lúc c̣n là tỉnh trưởng Cần Thơ, cấp bực ông là Thiếu Tá, sau lên Trung Tá.

 

Ông nổi tiếng trong các trận đánh như sau: - Giải tỏa tỉnh Vĩnh Long trong Tết Mậu Thân 1968. Sự việc diễn tiến như dưới đây: Gần Tết Mậu Thân, (tháng 1/1968), hai ông đầu tỉnh là Trung Tá Nguyễn Ngọc Diệp và Phụ Tá đi hành quân. Trên đường về, hai ông bị VC phục kích và bị thương, phải chở vào bệnh viện điều trị. Tỉnh Vĩnh Long như rắn không đầu. Thiếu Tướng Lâm Quang Thi, Tư Lệnh Sư Đoàn 9, chỉ định Thiếu Tá Dương Hiếu Nghĩa tạm thời pḥng thủ Vĩnh Long. Khi tiếng súng Tết Mậu Thân bùng nổ, Thiếu Tá Nghĩa đă về Sài G̣n thăm gia đ́nh và bị kẹt lại đó. Tướng Thi chỉ thị Đại Tá Trần Bá Di, đang là Tư Lệnh Phó Sư Đoàn 9, vào Vĩnh Long để nghiên cứu t́nh h́nh và đối phó với Việt Cộng. Vào chiều tối, một ḿnh với máy truyền tin trên lưng, ông được trực thăng chở đi, dự định đáp vào khuôn viên của tỉnh, nhưng trực thăng bị VC bắn rát quá, phải thả ông tại cầu tàu, rồi từ đó, ông chạy bộ vài chục bước vào được dinh tỉnh trưởng. Tại đây, ông bắt đầu liên lạc với các đơn vị chiến đấu để lo việc pḥng thủ, chỉ dẫn trực thăng, pháo binh... bắn vào các điểm tập trung của VC. Nhưng VC vẫn cầm cự, quyết tâm đánh úp tỉnh lỵ, ông phải xin tướng Thi cho tăng viện, nhờ vậy, mấy ngày sau, một Trung Đoàn của ta mở đường tiến vào căn cứ của tỉnh.

 

Sau cùng, ông chỉ huy phá tan lực lượng VC, chúng bị giết hay đầu hàng gần hết.

Trận đánh vào đất Miên Danh ông càng nổi lên năm 1970, khi ông làm Tư Lệnh Sư Đoàn 9 Bộ Binh đánh vào mật khu Ba Thu của VC trên đất Miên (tỉnh Tà Keo), phá hủy cơ sở của chúng, tịch thu vô số chiến lợi phẩm... Ngoài ra, quân ta c̣n t́m thấy nhiều nhà in và máy in tiền của Mặt Trận Giải Phóng, tiền này chúng tính đem ra thay thế tiền VNCH nếu chúng thắng Miền Nam năm 1968. Ông được thăng cấp đặc biệt tại mặt trận này. Anh hùng sa cơ Đến năm 1975, khi VC vào chiếm miền Nam, chúng bắt ông và đày ải vào các trại tù trong hơn 17 năm trời.

 

Hai năm sau khi VC thả, ông qua Mỹ năm 1993 theo diện HO (Humanitarian Operation: Chương tŕnh định cư tại Mỹ dành cho người bị CS giam cầm sau 1975). Ba tháng sau khi hoàn tất thủ tục nhập cư, y tế, bằng lái xe, ông bắt đầu đi làm  tại hăng Dobbs, hăng chuyên cung cấp thức ăn cho hành khách trên máy bay. Làm việc tại đây hơn 6 tháng, ông qua khu du lịch Splendid China như có nói trên. Thời gian sau, ông xin vào làm tại Disney World với nhiệm vụ “trưmg bày hàng lên kệ” (floor stacker).

 

Ông làm việc tại đây trong 12 năm trời, từ 1999 đến 2011, chỉ thôi việc v́ bị đau nhức vào tuổi 80. Tổng cộng thời gian làm việc tại Dobbs, Splendid China và Disney World, ông đă đóng thuế Liên Bang Hoa Kỳ 18 năm, quá tiêu chuẩn 10 năm để được tiền hưu.

 

Có lần, một giám thị ở Disney World khuyên ông:

 

- “You” lớn tuổi rồi, sao “you” không ở nhà nghỉ cho khỏe?

 

Tuy tuổi đă cao nhưng sức khỏe c̣n tốt là tôi không nghỉ!- ông đáp ngay.

 

Cũng có người thấy ông cao tuổi, hỏi ông:

 

- Cụ đi làm chi cho khổ, ở nhà lănh tiền trợ cấp có sướng hơn không?


- Tôi không “chơi” mấy thứ đó. Tôi rất tự hào không “ăn” một ngày tiền an sinh xă hội, tiền già, tiền tàn tật... Đối với anh em chúng tôi ở tù CS, người Mỹ dành một chương tŕnh đặc biệt để đem chúng tôi đến xứ tự do, hưởng được cuộc sống an toàn trong công bằng, chừng đó thôi đủ để ḿnh biết ơn chính phủ và nhân dân Hoa kỳ rồi, v́ lẽ đó, tôi không muốn ngồi chơi để lănh tiền cấp dưỡng, tạo thêm gánh nặng xă hội cho đất nước này trong khi tay chân c̣n lành lặn, c̣n đủ sức khỏe để đi làm. 

 

Theo trên, tướng Trần Bá Di là một người rất đặc biệt. Khi c̣n trong Quân Đội, ông là một công bộc liêm chính, một cấp chỉ huy tài ba, gan dạ, b́nh dân, yêu thương lính. Đến tuổi cao niên, ông vẫn giữ khí phách của một người hùng.

 

Thiếu Tá Nguyên Kim Sơn, cựu Chỉ Huy Trưởng Pháo Binh Sư Đoàn 9 Bộ Binh, từng làm việc dưới quyền của tướng Trần Bá Di, có viết trong tuyển tập “Cái Chết Của Một Ḍng Sông” như sau: “Thiếu Tướng Trần Bá Di có tấm ḷng hiền ḥa đức độ nên được thuộc cấp kính trọng và thương mến. Ngày ông rời khỏi Sư Đoàn 9 Bộ Binh, quân dân tỉnh Vĩnh Long đă giăng biểu ngữ khắp đường phố trong tỉnh lỵ để tỏ ḷng thương mến và luyến tiếc ông”.

 

Mặt khác, trong phúc tŕnh 6 trang giấy gởi về chánh phủ Ḥa Kỳ ngày 5 tháng 12 năm 1973, Đại Sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam, Graham Martin, có ca ngợi cuộc đời và binh nghiệp của tướng Trần Bá Di trải qua mấy mươi năm chỉ huy các đơn vị tác chiến trên chiến trường miền Nam, từ cấp Trung Đội, Đại Đội, Tiểu Đoàn, Trung Đoàn, đến Sư Đoàn... ''==

 

Nhắc đến sự liêm chính của tướng Di, phúc tŕnh của Đại Sứ Martin có ghi một đoạn như sau: “Gia đ́nh có 4 con, ba trai một gái từ 17 đến 8 tuổi. Báo cáo cho biết là gia đ́nh ông sống bằng lương bổng nhà binh của ông và không có ghi nhận hành vi tham nhũng nào của ông hay của phu nhân ông”.

 

 

Nguyên văn Anh văn như sau: “They have four children, three boys and a girl from 17 to 8. The Di’s reportedly live on his military income and there has been no mention of corrupt activities on his or his wife part” Tài liệu trên được chánh phủ Hoa Kỳ giải mật ngày 13 tháng 8, năm 2009. Thiếu Tướng Trần Bá Di mất ngày 23 tháng Ba, năm 2018, tại Orlando, Florida, hưởng thọ 87 tuổi.

 

Người đời có câu: “Hùm chết để da, người ta chết để tiếng”, Tướng Trần Bá Di ra đi để lại danh thơm muôn đời! 

 

 

Lê Văn Hưởng 

 

 

 

Tin Tức - B́nh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chính