Trong ci cũi người


L Cng Tư

 


Đoạn đường từ Pleiku ln Kon Tum kh giống con đường dẫn ln đỉnh trời, lin tục c những bầu trời bị bỏ rơi lại sau lưng v những bầu trời mới lin tục xuất hiện với những khoang trời rộng, cho d anh biết chng vẫn chỉ l một bầu trời. N đ từng c trước khi anh sinh ra, đ từng thấy khi cn nhỏ v n sẽ vẫn cn đ khi anh đ chui xuống mồ. Cho đến khi chẳng cn bầu trời lạ no xuất hiện nữa th trước mắt anh hiện ra một thnh phố nhỏ nằm gọn giữa lng một thung lũng với những đm khi trời. Một dng sng mềm như một dải lụa m ngang thnh phố. Xa xa chắn ngang đường chn trời l những dy ni xanh mờ.


Nơi anh ở gần ngi Nh thờ Gỗ. Buổi sng người lớn đi lm, trẻ con đi học. Chỉ cn một mnh anh với những dải nắng im, chẳng biết lm g. Anh đi bộ ra bờ sng Đakbla, gọi c ph uống, rồi nhn ng bng quơ. Nhn bản đồ, anh nhận ra con sng ny giống như một đứa trẻ ham chơi xa. Thay v đổ về hướng Đng để ra biển cho gần, n lại chảy qua Lo, ht su vo nội địa, mải m, nhọc nhằn với những ghềnh thc cng những cnh rừng su trước khi tm đường ra biển xanh. Nhn dng sng mất ht về những dy ni ở pha Ty. Bn kia l xứ Lo, mơ hồ, b mật v gần gũi.


Nhn chn con sng cng những dy ni, anh chui đầu vo cc nh thờ nhn Cha Jesus cng mấy ng Thnh, mấy d phước cng mấy đứa trẻ con đang cầu nguyện. Khi thấy chẳng cn g để nhn, anh bng quơ nhn mấy cọng cỏ. Sau khi chn tất cả mọi thứ, anh chui đầu vo nh ngục Kon Tum.


Nằm bn bờ sng nơi c hai nấm mồ tập thể cng với hng trăm tấm ảnh trắng đen của những người t chnh trị bị pht vng đến chốn ny vo những năm 1930. Giờ đy tất cả những khun mặt của họ tựa như những hoi niệm cuối cng gợi lại trần gian trước khi tan theo những ngọn khi trời.


Gần một tuần lễ, ngy no cũng thế, anh cứ thơ thẩn ở cc nh thờ như một con chin ngoan đạo. Cho đến khi tất cả đ trở nn chn ngắt, anh lại thơ thẩn trong nh ngục như một kẻ tội đồ, ni chuyện với những oan hồn m như thể trong mắt của họ vẫn cn nguyn những ma mưa rừng, đủ để anh nghe ra mơ hồ giữa mưa nắng trần gian l những niềm oan khuất.


*   *   *


Chiều no cũng vậy, khi mặt trời xuống gần tới chn những dy ni xa, nắng chiều vẫn cn heo hắt trn sng, đ l lc Cha Jesus rời khỏi cy thập gi ở ngi nh thờ cao nhất. Ngi đi bộ ra bờ sng, ngồi dưới bng cy như thể chờ đợi một ai đ, v chỉ một lc sau l một người mặc o t xuất hiện từ sau những lm bụi, đến ngồi cạnh Cha Jesus như một người bạn đ quen từ lu. Cả hai ngồi lặng im nhn dng sng lặng lờ tri giữa hai bờ hong hn như thể n đang đắm mnh vo ci tĩnh lặng cuối ngy. Những cnh đồng bắp cng những bi bờ ở hai bn sng như thể cũng tm được sự nghỉ ngơi giữa ci m ả của một buổi chiền t. Nhn bng quơ cảnh một buổi chiều đang chầm chậm xuống, ci vương quốc thế gian khng phải lc no cũng xuất hiện một cch thanh bnh, m ả như thế ny, Cha ni với người bạn t :


- Chỉ cần được sống thi để được nhn ng một buổi chiều như thế ny đ l một ơn phước rồi, bất kể cuộc sống đ ra sao. Ti chỉ thực sự nhận ra điều ny khi bị người ta đng đinh trn cy thập gi.


Nhn người bạn gầy ốm xanh xao, tc như muốn rụng gần hết v những trận sốt rừng, thật kh c thể tưởng tượng ra đy l con Đức Cha Trời, dễ khiến cho người ta c ci cảm tưởng l sự cứu chuộc đ xảy ra cch đy hơn 2000 năm nay nhập thế trở lại chốn ny với tất cả những buồn b vốn c, người t hỏi Cha :

- Hnh như thầy nghi ngờ sự cứu chuộc của mnh rồi sao ?


Cha im lặng chẳng ni năng g như thể ngi muốn nhn lại ci chặng đường lao nhọc m người đ đi qua rồi ni :

- Ti c biết hai cha con nh nọ, ăn xong tối ngy chơi số đề. Họ m ci tr xổ số đến độ phải thế chấp cả nh cửa, ruộng vườn, nợ nần ngập đầu để đeo đuổi theo mấy con số. Cuối cng đứa con treo cổ tự tử v tuyệt vọng. Một tuần sau hắn xuất hiện trong giấc mơ của người cha khuyn cha nn đnh con số m n tin rằng sẽ trng. Người cha bn tiếp của cải. Vẫn trật. Mười ngy sau, đứa con lại xuất hiện trong giấc mộng của người cha v mch cho ng một con số khc, lần ny cũng khng trng. Đến lần mch bảo thứ ba th người cha trng số thật. Ba ngy sau, đứa con hiện ra trong giấc mơ với một khun mặt đầy mu.


Người cha thảng thốt hỏi : Sao mặt my lại đầy mu thế kia ?


Đứa con trả lời :

- C hng ngn c hồn tranh nhau một con số ở trong ci lồng cầu. Con phải ginh giựt đnh nhau với bọn đ để được một con số cho cha.


Kể xong cu chuyện, Cha ni :

- Dẫu sao ci chết của thằng con cũng c một cht ơn ch g cho cha n bởi mu của n cũng mua được một ci g. Cn mu của ti đổ xuống đất ny đ mua được ci g đu. Chỉ c một lần c một người anh em đ bn ti để lấy mấy nn bạc. Số tiền đ chắc cũng đủ để được một đm vui phải khng anh? Ci lần đ vậy m hay bởi dẫu sao ti cũng thấy mnh c ch cho một ai đ. Sao ti cứ nhớ hoi ci lần ở trong một ngi lng của người da đỏ ở Nam Mỹ. Một ci nơi đầy bụi đỏ, ngho nn với lũ trẻ con nheo nhc.


Người ngợm, tru b, g vịt, sc vật sống lẫn lộn với nhau, những tu l chuối kh trong nắng. Những buổi trưa từ nh thờ nhn ra chỉ thấy một cnh đồng kh hạn cng với những lm bụi gai. Trưa no cũng thế, c một d phước ngồi chơi đn một mnh giữa một gio đường vắng im với tường vch đầy bụi đỏ. Bn ngoi c tiếng chim sẻ ru rt trn những tng cy loang nắng. Thỉnh thoảng c một cơn gi kh từ hoang mạc thổi về. Hnh như cha của ti ở trn trời cũng ngại gh chn đến chốn ny. Sự vắng mặt của người chỉ khiến cho tiếng đn của người nữ tu nọ mất ht đu đ trong ci nắng trưa rồi tan vo bụi đỏ. Một buổi chiều, c người phụ nữ bế trn tay một thằng b ốm nhom. Nhn thằng nhỏ, ti ứa nước mắt, ci tc phẩm ny của cha ti sao buồn b qu. Ti chưa hết buồn th người mẹ phn trần :

- Thầy nghĩ coi, ban đầu người của thầy đến ni l tụi ti hy đọc Thnh kinh đi, trong đ c tin mừng lẫn ơn phước. Nghe lời họ, tụi ti mừng rỡ cắm ci đọc. Đến sng hm sau, tụi ti thấy cuốn Thnh kinh th ở trong tay tụi ti, cn đất đai của tụi ti th thuộc về người của thầy. Tụi tui chẳng cn biết lm g để sống ở chốn ny.


Ni xong người đn b thẫn thờ bế đứa nhỏ đi mất, cn ti th ngồi lại với ci đầu ro hoảnh, trống trơn nhn ra cnh đồng nắng.

 

Ti mơ hồ thấy khun mặt của cha ti kht lẹt, kh khốc như sa mạc. Cn con người th chưa bao giờ hiểu ra đng đắn một điều g, ci khả năng duy nhất m họ c l hiểu sai, kể cả đ l điều giản dị nhất.


- Rồi thầy ni với người đn b đ ra lm sao ?

- Ti khng ni g cả, chỉ cảm thấy cy thập gi đang mang trn lưng nặng thm một cht nữa. C lẽ phải sống cả ngn năm ở trn đ mới thấm tha ci ph phiếm của tất cả mọi gi trị. Kể cả sự cứu chuộc. Hnh như l lịch của ti đ bị lng qun. Ti sinh ra trong chuồng trại của sc vật. Ti cn nhớ mi mi thơm của rơm rạ nơi đ cng những đi mắt của lũ th hiền. Ti sống được l nhờ hơi ấm của mấy người anh em ny. Ma đng đ lạnh qu, chẳng c củi đun. Mẹ của ti gần như đ kiệt sức v sự săn lng của con người. Khi sinh ti ra, trng b chỉ kh hơn một xc chết. Sau đ cuộc sống đưa đẩy ti đến nhiều nơi. Ti vẫn nhớ những chuồng trại ngho nn đ với tấm lng biết ơn. Ti cn nhớ mi một ngi nh thờ xy ton bằng đ ở gần Di Linh, trng kh nặng nề nhưng ti vẫn thch n v n nằm giữa lng một thị trấn bnh yn. Những gio dn th hầu hết l nng dn thất học, tối ngy lo trồng tr, c ph v chăn nui. Cuộc sống tri qua kh đơn điệu, lặng lẽ. Thời gian ở chốn ny v thế tri qua rất chậm. C nhiều buổi trưa im. Thời gian mơ hồ như thể ngừng tri trong vắng im của trưa nắng. Ti nhận ra được diện mạo của cha mnh bất động, vĩnh hằng, phi thời gian, phi bản chất.


C một lần, vị cha sở ở nơi đ mở một cuộc quyn tiền để xy lại ci cổng đ đ nghing xiu, sắp đổ. Sau đ sng Chủ nhật no sau buổi lễ, cha sở cũng đọc danh sch những người đng tiền, chẳng biết v tnh hay cố , lc no cha cũng đọc những người đng nhiều tiền trước. Điều đ v tnh khiến buồn lng một ng cụ. ng lo ngho qu nn đng gp chẳng bao nhiu, nn lc no cũng nằm ở cuối danh sch. Sao ti cứ nhớ hoi ci hnh hi nhỏ b đ, như muốn nhỏ thm cht nữa trước ci giọng đọc sang sảng của cha sở. Như thể ngho cũng c lỗi trước Thượng đế anh ạ. Hnh ảnh một cụ gi nhỏ b, gầy ốm ngy no cũng p mặt vo bức tường đ bn ngoi nh thờ cầu nguyện khiến ti cảm động. Cha của ti ở trn trời cũng thế. Hnh như bằng một mối hiệp thng lẫn cảm thng su sắc no đ đ khiến ng cụ nhận ra Cha ở trong bức tường đ chứ khng nhất thiết l chỉ ở trn bệ thờ.


Cuối cng th cnh cổng cũng được xy ln, đẹp hơn trước. Tuy nhin mỗi lc nhn vo cnh cổng, ti lại thấy nỗi buồn của ng cụ treo lơ lửng nơi đ. Từ đ ti chẳng bao giờ đi qua cnh cổng đ. Bn cạnh cổng, c một ci lỗ nhỏ của mấy con ch thường hay chui vo sn nh thờ để chạy chơi. Ti đi vo nh thờ bằng lối ny. Hai thng sau, c một người ti xế li xe trong lc say rượu đ tng đổ trụ cổng, lối đi vo lại trống trơn, thong đng đến độ c nhiều buổi chiều, những đm my trắng cũng lững thững đi qua chốn ny.


- Thế cn ng cụ ?

- Mười năm sau, c một lần về thăm cha ti trn trời, ti thấy ng cụ đang gặt la trn một cnh đồng trời. Trn mặt ng cụ chan ha nắng.


Đi mắt nhn ra xa xăm một cht. Cha ni tiếp :

- Sự vinh hiển của nh sng lẫn tin mừng đ được vinh danh theo một đường lối khc. Những con su ci kiến đ khng c được một chỗ đứng dưới ln nh sng đục mờ đ, đ khiến cho cuộc hnh trnh của con người trong đ c ti v cha ti ở trn trời, trong lc băng qua trần gian ny trở nn lầy lội, chng ta đi qua những cnh đồng của bn nho.

- Thầy ở trn đ c lạnh khng ?

- Anh thấy đ, tất cả những cy thập gi đều ở trn cao nhất, trn đ gi nhiều, d vậy vẫn dễ chịu hơn l nằm giữa tri tim người. Ti nhận ra điều ny khi ẩn cư giữa những cy thập gi lm bằng vng, bằng bạc đeo nơi cổ con người. Ở đ, ti đọc ra được nghĩ của nhn loại. Cha ti ở trn trời đ kho biết bao khi tạo ra ci hộp sọ dy kn như bưng để khng ai c thể đọc ra những g đang diễn ra trong đ, bởi nếu c thể nhn thấy những nghĩ trong đầu của con người th đ chỉ c thể l một nh thương đin.

 

Nhn người bạn t xanh mướt, Cha Jesus động lng hỏi :

- Cuộc sống ở trong đ ra sao ?

- Khi đi lm cch mạng tụi ti cũng đ dự tr cho mnh một chỗ ở trong t rồi nn khng c g nghim trọng lắm.

- Thế ăn uống ra sao, c đầy đủ khng ?

- Chỉ c sự mất tự do l đầy đủ nhất, cn lại l thiếu thốn trăm bề. Những bữa cơm ăn với mắm pha gii, những trận sốt rt, nhục hnh Ni chung l những g c thể lm nn một địa ngục. Thế cn thầy ở trn cao đ thầy ăn g ?

- Sương m, đm tối, gi cng những giấc mơ sũng nước.

- Ở trn đ cũng mệt mỏi thế sao ?

- Khng mệt mỏi sao được khi thấy mnh vẫn cn sống trong ci cũi người. Ti đ vc hết những lầm lỗi của con người để đi qua cnh đồng đời. Cnh đồng đ trơn trượt qu. Từ dạo đ đến nay sao vẫn chưa thấy một ma Ging Sinh no mở ra trn mi mắt nhn loại.

 

Từ một khối c đ mụ dần đi v nhọc nhằn, đi kht, người t mơ hồ nghe ra giữa nắng gi một nỗi đắng cay, đy đọa.


- Thầy muốn g ở nơi ti m ngy no thầy cũng rủ ti ra đy ?

- Ti muốn gặp anh chỉ để ni lời xin lỗi. Bởi c thể v người ta muốn ti đến chốn ny m anh mới lm vo cảnh t tội. Nếu khng, c thể giờ ny anh đang chơi đa cng với vợ con, đang ch chn với bạn b, đang thu hoạch vụ ma, đang dẫn đứa nhỏ nhất ra chợ mua cho n chiếc o. Bởi đ chnh l ci ước nguyện của một kẻ thc mnh trn cy Thnh gi.


Mặt sng bắt đầu ng mu tm thẫm, Cha cng với người t ngồi im nhn bng tối loang dần trn mặt nước. Trng hiu hắt, chia chung một nỗi buồn. Nỗi buồn của mt kẻ mất nước v nỗi buồn của một người mơ hồ c cảm tưởng hnh như chưa c được một chỗ no trn thế gian ny xứng đng để dựng ở đ một cy Thnh gi.



L Cng Tư

Dalat 19/12/2017

 

 

Tin Tức - Bnh Luận     Vinh Danh QLVNCH     Audio Files     Tham Khảo     Văn Học Nghệ Thuật     Trang Chnh