Khi lá phiếu rơi vào tay kẻ ngu muội: Bài học từ hiện tượng MAGA và nguy cơ một nền dân chủ suy tàn

 

Hoai Linh Ngoc Duong

 

 

Một trong những nghịch lý đau đớn nhất của nền dân chủ hiện đại là: lá phiếu bình đẳng không phân biệt trí tuệ, đạo đức hay khả năng nhận thức của người bỏ phiếu.

 

Trong cùng một cuộc bầu cử, lá phiếu của một bác sĩ nghiên cứu ung thư cũng có trọng lượng ngang bằng lá phiếu của kẻ tin rằng trái đất phẳng và tiêm vaccine có chip. Và vì vậy, đôi khi dân chủ bị chính những người thiếu hiểu biết phá nát từ bên trong bằng chính “quyền” mà hiến pháp trao cho họ.

 

Hiện tượng Donald Trump là minh chứng sống động nhất. Danh sách các hành vi sai trái của ông ta dài đến mức trở thành hồ sơ tội phạm, không còn là vấn đề “quan điểm chính trị”: trốn thuế, trốn lính, gian lận kinh doanh, trả tiền bịt miệng, hiếp dâm, kích động bạo loạn, tìm cách lật kèo bầu cử, che giấu tài liệu mật tại tư dinh, và gần nhất là những dấu hiệu liên quan vụ Epstein.

 

Trong bất kỳ nền dân chủ trưởng thành nào, từng đó đủ để một chính trị gia biến mất khỏi đời sống công cộng. Nhưng ở nước Mỹ hiện nay, ông không những tồn tại mà còn ngự trị như biểu tượng của một nửa dân số.

 

Điều này không chỉ là bi kịch chính trị. Đó là sự phá sản của lý trí công dân.

 

1. Khi sự ngu muội đông hơn sự sáng suốt

 

Một nền dân chủ chỉ vận hành tốt khi đa số cử tri biết phân biệt đúng sai và hiểu hậu quả lựa chọn của mình. Nhưng hiện tượng MAGA cho thấy điều ngược lại: một bộ phận dân Mỹ – và không ít người Việt tại Mỹ – đã đánh mất khả năng phán đoán tối thiểu.

 

Họ chống cộng sản bằng miệng, nhưng lại tôn thờ một nhân vật có đầy đủ phẩm chất của một nhà độc tài: trọng bản thân hơn đất nước, khinh pháp luật, ghét báo chí tự do, sùng bái bạo lực, và xem quyền lực là công cụ trả thù.

 

Họ chửi “Hồ Chí Minh độc tài”, nhưng lại tung hô một kẻ muốn đứng trên Hiến pháp; họ lên án “Cộng sản nhồi sọ trẻ em”, nhưng lại nhắm mắt tin vào mọi điều dối trá mà Trump ném lên mạng xã hội; họ khoe mình “tị nạn độc tài”, nhưng lại tình nguyện dâng trái tim cho một kẻ có tâm thế độc tài rập khuôn đến mức ngây ngô.

 

Đó là nghịch lý đớn đau của cộng đồng người Việt MAGA: họ ghét cái bóng của độc tài, nhưng họ yêu chính bản chất độc tài.

 

2. Nếu họ lật đổ cộng sản, họ sẽ tạo ra một thứ còn tồi tệ hơn

 

Có người ngộ nhận rằng nếu loại bỏ được cộng sản, những người MAGA Việt sẽ xây dựng một nền dân chủ tốt đẹp hơn. Nhưng hãy nhìn vào lựa chọn chính trị của họ trong môi trường Mỹ – nền dân chủ mạnh nhất thế giới.

 

Khi được hưởng đầy đủ báo chí tự do, pháp quyền độc lập và thông tin minh bạch, họ vẫn chọn một kẻ phạm đủ loại tội để làm biểu tượng. Điều đó chứng minh một sự thật phũ phàng: vấn đề không nằm ở cộng sản hay dân chủ – vấn đề nằm ở chính họ.

 

Nếu một ngày nào đó họ có quyền lực để dựng lại một quốc gia, tấm gương lãnh đạo mà họ treo trên tường sẽ là một Donald Trump phiên bản Việt Nam:

– nói láo như hơi thở,

– lừa đảo như bản năng,

– coi thường phụ nữ,

– trốn tránh trách nhiệm,

– kích động hận thù,

– và xem luật pháp chỉ là tấm khăn giấy lau miệng.

 

Một đất nước mà trẻ em được dạy rằng “tổng thống của chúng ta từng hiếp dâm, từng trả tiền bịt miệng, từng kích động tấn công quốc hội, từng trốn thuế và sắp bị nghi vấn ấu dâm” – thì không cần hỏi cũng biết tương lai đi về đâu.

 

Nguồn mạch đạo đức của xã hội sẽ thối rữa từ gốc.

 

3. Dân chủ không chết vì bạo quyền – dân chủ chết vì sự ngu muội bỏ phiếu cho bạo quyền

 

Tòa án có thể kết tội Trump.

 

Báo chí có thể vạch trần sự thật.

 

Các định chế có thể ngăn chặn quyền lực của ông ta.

 

Nhưng có một thứ không ai can thiệp được: lá phiếu của người dân.

 

Và khi một nửa cử tri chọn theo bản năng hận thù thay vì lý trí, chọn tin lời dối trá thay vì sự thật được xác nhận bởi tư pháp độc lập, thì dân chủ không còn là niềm tự hào.

 

Dân chủ trở thành kẽ hở chết người – nơi kẻ nguy hiểm nhất lại có thể leo lên đỉnh quyền lực bằng sự ngu muội của đám đông.

 

Đó không phải lỗi của Hiến pháp.

 

Đó là lỗi của những người không xứng đáng với nền dân chủ mà họ đang sống trong đó.

 

4. Kết luận: Nền dân chủ cần được cứu khỏi sự cả tin

 

Lá phiếu có thể là công cụ xây dựng một quốc gia văn minh; nhưng cũng có thể là con dao cho phép người dân tự cắt chính tương lai của mình.

 

Hiện tượng Trump – và MAGA Việt – nhắc chúng ta rằng:

 

Một xã hội không thể tiến bộ nếu đa số không có trí khôn chính trị.

Một nền dân chủ không thể tồn tại nếu người dân dùng lá phiếu để tôn thờ bạo quyền.

 

Nếu nước Mỹ, hoặc bất kỳ quốc gia nào, để một kẻ như Trump đứng đầu hành pháp, thì sự suy tàn không phải là câu hỏi “có hay không”, mà chỉ là “bao giờ xảy ra”.

 

 

Hoai Linh Ngoc Duong