51 năm nhìn lại Tháng 4 năm 1975.

 

Nhà văn Nguyễn Thanh Việt một Chú Sam da vàng mũi tẹt!

 

Đoàn Xuân Thu

 

 

Nguyễn Thanh Việt – Khi màu da không bù nổi kiến thức chiến tranh.

 

 

Nguyễn Thanh Việt, giáo sư Văn chương tại một đại học Mỹ, tác giả đoạt giải Pulitzer 2016 với những cuốn sách bán chạy hàng triệu bản, là một trong những gương mặt được nhắc đến nhiều trong giới văn chương Mỹ. Nhiều người có thể ngưỡng mộ ông ta vì tài năng viết lách và danh tiếng kiếm được hàng triệu đô la từ sách. Thế nhưng, khi ông bước vào lãnh vực lịch sử chiến tranh Việt Nam, cái mũ Pulitzer và hàng triệu đô la ấy chẳng thể che giấu được một thực tế hiển nhiên: kiến thức về chiến tranh của ông ta rất mỏng như lá mùa thu, và lập luận thì đầy rẫy sự thiếu hiểu biết đến mức tội nghiệp.

 

Trong cuộc phỏng vấn với Đài VOA, Nguyễn Thanh Việt đã một lần nữa chứng tỏ sự hời hợt trong nhận thức của mình về cuộc chiến mà hàng triệu người Việt ở Miền Nam đã hy sinh để bảo vệ đất nước. Ông ta ra vẻ khách quan, nhưng thực chất là tái hiện một luận điệu phiến diện quen thuộc của nhiều người Mỹ: “Nó ác và mày cũng ác”, “Tại nó mà cũng tại mày!” – Những câu phát biểu tưởng chừng nhân danh sự công bằng nhưng thực chất là đánh đồng hoàn toàn hai bên: tên cướp và nạn nhân trong một cuộc chiến mà thực tế lịch sử đã chỉ rõ sự xâm lăng của CSBV và tay sai là VC ở Miền Nam.

 

Nguyễn Thanh Việt, chỉ là một người Mỹ da vàng, mũi tẹt, dường như tin rằng chỉ vì ông ta thuộc “một cộng đồng thiểu số” nên ý kiến của ông mang tính “ưu việt” hơn những tay Mỹ trắng khác. Nhưng sự thật là màu da không thể thay thế cho kiến thức, và sự tự tin thái quá không thể che lấp sự hạn hẹp về hiểu biết lịch sử. Chiến tranh Việt Nam không phải là một “trận tranh chấp hai bên ngang bằng”, mà là một cuộc xâm lăng có hệ thống, do cộng sản Bắc Việt – tay sai của Liên Xô và Trung Cộng – thực hiện nhằm thống nhất đất nước bằng vũ lực, phá hủy nền Đệ Nhất Cộng Hòa đang nỗ lực xây dựng hòa bình và phát triển.

 

Nếu CS Miền Bắc cai trị theo kiểu CS cứ để yên cho VNCH cai trị theo thể chế tự do thì kết quả sẽ cho biết thể chế nào phục vụ người dân tốt hơn. Hãy nhìn Đông Đức và Tây Đức; Bắc Hàn và Nam Hàn là ông Nguyễn Thanh Việt có ngay câu trả lời.

 

Thế nhưng Nguyễn Thanh Việt lại nhắm mắt bỏ qua những bối cảnh lịch sử này, thay vào đó là những nhận định sáo rỗng, phiến diện.

 

Nhìn lại lịch sử, nhiều nhân vật từng có ảnh hưởng lớn trong văn hóa Mỹ cũng từng vấp ngã trước chiến tranh Việt Nam.

 

Jane Fonda, nữ diễn viên Hollywood lừng danh, đã lên tiếng ân hận về hành vi ngu xuẩn của mình khi trở thành công cụ tuyên truyền cho Bắc Việt. Bà ta đã góp phần làm lung lay dư luận Mỹ và thế giới, khiến nhiều người mất phương hướng về nhận thức đúng sai. Thế nhưng công chúng, nhất là những người tự do chính trực, đã nghiêm khắc đặt hành vi của bà vào “sọt rác lịch sử”.

 

Và giờ đây, Nguyễn Thanh Việt lại xuất hiện, mang giày, đội mũ, quay lại tuồng cũ, tìm cách kiếm ăn từ cuộc chiến mà chính ông không thấu hiểu. Thật là ô nhục! What a shame!

 

Một trong những vấn đề nghiêm trọng hơn cả là thái độ giả tạo về “khách quan” của ông ta. Khi đánh đồng quân xâm lăng và những người chiến đấu bảo vệ quê hương, ông ta đã phủ nhận công lao của hàng triệu quân dân Việt Nam Cộng Hòa. Ông ta coi cuộc chiến là “hai bên đều ác”, trong khi hàng triệu người dân miền Nam đã ngã xuống để bảo vệ tự do, để bảo vệ một quốc gia non trẻ thoát khỏi bàn tay cộng sản ngoại bang. Việc Nguyễn Thanh Việt nhân danh nhân quyền, công bằng, nhưng lại thiếu thông tin căn bản về lịch sử, khiến những lời ông nói không khác gì sự xúc phạm tới những người đã hy sinh cho tự do.

 

Chúng ta cần nhớ rằng, Nhà văn Việt Nam hay Mỹ, da vàng hay da trắng, đều có quyền viết, có quyền phát biểu, nhưng quyền ấy đi kèm trách nhiệm với lịch sử và sự thật. Hàng triệu người đã chết, hàng triệu gia đình tan tác, và hàng triệu con người vượt biên vượt biển để tìm tự do. Hàng trăm ngàn người Việt (kể cả người Việt ở Miền Bắc) đã chết chìm trên biển. Những cái chết ấy không phải là đề tài cho sự thương mại hóa hay phô diễn kiến thức nửa vời của một nhà văn kiếm tiền từ bút lực của mình. Nguyễn Thanh Việt có thể kiếm được hàng triệu đô la nhờ sách, nhưng những đồng đô la ấy không thể mua lại sự tôn trọng và lịch sử chân thực.

 

Chúng ta, những người từng sống trong thời kỳ chiến tranh, từng chứng kiến tang thương và mất mát, không thể im lặng trước những luận điệu lấp liếm lịch sử.

 

Tháng Tư Đen, ngày Quốc Hận, là dấu mốc đau thương nhắc nhở chúng ta về nỗi mất mát không thể bù đắp. Và giờ đây, những tiếng nói thiếu hiểu biết, nhân danh “khách quan” nhưng thực chất là sự phiến diện, chỉ càng làm vẩn đục ký ức của lịch sử. Nguyễn Thanh Việt, với tất cả danh tiếng và giải thưởng, đã chọn đứng bên lề sự thật, tiếp tay cho sự mơ hồ về lịch sử.

 

Cần nói thẳng rằng, phê phán Nguyễn Thanh Việt không phải là ghét bỏ một cá nhân, mà là phản ứng với cách ông ta lợi dụng màu da, vị trí xã hội, và danh tiếng văn chương để phát biểu những điều không có nền tảng, ảnh hưởng tới nhận thức lịch sử của độc giả. Đó là sự nguy hiểm của việc kiến thức hạn hẹp mà lại được phô diễn dưới lớp vỏ bọc “giáo sư, tác giả đoạt giải Pulitzer”. Chính sự ngụy biện ấy mới là điều cần lên án, bởi nó làm nhòe ranh giới giữa thiện và ác trong lịch sử, làm méo mó nhận thức của những ai không có cơ hội tiếp cận sự thật từ nhiều nguồn.

 

Hàng triệu người đã ngã xuống trong chiến tranh, và nhiều người vẫn còn sống, vượt biên vượt biển tìm tự do. Chúng ta không thể và không nên để những lời lẽ sáo rỗng, phiến diện, hay lợi dụng màu da để phát biểu linh tinh, làm nhạt nhòa sự hy sinh của họ. Nguyễn Thanh Việt có thể tự do viết, tự do nói, nhưng tự do ấy phải đi đôi với trách nhiệm với lịch sử, với những người đã bỏ mạng, và với lương tri của độc giả.

 

Xin thương tiếc những người đã ngã xuống vì tự do, nên không thể tha thứ cho sự lừa dối tri thức và sự lợi dụng màu da để phát biểu linh tinh. Nguyễn Thanh Việt đã chọn đứng về phía thiếu hiểu biết, lợi dụng uy tín và giải thưởng, để làm lu mờ ký ức lịch sử và xúc phạm đến hàng triệu người Việt Nam đã chiến đấu và hy sinh. Đó là một điều ô nhục không thể chối cãi.

 

Hãy nhìn vào sự thật: chiến tranh Việt Nam không phải trò chơi văn chương, không phải là câu chuyện để giành giải Pulitzer, và cũng không phải là bối cảnh để chứng tỏ sự “khách quan” bằng cách đánh đồng quân xâm lăng với những người chiến đấu bảo vệ quê hương. Mỗi lời nói, mỗi trang sách về lịch sử phải được xây dựng trên nền tảng sự thật, nghiên cứu, và tôn trọng nạn nhân. Nguyễn Thanh Việt, với tất cả danh tiếng, đã thất bại trong nhiệm vụ tối thiểu đó.

 

Hành vi của ông ta, dù vô tình hay cố ý, là sự xúc phạm tới hàng triệu người đã ngã xuống, và là bài học đắt giá về trách nhiệm của một nhà văn đối với lịch sử. Thế nên, mọi lời ngụy biện về “khách quan” hay “hai bên đều ác” chỉ càng làm nhòe ranh giới giữa tội ác và chính nghĩa, làm tổn hại đến ký ức của cả dân tộc. Và cuối cùng, dù ở Melbourne, New York, hay bất cứ nơi nào trên thế giới, những ai yêu tự do, yêu lịch sử, phải lên tiếng, phải phân tích, và phải phê phán khi sự thật bị bóp méo dưới lớp vỏ bọc danh tiếng và màu da.

 

Nguyễn Thanh Việt, hãy nhớ rằng danh tiếng và giải thưởng không thể bù đắp kiến thức lịch sử hời hợt. Và màu da, dù đẹp hay đặc biệt, cũng không thể thay thế trách nhiệm và lương tri. What a shame!

 

 

Đoàn Xuân Thu

Melbourne.